Zadanie 10, matura czerwiec 2021, język angielski rozszerzony

13 pktotwarteśrednie (szac.)Czerwiec 2021

Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.

Zadanie

Polecenie

13 punktów

Wypowiedz się na jeden z poniższych tematów. Wypowiedź powinna zawierać od 200 do 250 słów i spełniać wszystkie wymogi typowe dla formy wskazanej w poleceniu. Zaznacz temat wybrany przez Ciebie, zakreślając jego numer.

1. Coraz częściej szkoły wyższe oferują studia na odległość w tzw. systemie e-learningowym. Napisz rozprawkę, w której przedstawisz zalety i wady takiego rozwiązania dla osoby pracującej.

2. W Twojej okolicy planowana jest budowa kolejnej galerii handlowej. Napisz list do gazety, w którym przedstawisz argumenty przeciwko temu pomysłowi oraz zaproponujesz, jak Twoim zdaniem można lepiej zagospodarować ten teren.

Korepetytor

Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.

Wypróbuj za darmo

5 rozmów · bez karty · Zaloguj się

Sprawdź się

Jak poszło?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie

Odpowiedź z klucza CKE

Ogólne wymagania egzaminacyjne

I. Znajomość środków językowych.

Zdający posługuje się bogatym zasobem środków językowych (leksykalnych, gramatycznych, ortograficznych) […].

III. Tworzenie wypowiedzi.

Zdający tworzy […] dłuższe wypowiedzi pisemne, bogate i spójne pod względem treści […].

IV. Reagowanie na wypowiedzi.

Zdający […] reaguje w sposób zrozumiały, adekwatnie do sytuacji komunikacyjnej […] pisemnie.

Szczegółowe wymagania egzaminacyjne (rozprawka)

1. Zdający posługuje się bogatym zasobem środków językowych (leksykalnych, gramatycznych, ortograficznych) […].

5.1) R Zdający stosuje formalny lub nieformalny styl wypowiedzi w zależności od sytuacji.

5.2) R Zdający przedstawia w logicznym porządku argumenty za i przeciw danej tezie lub rozwiązaniu.

5.5) Zdający wyraża i uzasadnia swoje opinie, poglądy i uczucia.

5.11) Zdający stosuje zasady konstruowania tekstów o różnym charakterze.

Szczegółowe wymagania egzaminacyjne (list)

1. Zdający posługuje się bogatym zasobem środków językowych (leksykalnych, gramatycznych, ortograficznych) […].

5.1) R Zdający stosuje formalny lub nieformalny styl wypowiedzi w zależności od sytuacji.

5.2) R Zdający przedstawia w logicznym porządku argumenty […] przeciw danej tezie lub rozwiązaniu.

5.5) Zdający wyraża i uzasadnia swoje opinie, poglądy i uczucia.

5.11) Zdający stosuje zasady konstruowania tekstów o różnym charakterze.

7.4) Zdający proponuje [...].

Dodatkowe uwagi dotyczące oceny elementów treści

ROZPRAWKA

Temat

Coraz częściej szkoły wyższe oferują studia na odległość w tzw. systemie e-learningowym. Napisz rozprawkę, w której przedstawisz zalety i wady takiego rozwiązania dla osoby pracującej.

Rozprawka to wypowiedź, w której zdający rozważa zagadnienie podane w poleceniu, przedstawiając argumenty, wspierając je dodatkowymi wyjaśnieniami oraz/lub przykładami.

Autor rozprawki „za i przeciw” powinien przedstawić argumenty za i przeciw, odpowiednio sygnalizując przyjęty schemat w tezie wspartej adekwatnymi argumentami i właściwym zakończeniem.

Dobrze napisana rozprawka:

• omawia zagadnienie w sposób przejrzysty i logiczny; wszystkie jej części (wstęp, rozwinięcie, zakończenie) są podporządkowane jednej myśli głównej

• zawiera jasno sformułowaną tezę, odpowiednią do formy rozprawki

• charakteryzuje się stylem formalnym.

Teza

1. Aby teza rozprawki była uznana za zgodną z tematem, wymagane jest odniesienie się do studiów e-learningowych oraz zaznaczenie, że w pracy będą rozpatrywane dobre i złe strony takiego rozwiązania dla osoby pracującej (wymaga tego ten typ rozprawki), np. More and more employees decide to start e-studies. Such a decision has some good and bad sides for people who have to work after they finish secondary school.

Jeśli teza dotyczy studiów w trybie e-learningowym i zapowiada oczekiwaną strukturę rozprawki, ale zdający nie precyzuje, że chodzi o osoby pracujące, uznaje ją się za odbiegającą od tematu, np. More and more young people start e-studies. There are some advantages and disadvantages of this decision.

Jeśli teza dotyczy studiowania, ale zdający nie precyzuje, że chodzi o system e-learningowy i osoby pracujące, a jednocześnie teza nie zapowiada oczekiwanej struktury rozprawki, uznaje się ją za niezgodną z tematem, np. Many people become students after secondary school. This is the best way to succeed in our times.

