Zadanie 32, specimen 2015, wiedza o społeczeństwie rozszerzona

12 pktotwartetrudne (szac.)Specimen 2015

Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.

Zadanie

Polecenie

Wybierz jeden z podanych tematów i napisz wypracowanie.

Materiał źródłowy do tematu 1.

Wykres. Wartość średniego wynagrodzenia 10% osób najbogatszych w stosunku do średniego wynagrodzenia 10% osób najbiedniejszych w krajach OECD [dane z raportu z 2008 roku]

Materiał graficzny do zadaniaPowiększ
Materiał graficzny do zadania

Źródło: http://www.wynagrodzenia.pl/artykul.php/typ.1/kategoria_glowna.532/wpis.1778

Temat 1

Struktura klasowo-warstwowa współczesnego społeczeństwa polskiego – powód do obaw czy naturalna konsekwencja rozwoju gospodarczego? Oceń problem, uwzględniając założenia myśli liberalnej i socjaldemokratycznej.

Materiały źródłowe do tematu 2.

Tekst 1. Skrócenie kadencji Sejmu może być głosowane w końcu września lub na początku października – powiedział marszałek Ludwik Dorn

W Sejmie są dwa wnioski o skrócenie kadencji Sejmu i wcześniejsze wybory. Jeden złożony przez SLD, drugi – przez PO. Na posiedzeniu prezydium (marszałek i wicemarszałkowie) wicemarszałek Bronisław Komorowski (PO) domagał się, aby Sejm zajął się wnioskiem PO na najbliższym posiedzeniu, zaczynającym się 22 sierpnia [2007 r.]. Marszałek odmówił. Na zwołanej później konferencji prasowej oświadczył, że nie podda pod głosowanie wniosku o przyśpieszenie wyborów, dopóki Sejm nie przegłosuje kilku ważnych ustaw, których brak „mógłby narazić Polskę na wymierne straty”. Wymienił ustawę o systemie informacji Schengen, ustawę o budownictwie społecznym oraz nowelizację art. 88 Karty nauczyciela (dotyczącego wcześniejszych emerytur).

Źródło: http://wyborcza.pl/1,76842,4324271.html#ixzz2YxXOGScE.

Tekst 2. Senat podczas posiedzenia w dniu 20 czerwca 2013 r. zaproponował poprawki do nowelizacji ustawy o dozorze elektronicznym

Nowelizacja ustawy (przyjęta przez Sejm w dniu 24 maja 2013 r.) przewidywała rozszerzenie jej stosowania na przypadki orzeczenia środków zapobiegawczych karnych i zabezpieczających (art. 1 pkt 1 ustawy nowelizującej).

Pokaż cały tekst

Biuro Legislacyjne Senatu uznało jednak, że „ustawodawca wprowadzając nowy przepis nie wypełnił go nawet minimalną treścią merytoryczną. Ustawa nie zawiera przepisów materialnych, które określałyby do jakich środków karnych, zapobiegawczych in concreto się odnosi, nie zawiera żadnej regulacji szczegółowej”.

Ponadto, Biuro Legislacyjne wskazało, że „ustawa nie określa zasad wykonywania środków zapobiegawczych, karnych i zabezpieczających, których wykonanie łączy się z użyciem aparatury monitorującej”.

Źródło: http://programy.hfhr.pl/monitoringprocesulegislacyjnego/dozor-elektroniczny-senat-zaproponowal-poprawki/.

Temat 2

Sejm i Senat w Polsce. Porównaj pozycję ustrojową obu izb parlamentu, odwołując się do ich kompetencji konstytucyjnych.

Temat 3

Scharakteryzuj rolę NATO w systemie bezpieczeństwa międzynarodowego po 1989 roku.

Wybieram temat nr

Korepetytor

Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.

