Zadanie 25.1, matura dodatkowa 2020, historia rozszerzona
Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.
Zadanie
Wspólne informacje do wiązki zadań
Źródło 1. Fragment deklaracji programowej Rady Jedności Narodowej O co walczy naród polski
Do Rzeczypospolitej winny być więc włączone całe Prusy Wschodnie, zniemczone siłą i podstępem, odwieczny port dorzecza Wisły Gdańsk, przylegający do dawnej granicy Polski klin pomorski pomiędzy Bałtykiem i ujściem Odry a Notecią, ziemie między Notecią i Wartą, wreszcie Śląsk Opolski z odpowiednim pasem bezpieczeństwa. Na terenach tych powinno nastąpić niezwłoczne zabezpieczenie w sposób trwały interesów Polski. […] Na Wschodzie Polski utrzymana być musi granica polska ustalona w traktacie ryskim.
Wiek XX w źródłach […], oprac. M. Sobańska-Bondaruk, S.B. Lenard, Warszawa 2002, s. 272.
Źródło 2. Fragment Manifestu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego
Stawajcie do walki o wolność Polski, o powrót do Matki-Ojczyzny starego polskiego Pomorza i Śląska Opolskiego, o Prusy Wschodnie, o szeroki dostęp do morza, o polskie słupy graniczne nad Odrą! […] Krajowa Rada Narodowa i powołany przez nią Polski Komitet Wyzwolenia Narodowego uznają, że uregulowanie granicy polsko-radzieckiej powinno nastąpić w drodze wzajemnego porozumienia. Granica wschodnia powinna być linią przyjaznego sąsiedztwa, […] i powinna być uregulowana zgodnie z zasadą: ziemie polskie – Polsce, ziemie ukraińskie, białoruskie i litewskie – Radzieckiej Ukrainie, Białorusi i Litwie.
Wiek XX w źródłach […], oprac. M. Sobańska-Bondaruk, S.B. Lenard, Warszawa 2002, s. 275–276.
Polecenie
1 punktNa podstawie obu źródeł wyjaśnij różnicę w wizji granic powojennej Polski.
Korepetytor
Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.
5 rozmów · bez karty · Zaloguj się
Sprawdź się
Jak poszło?
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Odpowiedź z klucza CKE
W źródle 1. przedstawiona jest wizja odbudowy Polski w przedwojennych granicach – jeżeli chodzi o granicę wschodnią, oraz z poważnymi nabytkami na północy i zachodzie (kosztem Niemiec). W źródle 2. zawarta jest deklaracja ustalenia nowej granicy na wschodzie, zgodnie z linią Curzona.
Schemat punktowania
za prawidłowe wyjaśnienie różnicy.
za odpowiedź błędną lub za brak odpowiedzi.
Komentarz. Kluczowa różnica dotyczy granicy wschodniej: Źródło 1 chce granicy z Traktatu Ryskiego, Źródło 2 akceptuje linię Curzona (przesunięcie polskiej granicy na zachodzie kosztem Niemiec).