Studia na odległość w tzw. systemie e-learningowym mogą być wyrażone w różny sposób. Ważne jest, aby z kontekstu pracy wynikało, że zdający ma na myśli studia, które są prowadzone z wykorzystaniem Internetu. Akceptowana jest realizacja tematu, w której zdający traktuje jako e-learning studia dzienne prowadzone online, także ze względu na sytuację epidemiczną.

2. Opisanie zjawiska, które jest tematem rozprawki, np. stwierdzenie, że e-learning staje się coraz popularniejszy, nie jest tezą.

3. Teza musi zapowiadać oczekiwaną strukturę rozprawki, wskazywać, że prezentowane będą wady i zalety. Na przykład: …są plusy i minusy takiej decyzji…; …ma wiele zalet, ale powoduje też wiele problemów.

4. Jeśli teza jest pytaniem, które nie zapowiada struktury rozprawki, np. Czy to dobry pomysł?, uznaje się ją za odbiegającą od tematu.

5. Fakt, że teza nie zapowiada oczekiwanej struktury rozprawki jest poważną usterką w zakresie zgodności z tematem. Jeśli teza nie zapowiada oczekiwanej struktury rozprawki ORAZ jest niezgodna z treścią rozwinięcia, jest kwalifikowana na poziom 0. (np. rozprawka za i przeciw z jednostronną tezą oraz dwustronną argumentacją).

6. Użycie zwrotów typu: Moim zdaniem, Według mnie nie wpływa na obniżenie jakości tezy w rozprawce „za i przeciw”, jeśli zdający wskazuje w tezie na wady i zalety danego zjawiska.

7. Rozpatrując zgodność tezy z treścią pracy bierze się pod uwagę jej zgodność z rozwinięciem wypracowania.

8. Jeśli zdający nadaje tytuł rozprawce, nie bierze się go pod uwagę, oceniając pracę.

There are many advantages and disadvantages of starting e-studies when you are already in paid employment.Teza zgodna z tematem, zapowiada oczekiwaną strukturę rozprawki.
I’m writing to present good and bad sides of being an e-student.Teza odbiegająca od tematu (brak odniesienia do osób pracujących).
Many employees who didn’t manage to graduate when they were younger, return to their studies and decide on a distance learning programme. It’s really beneficial to their careers.Teza odbiegająca od tematu (nie zapowiada oczekiwanej struktury rozprawki)
There are different distance learning programmes available these days.Brak tezy.
The number of students is on the increase. There are good and bad sides of it.Teza niezgodna z tematem.
The subject matter of this essay is complicated and it has its supporters and opponents.Teza niejasna.
Is it good or bad that some workers decide to undertake e-studies?Teza odbiegająca od tematu (nie zapowiada oczekiwanej struktury rozprawki)

Elementy tematu

1. Elementami są: (1) dobre i (2) złe strony studiów na odległość w tzw. systemie e-learningowym w kontekście osoby pracującej.

2. Jeśli argument przedstawiony przez zdającego (zaleta lub wada) jest sprzeczny z tematem, czyli podjęciem studiów na odległość przez osoby pracujące, nie bierze się tego argumentu pod uwagę, oceniając dany element, np. Studies are usually expensive, and young people who don’t work often can’t afford to pay the fee. (argument nie odnosi się do studiowania na odległość przez osoby pracujące).

Jeśli argument podany przez zdającego pasuje zarówno do osób pracujących, jak i niepracujących, taka realizacja tego elementu tematu jest akceptowana, pod warunkiem, że odniesienie do osób pracujących występuje w pracy. Jeśli zdający w całej pracy nie odnosi się do problemu z punktu widzenia osób pracujących, taka realizacja tematu jest kwalifikowana w każdej części pracy na poziom niższy.

Jeśli zdający we wstępie wprowadza temat studiów na odległość w kontekście osób pracujących, a w argumentacji nie wspomina już o osobach, które pracują, taka realizacja poszczególnych elementów jest akceptowana, pod warunkiem, że argumenty pasują do osób, które podjęły zatrudnienie.

Zgodność z tematem

„Główka”: Coraz częściej szkoły wyższe oferują studia na odległość w tzw. systemie e-learningowym. Elementy tematu: Napisz rozprawkę, w której przedstawisz zalety i wady takiego rozwiązania dla osoby pracującej.

[Schemat CKE: fragmenty pracy A, B – związane z „główką” i elementami tematu; C, D – związane z „główką”, ale nie z elementami tematu; X, Y – fragmenty odbiegające od tematu; poza nimi – fragmenty nie na temat.]

1. Fragmenty wypracowania zgodne z tematem:

• ściśle związane z „główką” i elementami tematu (A, B)

• ściśle związane z „główką”, ale niezwiązane z elementami tematu (C, D), np.

– opis procedury związanej z zapisaniem się na tego rodzaju studia

– przyczyny popularności studiów na odległość (bez związku z argumentem za lub przeciw)

– argumenty dotyczące studiów na odległość, ale niepasujące do osoby pracującej.

Fragmenty C, D nie są uznawane za realizację pierwszego i drugiego elementu tematu.

2. Fragmenty wypracowania odbiegające od tematu:

• luźno związane z „główką” oraz przedstawiające argumenty niezwiązane z elementami tematu (X, Y), np.