Wypróbuj za darmo

5 rozmów · bez karty · Zaloguj się

Sprawdź się

Jak poszło?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie

Odpowiedź z klucza CKE

Temat 1. Szczegółowe kryteria poziomu III (12 pkt)

Wartość merytoryczna (12 PKT) Zdający:

• przedstawił w pełni wszystkie istotne aspekty zagadnienia, tj.:

- omówił kształt obecnej struktury klasowo-warstwowej społeczeństwa polskiego,

- wskazał zmiany w strukturze klasowo-warstwowej Polski po 1989 roku (np. wzrost i spadek liczebności wybranych kategorii społeczno-zawodowych),

- wskazał przyczyny wzrostu nierówności społecznych,

- wyjaśnił, w jaki sposób rozwarstwienie społeczne wpływa na funkcjonowanie społeczeństwa,

- omówił wpływ polityki ekonomicznej państwa na kształt struktury społecznej i nierówności w strukturze klasowo-warstwowej społeczeństwa, w tym podał przykłady działań socjalnych państwa,

- ukazał potencjalne skutki tego zjawiska, np.: alienacja części społeczeństwa, narastanie napięć i konfliktów społecznych na tle majątkowym;

• wykorzystał znajomość doktryny liberalizmu i socjaldemokracji do oceny kształtu obecnej struktury społecznej społeczeństwa polskiego, np. ocenił przez ich pryzmat strukturę klasową społeczeństwa polskiego;

• wykorzystał znajomość i rozumienie założeń ekonomicznych i socjalnych doktryny liberalizmu i socjaldemokracji do przedstawienia wad i zalet polityki państwa w odniesieniu do postępującego rozwarstwienia społecznego, np. zwrócił uwagę na poglądy obu doktryn na koszty prowadzenia polityk socjalnych, zjawisko pasywności ekonomicznej niektórych grup społecznych, powstawanie patologii społecznych w sytuacji biedy niektórych grup społecznych, poczucie sprawiedliwości społecznej;

• prawidłowo używał pojęć związanych z tematem, np.: społeczeństwo, nierówności społeczne, struktura klasowo-warstwowa, klasa społeczna, warstwa społeczna, skala nierówności społecznych, atomizacja społeczeństwa, status materialny, status społeczny;

• przedstawił skutki społeczne rozwarstwienia społecznego i dokonał ich oceny, formułując własne zdanie.

Temat 2. Szczegółowe kryteria poziomu III (12 pkt)

Wartość merytoryczna (12 PKT) Zdający:

• przedstawił w pełni wszystkie istotne aspekty zagadnienia, tj.:

- scharakteryzował i porównał główne uprawnienia Sejmu i Senatu w zakresie funkcji ustrojodawczej, ustawodawczej, kreacyjnej i kontrolnej,

- wykazał, że pozycja Sejmu jest wyższa (ważniejsza) poprzez to, że:

▫ tylko Sejm może skrócić swoją kadencję (automatycznie skracana jest wtedy kadencja Senatu),

▫ prawo inicjatywy ustawodawczej przysługuje już 15 posłom, ale Senatowi jako izbie,

▫ tylko Sejm uczestniczy w powoływaniu i odwoływaniu Rady Ministrów oraz sprawuje kontrolę nad jej działalnością,

▫ tylko Sejm uchwala ustawy (Senat jedynie może zgłaszać poprawki lub proponować odrzucenie w całości ustawy),

▫ tylko Sejm rozpatruje tzw. weto Prezydenta RP do ustawy,

▫ Sejm może powołać komisję śledczą,

▫ Marszałek Sejmu zastępuje Prezydenta Rzeczypospolitej w razie, kiedy ten nie może sprawować swojego urzędu, zarządza wybory Prezydenta RP oraz przewodniczy obradom Zgromadzenia Narodowego,

▫ Sejm decyduje o stanie wojny (i stanach nadzwyczajnych),

▫ referendum może zarządzić Sejm (Senat tylko się zgadza na ewentualny wniosek Prezydenta RP),

▫ Sejm wybiera czterech (Senat dwóch) członków KRS,

▫ tylko Sejm (Senat nie) wybiera członków TK i TS, uczestniczy w powołaniu prezesa NBP,

▫ NIK podlega Sejmowi,

• wykorzystał znajomość i rozumienie różnych aspektów danego problemu do jego opisu w szerszym kontekście interpretacyjnym, np. przebieg i „temperatura” obrad w obu izbach, zawiązywanie stałych i doraźnych koalicji, dobór kandydatów na listy wyborcze do obu izb,

• wykazał się znajomością licznych pojęć związanych z danym zagadnieniem, np. inicjatywa ustawodawcza, odrzucenie poprawek, izba refleksji, czytania ustaw, funkcja kontrolna, izba wyższa/niższa, proces legislacyjny,

• wykazał się umiejętnością wyrażania opinii i formułowania ocen oraz wiązania ich z treściami w narracji.

