Zadanie 11, matura maj 2017, historia rozszerzona
Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.
Zadanie
Polecenie
2 punktyFragment aktu prawnego z epoki
1. Iż za żywota naszego my i potomkowie nasi […] nie mamy mianować ani obierać jakiego, składać żadnym sposobem ani kształtem wymyślonym, króla, na państwo sukcesora naszego sadzać, a to dlatego, aby zawdy wiecznymi czasy po zejściu naszym i potomków naszych wolne obieranie zostało wszem stanom koronnym […].
4. O wojnie albo ruszeniu pospolitym nic zaczynać nie mamy mimo pozwolenie sejmowe wszech stanów […].
7. Gdyż to jest rzecz pewna i dostateczna, iż sama osoba królewska tak wielkich państw królestwa tego wszystkim sprawom zdołać nie może […], przeto ustanawiamy i za wieczne prawo mieć chcemy, aby każdego sejmu walnego naznaczeni i mianowani byli z rad koronnych osób 16 tak z Polski, jako i z Litwy i innych państw do Korony należących, […] którzy by u nas ustawicznie byli […].
9. Sejm walny koronny we dwie lecie najdalej być ma składan, a gdzieby tego była pilna a gwałtowna potrzeba Rzeczypospolitej, tedy za radą panów Rad obojga państwa jako czas i potrzeba Rzeczypospolitej przynosić będzie, powinni go składać będziem, a dłużej go dzierżyć nie mamy, najdalej do sześciu niedziel […].
21. A jeślibyśmy (czego Boże uchowaj) co przeciw prawom, wolnościom, artykułom, kondycjom wykroczyli albo czego nie wypełnili, tedy obywatele koronni obojga narodu od posłuszeńswa i wiary nam powinnej wolne czyniemy i panowania.
Wiek XVI–XVIII w źródłach. Wybór tekstów źródłowych z propozycjami metodycznymi dla nauczycieli historii studentów i uczniów, oprac. M. Sobańska-Bondaruk, S.B. Lenard, Warszawa 1999, s. 108–110.
Podaj stosowaną w historiografii nazwę cytowanego dokumentu i na podstawie jego treści sformułuj trzy zasady ustrojowe w nim opisane.
Nazwa dokumentu:
Zasady ustrojowe:
•
•
•
Korepetytor
Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.
5 rozmów · bez karty · Zaloguj się
Sprawdź się
Jak poszło?
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Odpowiedź z klucza CKE
Nazwa: artykuły henrykowskie/henrycjańskie
Przykładowe zasady:
• zasada wolnej elekcji;
• zasada obowiązkowego zwoływania sejmu walnego co 2 lata;
• prawo do wypowiedzenia posłuszeństwa królowi [prawo do rokoszu];
• zasada zasiadania u boku króla senatorów rezydentów;
• zasada koniecznej zgody sejmu na decyzję o wojnie i zwoływaniu pospolitego ruszenia.
Schemat punktowania
za podanie poprawnej nazwy i sformułowanie trzech zasad.
za podanie poprawnej nazwy lub za sformułowanie trzech zasad.
za odpowiedź błędną, niepełną lub za brak odpowiedzi.