– opis wad i zalet bycia zwykłym studentem (bez odniesienia się do e-learningu)

– scharakteryzowanie powstania jakiegoś programu e-learningowego.

Takie fragmenty są zaznaczone w pracy zdającego nawiasami kwadratowymi. Jeśli występują w pracy, jest ona kwalifikowana na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5. w Tabeli A.

3. Fragmenty wypracowania nie na temat:

• w żaden sposób nienawiązujące do „główki” tematu, np.

– rola edukacji w życiu człowieka.

Takie fragmenty są otaczane „chmurką”. Jeśli występują w pracy, jest ona kwalifikowana na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5. w Tabeli A. Fragmenty te nie są uwzględniane w liczbie słów ani brane pod uwagę w ocenie zakresu i poprawności środków językowych.

4. Jeżeli w wypracowaniu występuje fragment (1–2 zdania), który mógłby zostać uznany za odbiegający od tematu lub nie na temat, ale w pracy pełni funkcję logicznego łącznika, uznaje się go za fragment zgodny z tematem (C, D).

5. Jeśli zdający konsekwentnie używa niewłaściwego słowa, które jest kluczowe dla pracy, ale argumenty pasują do tematu, taka realizacja danej części pracy jest kwalifikowana na poziom niższy (maksymalnie poziom 1).

6. Jeśli zdający realizuje jeden z elementów tematu we wstępie lub zakończeniu, to dany fragment pracy uznaje się za część rozwinięcia albo część wstępu/zakończenia. Ten sam fragment pracy nie może być realizacją elementu tematu oraz częścią wstępu/zakończenia.

7. W uzasadnionych przypadkach dopuszczalne jest wydzielenie wstępu/zakończenia z dłuższego fragmentu i uznanie tego za dwie oddzielne części, ale wtedy segmentacja oceniana jest na 0.

Podsumowanie: właściwe i adekwatne do tematu zakończenie wypowiedzi

1. Rozpatrując zgodność zakończenia z treścią pracy, bierze się pod uwagę zgodność tej części pracy z rozwinięciem wypracowania.

2. Jeśli w rozwinięciu zdający podaje wady i zalety, a w podsumowaniu pisze, zgodnie z przedstawioną argumentacją, że jest więcej zalet/wad, to takie zakończenie jest akceptowane jako zgodne z treścią i tematem.

Przykłady schematycznego zakończenia rozprawkiPrzykłady zakończenia luźno związanego z tematem
As you can see there are advantages and disadvantages of e-learning.It is difficult to do without e-learning these days.
To sum up there are good and bad sides.It’s obvious that e-learning is a real challenge.

Uwagi dodatkowe:

1. Jeśli rozprawka jest napisana w formie listu (posiada zwrot rozpoczynający i/lub kończący), segmentacja pracy jest kwalifikowana na poziom 0.

2. Jeśli zamiast rozprawki zdający realizuje temat w formie relacji/opisu z zajęć e-learningowych, taka realizacja tematu jest kwalifikowana na poziom niższy we wstępie, obydwu elementach tematu oraz podsumowaniu.

LIST FORMALNY

Temat

W Twojej okolicy planowana jest budowa kolejnej galerii handlowej. Napisz list do gazety, w którym przedstawisz argumenty przeciwko temu pomysłowi oraz zaproponujesz, jak, Twoim zdaniem, można lepiej zagospodarować ten teren.

List formalny jest napisany w odpowiedzi na sytuację określona w zadaniu egzaminacyjnym. Może to być np. list czytelnika do gazety/czasopisma lub list mieszkańca do władz miasta. List może zawierać elementy opisu, sprawozdania, recenzji itp.

Dobrze napisany list:

• zawiera we wstępie określenie celu, w jakim został napisany

• omawia dane zagadnienie w sposób przejrzysty i logiczny

• zawiera elementy typowe dla formy: odpowiedni zwrot rozpoczynający i kończący, akapity itp.

Wstęp

1. Aby uznać wstęp za zgodny z tematem zdający powinien odnieść się do planu/pomysłu zbudowania galerii handlowej/centrum handlowego/sieci sklepów oraz zaznaczyć, że chce zaprezentować swoje stanowisko/wyrazić opinię w tej sprawie.

2. Wstęp musi zawierać cel/powód napisania listu, zgodny z tematem.

3. Zdający nie musi wspominać we wstępie, że jego opinia jest negatywna. Nie musi też pisać, że ma jakieś inne propozycje zagospodarowania tego terenu.

Przykłady wstępów zgodnych z tematem i zawierających celPrzykłady wstępów niezgodnych z tematem i/lub niezawierających celu
Everybody knows that a new shopping mall will be built in the suburbs. I decided to write this letter to express my point of view.The new shopping center is a good idea.
I’m writing because I want to let you know that I don’t approve of the plan to build another shopping center in the city.There are plans to build more shops in our street. Can you believe it?

Elementy tematu

Elementami są: (1) zaprezentowanie argumentów przeciwko powstaniu galerii handlowej (2) propozycja innego zagospodarowania terenu.

(1) zaprezentowanie argumentów przeciwko powstaniu galerii handlowej

Wymagane jest przedstawienie argumentów przeciwko budowie/powstaniu galerii handlowej/centrum handlowego.

