Baza wiedzy · matura

Powstanie listopadowe na maturze z historii: przyczyny, przebieg, skutki

Powstanie listopadowe wybuchło 29 listopada 1830 r. w Warszawie atakiem podchorążych pod wodzą Piotra Wysockiego i trwało do jesieni 1831 r. Była to wojna Królestwa Polskiego z Rosją, zakończona klęską, upadkiem Warszawy (wrzesień 1831), represjami i Wielką Emigracją.

Sprawdzone 18 października 2026

Przyczyny

  • Łamanie konstytucji Królestwa Polskiego z 1815 r. (cenzura, łamanie swobód, działalność tajnej policji).
  • Rządy wielkiego księcia Konstantego w armii.
  • Wiadomości o planie użycia wojska polskiego przeciw rewolucjom we Francji i Belgii.
  • Działalność spisków, m.in. sprzysiężenia w Szkole Podchorążych.

Przebieg (najważniejsze daty)

DataWydarzenie
29 XI 1830noc listopadowa, atak na Belweder i arsenał
25 I 1831sejm detronizuje cara Mikołaja I
25 II 1831bitwa pod Olszynką Grochowską
26 V 1831bitwa pod Ostrołęką
6–8 IX 1831szturm i kapitulacja Warszawy
X 1831wojsko polskie przekracza granicę pruską

Skutki

  • Statut Organiczny (1832) zamiast konstytucji, likwidacja sejmu i armii Królestwa.
  • Zamknięcie Uniwersytetu Warszawskiego i Wileńskiego, represje, konfiskaty majątków.
  • Wielka Emigracja: kilka tysięcy uczestników powstania na Zachodzie, głównie we Francji.
  • Spór o przyczyny klęski, ważny dla literatury romantyzmu (m.in. Dziady cz. III).

Zadania z matury

  1. 1.Zadanie 15.1, maj 2024Podaj stosowaną w historiografii nazwę powstania, którego dotyczą źródła70%wykonalność
  2. 2.Zadanie 15.2, maj 2024Rozstrzygnij, która z wersji pieśni cytowanej w źródle 2. – A czy B – ma wymowę zgodną z oceną Chłopickiego wyrażoną w źródle 1.…71%wykonalność
  3. 3.Zadanie 13.1, maj 2023Rozstrzygnij, na którym z planów ukazanych w źródle 1. (A czy B) przedstawiono przebieg bitwy opisanej w źródle 2. W uzasadnieniu…10%wykonalność
  4. 4.Zadanie 13.2, maj 2023Dokończ zdanie. Zaznacz właściwą odpowiedź spośród podanych. Do bitwy, której dotyczy źródło 2., doszło A. przed objęciem…46%wykonalność
  5. 5.Zadanie 12, specimen 2023Fragmenty druków z XIX wieku Na podstawie: https://polona.pl; https://pl.wikipedia.org Rozstrzygnij, który z przedstawionych…
  6. 6.Zadanie 15.1, czerwiec 2022Podaj nazwę konfliktu, który stał się przyczyną wprowadzenia barier celnych, o których mowa w źródle 1
  7. 7.Zadanie 15.2, czerwiec 2022Wyjaśnij, analizując dane zapisane w źródle 2., jak decyzja Mikołaja I, o której mowa w źródle 1., wpłynęła na obroty handlowe…
  8. 8.Zadanie 16, czerwiec 2022Fotografia pieczęci z XIX wieku https://sigillarium.pl Dokończ zdanie. Zaznacz właściwą odpowiedź spośród podanych, a następnie…
  9. 9.Zadanie 27, czerwiec 2022Zadanie zawiera pięć tematów. Wybierz jeden z nich do opracowania. 1. Scharakteryzuj proces rozwoju cywilizacji na Bliskim…
  10. 10.Zadanie 17.1, czerwiec 2020Zaznacz poprawne dokończenie zdania i uzasadnij swój wybór. Ten dokument powstał w roku A. 1806. B. 1830. C. 1846. D. 1864.…21%wykonalność

Zadania z arkuszy CKE z rozwiązaniem z klucza. Wykonalność to średni procent punktów zdobytych przez zdających (raporty CKE).

Najczęstsze pytania

Kiedy wybuchło powstanie listopadowe?

W nocy z 29 na 30 listopada 1830 r. w Warszawie.

Jakie były skutki powstania listopadowego?

Statut Organiczny zamiast konstytucji, likwidacja sejmu i armii Królestwa, zamknięcie uczelni, represje i Wielka Emigracja.

Czytaj dalej