Temat 3. Szczegółowe kryteria poziomu III (12 pkt)

Wartość merytoryczna (12 PKT) Zdający:

• przedstawił w pełni wszystkie istotne aspekty zagadnienia, tj.:

- wyjaśnił zmiany w globalnym układzie sił po 1989 roku, np.:

▫ rozpad bloku wschodniego,

▫ ład wielobiegunowy,

▫ zagrożenia globalne (terroryzm, rozszerzenie występowania broni masowego rażenia),

▫ konflikty lokalne (np. Bałkany, północna Afryka)

- przedstawił założenia tzw. Nowej koncepcji strategicznej przyjętej przez NATO po upadku bloku wschodniego (1991 r.) oraz istotę zmian wprowadzonych do niej po rozszerzeniu organizacji (1999 r.); tj. przejście od roli odstraszającej potencjalnych agresorów do roli światowego strażnika zapobiegającego potencjalnym konfliktom i realizującego operacje reagowania kryzysowego,

- wymienił najważniejsze operacje pokojowe i stabilizacyjne Sojuszu i scharakteryzował wybrane, np.:

▫ operacje powietrzne lotnictwa NATO: Deny Flight i Deliberate Force na terenie byłej Jugosławii,

▫ misje pokojowe IFOR i SFOR w Bośni i Hercegowinie,

▫ kampania lotnicza przeciw Serbii (jako części FRJ) w 1999 r.,

▫ Kosovo Force (KFOR) w Kosowie,

▫ zabezpieczenie Cieśniny Gibraltarskiej w ramach operacji Active Endeavour,

▫ obecność Międzynarodowych Sił Wspierających Bezpieczeństwo (ISAF) w Afganistanie,

▫ wsparcie logistyczne Unii Afrykańskiej w Darfurze,

▫ nadzorowanie strefy zakazu lotów nad Libią w 2011 r.;

• wykorzystał znajomość i rozumienie różnych aspektów zagadnienia do opisu wydarzeń związanych z systemem bezpieczeństwa międzynarodowego po 1989 r., np.:

▫ 1991 r. – przyjęcie deklaracji o partnerstwie z krajami Europy Środkowej i Wschodniej,

▫ 1997 r. – podpisanie Aktu Stanowiącego o Wzajemnych Stosunkach, Współpracy i Bezpieczeństwie między NATO a Federacją Rosyjską,

▫ przyjęcie nowych członków (Polski, Czech i Węgier – 1999, Bułgarii, Estonii, Łotwy, Litwy, Rumunii, Słowacji i Słowenii – 2004, Albanii i Chorwacji – 2009),

▫ 2001 r. – uruchomienie po raz pierwszy procedur związanych z tzw. Artykułem Piątym (atak na dowolne państwo, należące do NATO, równy jest z atakiem na cały Sojusz) jako odpowiedź na atak na USA 11 września 2001 roku,

• prawidłowo użył pojęć związanych z tematem, np.: sojusz wojskowy, interwencja wojskowa, misja stabilizacyjna, supermocarstwo, mocarstwo regionalne, terroryzm, system bezpieczeństwa, strategia, szczyt NATO, mandat ONZ, restrukturyzacja dowództwa NATO,

• dokonał oceny skuteczności działań NATO w polityce międzynarodowej, wskazał na problemy z prowadzeniem misji NATO (straty wśród ludności cywilnej, wysokie koszty operacji, malejące poparcie opinii publicznej państw członkowskich dla interwencji militarnych).

Schemat punktowania

Temat 1. Pozostałe poziomy wartości merytorycznej

Wartość merytoryczna (8 PKT) Zdający:

• przedstawił w pełni większość istotnych aspektów zagadnienia lub pominął tylko jeden z istotnych aspektów,

• wykorzystał znajomość i rozumienie wybranych aspektów zagadnienia do jego opisu, bez uwzględniania w wystarczającym stopniu różnych kontekstów interpretacyjnych,

• wykazał się znajomością wybranych pojęć związanych z zagadnieniem.