Jeżeli zdający odnosi się do centrum, które już istnieje, ocena pierwszego elementu tematu jest kwalifikowana na poziom niższy.

Jeśli zdający wypowiada się pozytywnie o budowie galerii handlowej, taka realizacja nie jest akceptowana.

(2) propozycja innego zagospodarowania terenu.

Wymagane są sugestie/przedstawienie innych sposobów wykorzystania obszaru, na którym planowana jest budowa galerii handlowej. Zdający może przedstawić swoje propozycje i/lub sugestie innych osób/organizacji.

Jeśli zdający pisze, że ten teren powinien być zagospodarowany inaczej, ale nie precyzuje, w jaki sposób, taka realizacja tego elementu tematu nie jest akceptowana.

Zgodność z tematem

„Główka”: W Twojej okolicy planowana jest budowa kolejnej galerii handlowej. Napisz list do gazety, w którym

Element 1.: przedstawisz argumenty przeciwko temu pomysłowi

Element 2.: oraz zaproponujesz, jak, Twoim zdaniem, można lepiej zagospodarować ten teren

1. Fragmenty wypracowania zgodne z tematem:

• ściśle związane z „główką” i elementami tematu (A, B)

• ściśle związane z „główką”, ale niezwiązane z elementami tematu (C, D), np.

– przedstawienie faktów dotyczących planów budowy galerii.

Fragmenty C, D nie są uznawane za realizację pierwszego i drugiego elementu tematu.

2. Fragmenty wypracowania odbiegające od tematu:

• luźno związane z „główką” oraz przedstawiające argumenty niezwiązane z elementami tematu (X, Y), np.

– przedstawienie argumentów popierających budowę nowej galerii handlowej.

Takie fragmenty są zaznaczone w pracy zdającego nawiasami kwadratowymi. Jeśli występują w pracy, jest ona kwalifikowana na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5. w Tabeli A.

3. Fragmenty wypracowania nie na temat:

• w żaden sposób nienawiązujące do „główki” tematu, np.

– opis ulubionej galerii handlowej.

Takie fragmenty są otaczane „chmurką”. Jeśli występują w pracy, jest ona kwalifikowana na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5. w Tabeli A. Fragmenty te nie są uwzględniane w liczbie słów ani brane pod uwagę w ocenie zakresu i poprawności środków językowych.

4. Jeżeli w wypracowaniu występuje fragment (1–2 zdania), który mógłby zostać uznany za odbiegający od tematu lub nie na temat, ale w pracy pełni funkcję logicznego łącznika, uznaje się go za fragment zgodny z tematem (C, D).

5. Jeśli zdający konsekwentnie używa niewłaściwego słowa, które jest kluczowe dla pracy, ale argumenty pasują do tematu, taka realizacja danej części pracy jest kwalifikowana na poziom niższy (maksymalnie poziom 1).

6. Jeśli zdający realizuje jeden z elementów tematu we wstępie lub zakończeniu, to dany fragment pracy uznaje się za część rozwinięcia albo część wstępu/zakończenia. Ten sam fragment pracy nie może być realizacją elementu tematu oraz częścią wstępu/zakończenia.

7. W uzasadnionych przypadkach dopuszczalne jest też wydzielenie wstępu/zakończenia z dłuższego fragmentu i uznanie tego za dwie oddzielne części, ale wtedy segmentację oceniamy na 0.

Podsumowanie: właściwe i adekwatne do tematu zakończenie wypowiedzi

Rozpatrując zgodność zakończenia z treścią pracy bierze się pod uwagę zgodność tej części pracy z rozwinięciem wypracowania.

Przykłady schematycznego zakończenia listu

As you can see this is not a good idea.

I hope the opinion of other citizens’ is the same.

Elementy charakterystyczne dla formy

Uznawane są zwroty formalne i półformalne, np. Dear Sir/Madam; Dear Editor; Dear Mr/Mrs Smith, Yours faithfully; Yours sincerely; Truly; Yours truly; Yours; Best regards

Nie jest wymagana konsekwencja. Wymagany jest właściwy zwrot, ale dopuszczalne są błędy ortograficzne.

Schemat punktowania

Maksymalnie 13 pkt: zgodność z poleceniem 0–5, spójność i logika wypowiedzi 0–2, zakres środków językowych 0–3, poprawność środków językowych 0–3.

Każda wypowiedź jest oceniana przez egzaminatora w następujących kryteriach:

• zgodność z poleceniem

• spójność i logika wypowiedzi

• zakres środków językowych

• poprawność środków językowych.

Zgodność z poleceniem

W ocenie zgodności z poleceniem bierze się pod uwagę liczbę zrealizowanych w wypowiedzi zdającego elementów treści (Tabela A) oraz elementów formy (Tabela B). Następnie przyznaje się punkty w kryterium zgodności z poleceniem zgodnie z Tabelą C.

