Zadanie 2, matura maj 2019, wiedza o społeczeństwie rozszerzona
Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.
Zadanie
Polecenie
3 punktyTekst 1. O koncepcji obcości według Jana Stanisława Bystronia
[…] [W]yobrażenia o obcych są logicznym następstwem zawyżonych wyobrażeń na temat grupy własnej. Pozytywnemu, wyidealizowanemu autoobrazowi danej grupy odpowiadają negatywne, pejoratywne wyobrażenia na temat grup obcych, w których podkreśla się niższość obcych, ich śmieszność.
Z. Benedyktowicz, Portrety obcego. Od […] do symbolu, Kraków 2000, s. 59.
Tekst 2. O postrzeganiu kultury rosyjskiej przez Jakutów
„Wszystkim wiadomo było, że Rosjanie to wyższa nacja. […] Jakut zawsze powinien podporządkować się Rosjaninowi. […] Za Chruszczowa wstydziliśmy się, że jesteśmy Jakutami. […] Wstydziliśmy się mówić po jakucku. Kto lepiej znał rosyjski, ten wyżej trzymał głowę. Jakuci starali się posyłać dzieci do klas rosyjskich”. […] Wartości kultury tradycyjnej [Jakuci] odrzucali z nadzieją, że taka postawa uwolni ich od piętna „dzikusa”, a przede wszystkim umożliwi samorealizację, rozwój. Ich światopogląd kształtował się z dala od wioskowej małej ojczyzny, a często na pozarepublikańskich uniwersytetach.
Wielka Syberia Małych Narodów, red. E. Nowicka, Kraków 2000, s. 174–175.
2.1. Rozstrzygnij, czy koncepcja zaprezentowana w tekście 1. jest adekwatna do postaw mniejszościowej grupy etnicznej przedstawionej w tekście 2. Swój wybór uzasadnij, odnosząc się do obu tekstów.1 punkt
Rozstrzygnięcie –
Uzasadnienie –
2.2. Zaznacz poprawne dokończenie zdania.1 punkt
W obu tekstach przedstawiono zjawisko
- Aksenofobii.
- Banomii społecznej.
- Cstereotypowego postrzegania grup.
- Dmiędzygrupowej kontroli społecznej.
2.3. Wyjaśnij uwarunkowania ruchliwości pionowej na obszarach, których dotyczy tekst 2.1 punkt
Korepetytor
Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.
5 rozmów · bez karty · Zaloguj się
Sprawdź się
Jak poszło?
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Odpowiedź z klucza CKE
2.1. Rozstrzygnięcie – nie
Uzasadnienie – W tekście 1. jest mowa o negatywnym postrzeganiu innych narodów i idealizowaniu własnego, tymczasem informacje z tekstu 2. wskazują, że postrzeganie Rosjan oraz własnej nacji przez Jakutów było odwrotne.
2.2. C
2.3. Awansowi społecznemu sprzyja asymilacja do kultury dominującej, kultury kolonizatora, a pozostanie przy swojej kulturze, brak asymilacji uniemożliwia go, przez co powoduje względną degradację społeczną.
Schemat punktowania
2.1. 1 pkt – podanie dwóch poprawnych elementów odpowiedzi.
inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.
2.2. 1 pkt – wskazanie poprawnej odpowiedzi.
inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.
2.3. 1 pkt – podanie poprawnej odpowiedzi.
inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.
Komentarz. W zadaniu 2.1. koncepcja Bystronia jest odwrotna do postaw Jakutów. W 2.2. stereotypowe postrzeganie występuje w obu tekstach. W 2.3. asymilacja do kultury dominującej umożliwia awans społeczny.