Wartość merytoryczna (4 PKT) Zdający:

• zasygnalizował istotne aspekty zagadnienia lub pominął więcej niż jeden istotny aspekt,

• wykorzystał w niewystarczającym stopniu znajomość i rozumienie wybranych aspektów zagadnienia do jego opisu, bez ukazywania różnych kontekstów interpretacyjnych,

• wykazał się znajomością jedynie nielicznych pojęć związanych z zagadnieniem.

0 pkt Treść pracy wskazuje, że zdający nie zrozumiał tematu.

Temat 2. Pozostałe poziomy wartości merytorycznej

Wartość merytoryczna (8 PKT) Zdający:

• przedstawił w pełni większość istotnych aspektów lub pominął tylko jeden istotny aspekt zagadnienia,

• wykorzystał znajomość i rozumienie wybranych aspektów danego problemu do jego opisu, bez uwzględniania w wystarczającym stopniu kontekstu interpretacyjnego,

• wykazał się znajomością wybranych pojęć związanych z danym zagadnieniem.

Wartość merytoryczna (4 PKT) Zdający:

• zasygnalizował jedynie większość istotnych aspektów lub pominął więcej niż jeden istotny aspekt zagadnienia,

• wykorzystał w niewystarczającym stopniu znajomość i rozumienie wybranych aspektów danego problemu do jego opisu, bez ukazywania związków z kontekstem interpretacyjnym,

• wykazał się znajomością jedynie nielicznych pojęć związanych z danym zagadnieniem.

0 pkt Treść pracy wskazuje, że zdający nie zrozumiał tematu.

Temat 3. Pozostałe poziomy wartości merytorycznej

Wartość merytoryczna (8 PKT) Zdający:

• przedstawił w pełni większość istotnych aspektów zagadnienia lub pominął tylko jeden z istotnych aspektów,

• wykorzystał znajomość i rozumienie wybranych aspektów zagadnienia do jego opisu, bez uwzględniania w wystarczającym stopniu różnych kontekstów interpretacyjnych,

• wykazał się znajomością wybranych pojęć związanych z zagadnieniem.

Wartość merytoryczna (4 PKT) Zdający:

• zasygnalizował istotne aspekty zagadnienia lub pominął więcej niż jeden istotny aspekt,

• wykorzystał w niewystarczającym stopniu znajomość i rozumienie wybranych aspektów zagadnienia do jego opisu, bez ukazywania różnych kontekstów interpretacyjnych,

• wykazał się znajomością jedynie nielicznych pojęć związanych z zagadnieniem.

0 pkt Treść pracy wskazuje, że zdający nie zrozumiał tematu.

Pozostałe kryteria dla wszystkich tematów: poprawność merytoryczna, selekcja informacji oraz język, styl i kompozycja.

Poziom III (12 pkt)

Poprawność merytoryczna: Zdający nie popełnił żadnego błędu merytorycznego.

Selekcja informacji: Zdający przeprowadził poprawną selekcję i hierarchizację informacji (nie zamieścił w pracy fragmentów niezwiązanych z tematem).

Język, styl i kompozycja: Zdający zaprezentował wywód w pełni spójny, harmonijny i logiczny.

Poziom II (8 pkt)

Poprawność merytoryczna: Zdający popełnił jeden lub dwa błędy merytoryczne.

Selekcja informacji: Zdający przeprowadził niekonsekwentną selekcję informacji i ich hierarchizację (umieścił w pracy nieliczne fragmenty niezwiązane z tematem).

Język, styl i kompozycja: Zdający zaprezentował wywód nie w pełni uporządkowany.

Poziom I (4 pkt)

Poprawność merytoryczna: Zdający popełnił trzy lub cztery błędy merytoryczne.

Selekcja informacji: Zdający przeprowadził w niewystarczającym stopniu selekcję informacji i ich hierarchizację (napisał pracę, której znaczną część stanowią fragmenty niezwiązane z tematem).

Język, styl i kompozycja: Zdający zaprezentował wywód w sposób chaotyczny i nielogiczny.

Poziom 0 (0 pkt)

Zdający popełnił co najmniej pięć błędów merytorycznych. Ponad połowę pracy stanowią fragmenty niezwiązane z tematem. Wywód jest niekomunikatywny.

Umiejętności w zadaniu

Pliki cookies

Zapisujemy na Twoim urządzeniu to, bez czego serwis nie działa, np. zalogowanie. Plików analitycznych użyjemy tylko za Twoją zgodą. Szczegóły w polityce prywatności.