Tabela A. Zgodność z poleceniem: elementy treści

Elementy treściForma210
1. wstęp: właściwe i adekwatne do tematu rozpoczęcie wypowiedziR*teza zgodna z tematem ORAZ treścią wypowiedzi (teza „zapowiada” zawartość treściową oraz typ rozprawki)teza nie jest w pełni poprawna, np. jest zgodna z tematem ALBO z treścią wypowiedzi; odbiegająca od tematu LUB treści wypowiedzibrak tezy; teza niezgodna z tematem ORAZ treścią wypowiedzi; teza nieczytelna, niejasna, trudna do wskazania; wstęp niekomunikatywny
1. wstęp: właściwe i adekwatne do tematu rozpoczęcie wypowiedziA*wprowadzenie zgodne z tematem ORAZ np. ciekawe, oryginalne, zachęcające do czytania, w ciekawej formie (np. pytanie, cytat)wprowadzenie nie jest w pełni poprawne, np. wprowadzenie zgodne z tematem, ale schematyczne ALBO bardziej typowe dla innego typu tekstu (np. rozprawki) ALBO ciekawe, oryginalne, ale odbiegające od tematubrak wprowadzenia; wprowadzenie niezgodne z tematem, niejasne, nieczytelne, trudne do wskazania; wprowadzenie niekomunikatywne
1. wstęp: właściwe i adekwatne do tematu rozpoczęcie wypowiedziL*wstęp zgodny z tematem i treścią wypowiedzi ORAZ wskazujący cel/powód pisania listuwstęp nie jest w pełni poprawny, np. nie określa celu ALBO określa cel/powód pisania listu, ale odbiega od tematu ALBO cel nie jest określony jasno ALBO wstęp nie jest zgodny z treścią listu (np. zapowiada poparcie, a opisuje argumenty przeciwne)brak wstępu; wstęp niezgodny z tematem, niejasny, nieczytelny, trudny do wskazania; wstęp niekomunikatywny
2. pierwszy element tematu; 3. drugi element tematuR, A, Lwieloaspektowa ORAZ/LUB pogłębiona realizacja elementu (np. wsparta przykładami, szczegółowo omówiona)powierzchowna realizacja elementu, wypowiedzi brak głębi, np. zdający podaje tylko „listę” argumentów/cech/określeń, żadnego nie rozwijając/uzasadniającbrak wypowiedzi LUB wypowiedź nie jest komunikatywna LUB wypowiedź nie jest związana z tematem / nie realizuje elementu; wypowiedź bardzo pobieżnie dotykająca tematu, np. zdający podaje tylko jeden argument/cechę/określenie, nie rozwijając go
4. podsumowanie: właściwe i adekwatne do tematu zakończenie wypowiedziR, A, Lzakończenie zgodne z tematem oraz treścią wypowiedzi; jeżeli zdający powtarza wstęp – czyni to innymi słowamizakończenie nie jest w pełni poprawne, np. jest zgodne z tematem ALBO treścią wypowiedzi; odbiega trochę od tematu LUB treści wypowiedzi; zdający stosuje zakończenie schematyczne (sztampowe) LUB powtarza wstęp praktycznie tymi samymi słowamibrak zakończenia LUB zakończenie nie jest komunikatywne LUB zakończenie jest jedynie luźno związane z tematem oraz treścią wypowiedzi (też jeśli nie jest zgodne)
5. fragmenty odbiegające od tematu i/lub nie na tematR, A, Lwypowiedź nie zawiera fragmentów odbiegających od tematu i/lub nie na tematwypowiedź zawiera dłuższy fragment / nieliczne krótkie fragmenty odbiegające od tematu i/lub nie na tematwypowiedź nie spełnia warunków określonych dla poziomu 1.

* R – rozprawka; A – artykuł; L – list formalny

Tabela B. Zgodność z poleceniem: elementy formy

Elementy formyForma10
1. elementy charakterystyczne dla formyRteza jest poprawnie umiejscowiona w wypowiedziwypowiedź nie spełnia warunków określonych dla poziomu 1.
1. elementy charakterystyczne dla formyAwypowiedź jest zatytułowanawypowiedź nie spełnia warunków określonych dla poziomu 1.
1. elementy charakterystyczne dla formyLwypowiedź zawiera odpowiedni zwrot rozpoczynający i kończącywypowiedź nie spełnia warunków określonych dla poziomu 1.
2. kompozycjaR, A, Lwypowiedź cechuje widoczny zamysł kompozycyjny wyrażający się w funkcjonalnie uzasadnionych proporcjach wstępu, rozwinięcia i zakończeniawypowiedź nie spełnia warunków określonych dla poziomu 1.
3. segmentacjaR, A, Ltekst jest uporządkowany; układ graficzny pracy (podział na akapity) jest konsekwentnywypowiedź nie spełnia warunków określonych dla poziomu 1.
4. długość pracyR, A, Ldługość pracy mieści się w granicach 180–280 słówwypowiedź nie spełnia warunków określonych dla poziomu 1.

Uwaga: jedna usterka jest wystarczająca, żeby zakwalifikować pracę na 0 w danym podkryterium.

Ostateczną liczbę punktów za zgodność z poleceniem ustala się na podstawie oceny elementów treści i elementów formy, zgodnie z Tabelą C.

