Rodzaje definicji
| Rodzaj | Na czym polega | Przykład |
|---|---|---|
| ostensywna | wskazanie przykładu | „To jest dąb” przy pokazaniu drzewa |
| klasyczna | rodzaj najbliższy i różnica gatunkowa | „Człowiek to zwierzę rozumne” |
| sprawozdawcza | opisuje, jak słowo jest używane | definicja słownikowa |
| projektująca | nadaje nowe znaczenie | nowy termin naukowy |
| regulująca | zaostrza znaczenie istniejącego słowa | „pełnoletni” w prawie |
Typowe błędy definicji
- Za szeroka: obejmuje też to, czego nie powinna („kwadrat to czworokąt”).
- Za wąska: nie obejmuje wszystkiego, co powinna.
- Błędne koło: definiowanie przez to samo pojęcie.
- Nieznane przez nieznane: wyjaśnianie przez pojęcia równie niejasne.
Zadania z matury
- 1.Zadanie 10, czerwiec 2026Zgodnie z klasycznym rozumieniem sztuka jest naśladowaniem natury (mimesis). Rozstrzygnij, czy krzywą wieżę w Pizie, gdyby…
- 2.Zadanie 7, maj 2026Dokończ zdanie. Zaznacz właściwą odpowiedź spośród podanych. Uzasadnij swoją odpowiedź. W powyższym fragmencie tekstu Gary Gutting…36%wykonalność
- 3.Zadanie 10, maj 2025Poniższa definicja ma postać definicji klasycznej. Wyjaśnij, czym charakteryzuje się taki rodzaj definicji. Oceń podaną definicję…17%wykonalność
- 4.Zadanie 9, maj 2024Który z poniższych przykładów A–D to definicja ostensywna? Zaznacz poprawną odpowiedź spośród podanych. A. Człowiek to zwierzę…57%wykonalność
- 5.Zadanie 6.2, maj 2023Dokończ zdanie. Zaznacz właściwą odpowiedź spośród podanych, a następnie uzasadnij swój wybór. Obraz Angeliki Kauffman Sąd Parysa…36%wykonalność
- 6.Zadanie 1, maj 2021Dokończ zdanie. Zaznacz odpowiedź A, B albo C i jej dopełnienie 1, 2 albo 3. Dawid Hume jest przedstawicielem A. empiryzmu, B.…30%wykonalność
- 7.Zadanie 2, maj 2021Sformułuj główne twierdzenie na temat substancji, przeciwko któremu argumentuje Dawid Hume w przytoczonym fragmencie tekstu.…27%wykonalność
- 8.Zadanie 3, maj 2021Uzupełnij drugą przesłankę w podanym poniżej argumencie. Następnie rozstrzygnij, czy Dawid Hume akceptuje wniosek tego argumentu.…28%wykonalność
- 9.Zadanie 4, maj 2021Na podstawie przytoczonego fragmentu tekstu i wiedzy własnej przedstaw stanowisko Dawida Hume'a w kwestii natury umysłu (idei…19%wykonalność
- 10.Zadanie 5, maj 2021Wskaż dowolną sceptyczną konsekwencję epistemologii Davida Hume'a w ontologii, niedotyczącą wprost natury substancji18%wykonalność
Zadania z arkuszy CKE z rozwiązaniem z klucza. Wykonalność to średni procent punktów zdobytych przez zdających (raporty CKE).
Najczęstsze pytania
Co to jest definicja ostensywna?
Definicja przez wskazanie przykładu przedmiotu, do którego odnosi się słowo.
Z czego składa się definicja klasyczna?
Z rodzaju najbliższego (genus proximum) i różnicy gatunkowej (differentia specifica).