Temat 1: Porównanie sytuacji niewolników wymaga ukazania różnych aspektów (prawno-ustrojowy, kulturowy). Należy wyjaśnić źródła niewolnictwa (wojny, handel), różne formy (państwowe, prywatne) oraz zmianę pozycji niewolników w starożytnym Rzymie.

Temat 2: Charakterystyka dokonań Karola Wielkiego w aspektach politycznym (zasięg terytorialny, organizacja władzy), gospodarczym (np. reforma monetarna) i kulturowym (renesans karoliński, reforma pisma, rozwój kultury i szkolnictwa). Należy wyjaśnić związki przyczynowo-skutkowe, np. wpływ relacji z papiestwem na pozycję monarchii.

Temat 3: Przedstawienie wpływu idei oświeceniowych na zmiany ustrojowe (m.in. uchwalenie Konstytucji 3 maja, reformy Sejmu Wielkiego), społeczno-gospodarcze i kulturowe (m.in. utworzenie Komisji Edukacji Narodowej, reforma szkolnictwa). Wyjaśnienie związków przyczynowo-skutkowych oraz dynamiki zmian na przestrzeni XVIII wieku.

Temat 4: Scharakteryzowanie przyczyn upadku powstania listopadowego (dysproporcja sił, brak wiary w zwycięstwo, brak wsparcia europejskiego), ich ocena oraz wskazanie, która miała decydujący wpływ. Wykorzystanie materiałów źródłowych: dane z wykresów o siłach zbrojnych i ludności (źródło A), polityka dyktatorów (źródło B), mapa działań militarnych (źródło C), stanowisko krajów zachodnich (źródło D).

Temat 5: Charakterystyka i ocena postaw polskiej armii, władz (analiza odezwy Prezydenta i dyrektywy Naczelnego Wodza) i społeczeństwa w trakcie wojny obronnej w 1939 roku, oraz postawy sojuszników Polski (konferencja w Abbeville – decyzja o nieudzieleniu pomocy). Wykorzystanie materiałów źródłowych: mapa działań militarnych (źródło A), informacja o konferencji w Abbeville (źródło B), dokumenty władz polskich (źródło C), fotografia Stefana Starzyńskiego (źródło D).

Schemat oceniania odnosi się do czterech poziomów:

Poziom IV (9–12 pkt) – wyjaśnienie złożoności zjawisk historycznych z uwzględnieniem różnych aspektów, poprawna selekcja i hierarchizacja informacji, poprawne wyjaśnienie związków przyczynowo-skutkowych, sformułowanie wniosków i oceny, podsumowanie rozważań, trafne i pełne wykorzystanie materiałów źródłowych (dla tematów 4 i 5).

Poziom III (6–8 pkt) – celowa i trafna selekcja faktów, w większości poprawne ukazanie związków przyczynowo-skutkowych, ujęcie dynamiczne, podjęcie próby formułowania wniosków i oceny, w większości wykorzystanie materiałów źródłowych (dla tematów 4 i 5).

Poziom II (3–5 pkt) – przedstawienie częściowej faktografii, podjęcie próby uporządkowania informacji, podjęcie próby wyjaśnienia związków przyczynowo-skutkowych, podjęcie próby wykorzystania materiałów źródłowych (dla tematów 4 i 5).

Poziom I (1–2 pkt) – odniesieniu się do tematu w kilku/kilkunastu zdaniach, podanie kilku faktów zwykle bez wskazywania związków między nimi, poprawne umiejscowienie w czasie i przestrzeni, podjęcie nieudolnej próby wykorzystania materiałów źródłowych (dla tematów 4 i 5).

Obniżenie punktacji: poprawność informacji, błędy merytoryczne, informacje niezwiązane z tematem, poprawność językowa i stylistyczna. Ocena na 0 punktów w przypadku braku zrozumienia tematu.