Tabela C

Elementy treściElementy formy 4–3Elementy formy 2–1Elementy formy 0
10–95 pkt4 pkt3 pkt
8–74 pkt3 pkt2 pkt
6–53 pkt2 pkt1 pkt
4–32 pkt1 pkt0 pkt
2–11 pkt0 pkt0 pkt
00 pkt0 pkt0 pkt

Na przykład za wypowiedź, w której elementy treści oceniono na 5, a elementy formy oceniono na 2, za zgodność z poleceniem przyznaje się 2 punkty.

Spójność i logika wypowiedzi

2 pktwypowiedź zawiera najwyżej 2 usterki w spójności ORAZ/LUB logice na poziomie zdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu
1 pktwypowiedź zawiera od 3 do 5 usterek w spójności ORAZ/LUB logice na poziomie zdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu
0 pktwypowiedź zawiera 6 lub więcej usterek w spójności ORAZ/LUB logice na poziomie zdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu

Jeśli w pracy występuje dłuższy niekomunikatywny fragment (np. dłuższe zdanie lub 2–3 krótkie zdania), przyznaje się 1 punkt; jeśli takich fragmentów jest więcej, przyznaje się 0 punktów.

W ocenie spójności bierze się pod uwagę, czy i w jakim stopniu tekst funkcjonuje jako całość dzięki jasnym powiązaniom (np. leksykalnym, gramatycznym) wewnątrz zdań oraz między zdaniami/akapitami tekstu.

W ocenie logiki wypowiedzi bierze się pod uwagę, czy i w jakim stopniu wypowiedź jest klarowna (np. czy nie jest jedynie zbiorem przypadkowo zebranych myśli, czy wnioski wynikają logicznie z przesłanek).

Dodatkowe uwagi dotyczące spójności

1. Zaburzenie spójności i/lub logiki może wynikać na przykład z:

• braku połączenia między częściami tekstu; odwoływanie się do czegoś, co nie jest wcześniej wspomniane

• nieuzasadnionego użycia czasowników w różnych czasach gramatycznych („przeskakiwania” z jednego czasu gramatycznego na inny)

• błędów językowych i/lub ortograficznych, które powodują, że odbiorca gubi się, czytając tekst

• poważnych zakłóceń komunikacji w tekście w wyniku błędów językowych

• braku logiki w tekście, np. przytoczenia argumentu, który jest sprzeczny z ogólnie przyjętymi zasadami rozumowania (jeśli nie ma w pracy żadnego uzasadnienia/kontekstu, który tłumaczyłby taką właśnie realizację polecenia).

2. Brak podziału na akapity nie prowadzi automatycznie do obniżenia punktacji za spójność i logikę wypowiedzi.

3. Jeżeli w pracy nie są zaznaczone żadne błędy w spójności/logice, należy przyznać 2 punkty w tym kryterium.

4. Jako usterki w spójności/logice egzaminator oznacza te fragmenty, w których gubi się, czytając tekst. Błędy językowe i ortograficzne mogą powodować zaburzenie spójności i logiki, ale wiele zależy od kontekstu wypowiedzi. Ten sam błąd może w mniejszym lub większym stopniu zaburzać zrozumienie tekstu.

5. Błędy logiczne mogą często wynikać z niewystarczającego kontekstu w treści pracy, braku kluczowego elementu do uzasadnienia stwierdzenia, które samo w sobie jest sprzeczne z zasadami logiki.

6. Słowa napisane po polsku lub w języku innym niż język egzaminu egzaminator zaznacza jako błędy w spójności, jeśli w znacznym stopniu utrudniają zrozumienie komunikatu. Jeśli komunikacja nie jest zaburzona, podkreśla je jedynie jako błędy językowe.

7. Jeśli praca (lub jej obszerne fragmenty) jest w znacznej większości niespójna/niekomunikatywna/niezrozumiała dla odbiorcy, egzaminator może zaznaczyć całość pracy (lub dany fragment) „pionową falą” na marginesie i nie podkreślać poszczególnych zaburzeń. Jednocześnie w takiej pracy oznacza się błędy.

Zakres środków językowych

W ocenie zakresu środków językowych bierze się pod uwagę zróżnicowanie i precyzję środków leksykalno-gramatycznych użytych w wypowiedzi.

3 pktszeroki zakres środków językowych; w pracy występują dość liczne fragmenty charakteryzujące się naturalnością i różnorodnością frazeologiczną oraz precyzją użytych środków językowych
2 pktzadowalający zakres środków językowych; w pracy występuje kilka fragmentów charakteryzujących się naturalnością i różnorodnością frazeologiczną oraz precyzją użytych środków językowych, jednak w większości użyte są struktury o wysokim stopniu pospolitości
1 pktograniczony zakres środków językowych; w pracy użyte są głównie struktury o wysokim stopniu pospolitości
0 pktbardzo ograniczony zakres środków językowych; w pracy użyte są wyłącznie struktury o wysokim stopniu pospolitości

Jeżeli w wypowiedzi występują rażące/liczne uchybienia w stosowności i/lub jednolitości stylu, wówczas liczbę punktów przyznanych za zakres środków językowych można obniżyć o 1 punkt (maksymalnie do zera).

Zadowalający zakres środków językowych odnosi się do środków leksykalno-gramatycznych, ujętych w zakresie struktur w Aneksie do Informatora, których znajomości można oczekiwać od absolwenta szkoły ponadgimnazjalnej w roku szkolnym 2020/21 na poziomie B1+ (w skali ESOKJ).

