Zadanie 8.3, specimen 2023, historia rozszerzona
Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.
Zadanie
Wspólne informacje do wiązki zadań
Źródło 1. Fragment opracowania historycznego
W dobie walk religijnych, ogarniających wówczas całą Europę, akt konfederacji stanowi dość wyjątkowy przykład tolerancji. Według jego postanowienia władze państwowe nie mogły nikogo pociągnąć do odpowiedzialności za wyznawaną religię. Zapewniając różnowiercom opiekę państwa i osobistą ochronę, uchwała konfederacji […] miała na myśli jedynie szlachtę, praktyka dopuszczała bowiem możliwość stosowania przymusu religijnego w stosunku do poddanych.
H. Samsonowicz, Historia Polski do roku 1795, Warszawa 1985, s. 162–163.
Źródło 2. Wyrok z 1611 na mieszczanina bielskiego Tyszkowica
[Tyszkowic] podniósłszy dwa palce w górę, stojąc i mówiąc: „tak mi Panie Boże pomóż, jakom wiernie w tej [Rzeczypospolitej] służył” – ale oni [z urzędu] kazali mu na krucyfiks drewniany przysięgać przed nim go położywszy. On rzekł, „że to jest drewno, a ja nie na drewno nieme, ale na Boga żywiącego i na Pana Jezusa przysiąc gotówem […]”. Rzekł urząd: „Kiedy nie chcesz na figurę Męki Pańskiej przysięgać, przysiężże choć na Boga, ale na w Trójcy jedynego”. On rzekł: „Trójcę nie znam i nie wiem, co jest, ale znam Boga jedynego, który jest Ojcem P. Chrystusowym, stworzycielem nieba i ziemi, na tego przysięgać będę”. […] Gdy ta sprawa [przez apelację] do sądu królowej przyszła tam dekret przeciwko [Tyszkowicowi] aprobowano i tę sprawę […] na [egzekucję] odesłano […].
Teksty źródłowe do nauki w szkole, nr 15, Warszawa 1959, s. 13–14.
Polecenie
1 punktRozstrzygnij, czy wyrok opisany w źródle 2. był zgodny z zasadami sformułowanymi w źródle 1. Odpowiedź uzasadnij, odwołując się do obu źródeł.
Rozstrzygnięcie:
Uzasadnienie:
Korepetytor
Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.
5 rozmów · bez karty · Zaloguj się
Sprawdź się
Jak poszło?
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Odpowiedź z klucza CKE
Rozstrzygnięcie: Tak
Przykładowe uzasadnienie: Ze źródła 1. wynika, że tolerancję religijną stosowano tylko względem przedstawicieli stanu szlacheckiego. Opisana w źródle 2. sprawa dotyczyła przedstawiciela stanu mieszczańskiego, więc zapisy konfederacji warszawskiej nie miały tu zastosowania.
Schemat punktowania
poprawne rozstrzygnięcie wraz z uzasadnieniem zawierającym odwołanie do obu źródeł.
odpowiedź niepoprawna lub niepełna albo brak odpowiedzi.