Przez „naturalność” rozumie się charakterystyczny dla danego języka sposób wyrażania znaczeń, natomiast przez „precyzyjne sformułowania” rozumie się wyrażanie myśli z wykorzystaniem słownictwa swoistego dla tematu i unikanie słów oraz struktur o wysokim stopniu pospolitości, takich jak miły, interesujący, fajny.

Przez „stosowność” stylu rozumie się dostosowanie przez zdającego środków językowych do wybranej formy wypowiedzi, celowość zastosowanych konstrukcji składniowych i jednostek leksykalnych. Styl niestosowny to np. styl zbyt metaforyczny lub zbyt bliski stylowi potocznemu w odmianie mówionej. Przez „jednolitość” stylu rozumie się konsekwentne posługiwanie się jednym, wybranym stylem. Mieszanie różnych stylów wypowiedzi uznaje się za uzasadnione, jeśli jest funkcjonalne (tzn. czemuś służy). Styl uznaje się za niejednolity, jeżeli zdający miesza bez uzasadnienia różne style wypowiedzi, np. w tekście rozprawki występują fragmenty nazbyt potoczne, z wtrętami ze stylu urzędowego.

Za zbyt nieformalny język i/lub personalne rozważanie problemu w rozprawce, zwłaszcza typu „za i przeciw”, egzaminator odejmuje punkty w zakresie środków językowych (uchybienia w stylu).

Poprawność środków językowych

W ocenie poprawności środków językowych bierze się pod uwagę błędy gramatyczne, leksykalne, ortograficzne i interpunkcyjne. Punkty przyznaje się zgodnie z poniższą tabelą.

Poprawność językowa (leksykalno-gramatyczna)Poprawność zapisu (ortograficzna, interpunkcyjna): nieliczne błędy zapisuPoprawność zapisu (ortograficzna, interpunkcyjna): liczne LUB bardzo liczne błędy zapisu
nieliczne błędy językowe3 pkt2 pkt
liczne błędy językowe2 pkt1 pkt
bardzo liczne błędy językowe1 pkt0 pkt

1. W przypadku wątpliwości w sytuacjach granicznych o zakwalifikowaniu pracy do niższej lub wyższej kategorii punktowej decyduje „waga” błędów oraz ich wpływ na komunikację.

2. Błędy interpunkcyjne traktowane są jako mniej istotne niż błędy ortograficzne.

3. W wypowiedziach zdających ze stwierdzoną dysleksją w przypadku bardzo licznych błędów językowych, które nie zakłócają komunikacji lub sporadycznie zakłócają komunikację, przyznaje się 1 punkt. Jeżeli błędy językowe są bardzo liczne i często zakłócają komunikację, przyznaje się 0 punktów.

Kwalifikowanie i oznaczanie błędów

rodzaj błędusposób oznaczeniaprzykład
błąd językowy (leksykalny, gramatyczny)podkreślenie linią prostąMarek lubić czekoladę.
błąd językowy spowodowany brakiem wyrazuznak √ w miejscu brakującego wyrazuMarek √ czekoladę.
błąd ortograficznyotoczenie słowa kołemSłońce gżeje.
błąd językowy i ortograficzny w jednym słowiepodkreślenie linią prostą i otoczenie kołemSłońce gżać w lecie.
błędy w spójności / logicepodkreślenie linią falistąZałożyłem kurtkę bo było gorąco.
fragment odbiegający od tematuotaczamy nawiasami kwadratowymiFragment odbiegający od tematu
fragment niezgodny z tematemotaczamy chmurkąFragment niezgodny z tematem
błędy interpunkcyjneotoczenie zbędnego znaku kółkiem; znak √ w kółku w miejscu brakującego znakuByło ciepło , i deszczowo. Zrobiłem to √ ponieważ…

Błędy ortograficzne zmieniające znaczenie wyrazu są traktowane jako błędy językowe i oznaczane poprzez podkreślenie wyrazu linią prostą.

Usterki w spójności i logice występujące między akapitami mogą być zaznaczane „pionową falą” na marginesie.

Uwagi dodatkowe

1. Wypowiedź jest oceniana na 0 punktów we wszystkich kryteriach, jeżeli jest

• w całości nieczytelna (pod pracą zapisuje się „praca w całości nieczytelna”, a na karcie odpowiedzi zaznacza się 0 punktów w każdym kryterium) LUB

• całkowicie niezgodna z poleceniem (pod pracą zapisuje się „praca całkowicie niezgodna z poleceniem”, a na karcie odpowiedzi zaznacza się 0 punktów w każdym kryterium) LUB

• niekomunikatywna dla odbiorcy, np. w całości napisana fonetycznie (pod pracą zapisuje się „praca całkowicie niekomunikatywna”, a na karcie odpowiedzi zaznacza się 0 punktów w każdym kryterium).

2. Praca, która zawiera fragmenty odtworzone z podręcznika, zadania zawartego w arkuszu egzaminacyjnym lub innego źródła, w tym internetowego, lub przepisane od innego zdającego, jest uznawana za niesamodzielną.

3. Jeżeli praca zawiera fragmenty na zupełnie inny temat, wyuczone na pamięć lub całkowicie nienawiązujące do polecenia, a jednocześnie zaburzające spójność i logikę tekstu, są one otaczane kołem i nie są brane pod uwagę przy liczeniu wyrazów i ocenie zakresu środków językowych i poprawności środków językowych.

4. Jeżeli wypowiedź zawiera mniej niż 160 wyrazów, przyznaje się 0 punktów za zakres i poprawność środków językowych. W takich pracach nie oznacza się błędów.

5. Jeżeli za wypowiedź przyznano 0 punktów w kryterium zgodności z poleceniem, we wszystkich pozostałych kryteriach przyznaje się 0 punktów.

6. Jeżeli wypowiedź nie zawiera w ogóle rozwinięcia (np. zdający napisał tylko wstęp), przyznaje się 0 punktów w każdym kryterium.

7. Jeżeli za wypowiedź przyznano 1 punkt w kryterium zgodności z poleceniem, we wszystkich pozostałych kryteriach można również przyznać maksymalnie po 1 punkcie.

8. Wyrazy zapisane przy użyciu skrótów, np. 4U, bfr sql, należy oznaczyć jako błędy ortograficzne.

9. W ocenie poprawności środków językowych w wypowiedziach zdających ze stwierdzoną dysleksją nie bierze się pod uwagę błędów ortograficznych i interpunkcyjnych (takie błędy nie są oznaczane w pracy zdającego). Błąd ortograficzny zmieniający znaczenie wyrazu w pracy zdającego z opinią o dysleksji to błąd językowy. Jest on brany pod uwagę w ocenie poprawności językowej.

Zasady te obowiązują również w ocenie prac zdających z dysgrafią, dysortografią, afazją, z zaburzeniami komunikacji językowej, mózgowym porażeniem dziecięcym, a także prac zdających, którzy korzystali z pomocy nauczyciela wspomagającego oraz prac pisanych na komputerze.

10. W przypadku obniżenia punktacji w zakresie środków językowych za usterki stylistyczne, pod pracą zapisuje się „rażące uchybienia w stylu” i wskazuje rodzaj usterki. Samo użycie form skróconych nie jest traktowane jako rażące uchybienie.

11. Zdający może używać oryginalnej pisowni w obcojęzycznych nazwach geograficznych, nazwach obiektów sportowych, gazet, zespołów muzycznych, programów telewizyjnych, tytułach, pod warunkiem że podaje wyjaśnienie w języku egzaminu, tak aby informacja była komunikatywna dla odbiorcy. Z tekstu musi wynikać, że jest mowa o gazecie, filmie, grupie muzycznej itd. lub musi wystąpić określenie film, band, np. film „M jak miłość”, „Świat Dysku” magazine.

Jeżeli zdający podaje nazwę w języku innym, niż zdawany i nie podaje objaśnienia, całe wyrażenie jest podkreślane linią prostą i traktowane jako jeden błąd językowy, np. I read Nowe Horyzonty. – 1 błąd językowy. Oprócz tego całe wyrażenie podkreślane jest linią falistą i traktowane jako błąd w spójności. Jeśli użycie tej nazwy jest kluczowe dla realizacji polecenia, ta informacja nie jest uwzględniana w ocenie treści.

12. Zabronione jest pisanie wypowiedzi obraźliwych, wulgarnych lub propagujących postępowanie niezgodne z prawem. W przypadku takich wypowiedzi zostanie podjęta indywidualna decyzja dotycząca danej pracy, np. nie zostaną przyznane punkty za zakres środków językowych oraz za poprawność środków językowych lub cała wypowiedź nie będzie podlegała ocenie.

13. Praca w brudnopisie jest sprawdzana, jeżeli słowo Brudnopis przekreślono i obok zostało napisane Czystopis.

14. Jeżeli zdający umieścił w pracy adnotację ciąg dalszy w brudnopisie i zakreślił, która część jest czystopisem, to ta część podlega ocenie.

Uwagi dotyczące zasad liczenia słów w wypowiedziach zdających

1. Liczone są słowa oddzielone spacją, np. at home (2 słowa), for a change (3 słowa), 1780 (1 słowo), 10.01.2015 (1 słowo), 10 January 2015 (3 słowa).

2. Formy skrócone (don’t, can’t, isn’t, haven’t itd.) liczone są jako jedno słowo.

3. Jako jeden wyraz liczone są

• słowa łączone dywizem, np. well-built, twenty-four

• oznaczenia, symbole literowe, bez względu na liczbę liter, np. SMS/sms

• adres mailowy lub internetowy oraz numer telefonu.

4. Adres i podpis nie są liczone w liście.

5. Nie uznaje się i nie uwzględnia w liczbie słów symboli graficznych używanych w Internecie (np. „buźki”).

6. Uwzględnia się w liczbie słów wyrazy w języku innym niż język egzaminu np. I read Nowe Horyzonty – 4 wyrazy.

Umiejętności w zadaniu

Pliki cookies

Zapisujemy na Twoim urządzeniu to, bez czego serwis nie działa, np. zalogowanie. Plików analitycznych użyjemy tylko za Twoją zgodą. Szczegóły w polityce prywatności.