Zadanie 10, matura maj 2023, język niemiecki rozszerzony

13 pktotwarteśrednie 40%Maj 2023

Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.

Zadanie

Polecenie

13 punktów

Wypowiedz się na jeden z poniższych tematów. Wypowiedź powinna zawierać od 200 do 250 wyrazów i spełniać wszystkie wymogi typowe dla formy wskazanej w poleceniu. Zaznacz temat wybrany przez Ciebie. Zakreśl jego numer.

1. Rozwój nowych technologii powoduje, że w wielu dziedzinach życia roboty wykonują pracę za człowieka. Napisz rozprawkę, w której przedstawisz dobre i złe strony tego zjawiska.

2. Ostatnio w Twojej miejscowości odbyło się wydarzenie „Noc Muzeów”. Napisz artykuł do gazety szkolnej, w którym:

• opiszesz wystawę, która zrobiła na Tobie największe wrażenie podczas zwiedzania

• poinformujesz o niedogodnościach, których doświadczyłeś(-aś), uczestnicząc w tym wydarzeniu.

Korepetytor

Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.

Wypróbuj za darmo

5 rozmów · bez karty · Zaloguj się

Sprawdź się

Jak poszło?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie

Odpowiedź z klucza CKE

Szczegółowe wymagania egzaminacyjne (rozprawka): I; V.6) Zdający wyraża i uzasadnia swoje opinie i poglądy, przedstawia i ustosunkowuje się do opinii […]; V.8) Zdający stawia tezę, przedstawia w logicznym porządku argumenty za i przeciw danej tezie lub rozwiązaniu, kończy wypowiedź konkluzją; V.12) Zdający stosuje zasady konstruowania tekstów o różnym charakterze; V.13) Zdający stosuje formalny lub nieformalny styl wypowiedzi adekwatnie do sytuacji.

Szczegółowe wymagania egzaminacyjne (artykuł): I; V.2) Zdający opowiada o czynnościach, doświadczeniach i wydarzeniach z przeszłości […]; V.6) Zdający wyraża i uzasadnia swoje opinie i poglądy, przedstawia i ustosunkowuje się do opinii […]; V.7) Zdający wyraża i opisuje uczucia i emocje; V.12) Zdający stosuje zasady konstruowania tekstów o różnym charakterze; V.13) Zdający stosuje formalny lub nieformalny styl wypowiedzi adekwatnie do sytuacji; VII.3) Zdający [...] przekazuje informacje i wyjaśnienia.

Uszczegółowienia dotyczące oceniania elementów treści i elementów formy

ROZPRAWKA

Temat: Rozwój nowych technologii powoduje, że w wielu dziedzinach życia roboty wykonują pracę za człowieka. Napisz rozprawkę, w której przedstawisz dobre i złe strony tego zjawiska.

Rozprawka to wypowiedź, w której zdający rozważa zagadnienie podane w poleceniu, przedstawiając argumenty, wspierając je dodatkowymi wyjaśnieniami oraz/lub przykładami. Autor rozprawki „za i przeciw” powinien przedstawić argumenty za i przeciw, odpowiednio sygnalizując przyjęty schemat w tezie wspartej adekwatnymi argumentami i właściwym zakończeniem.

Dobrze napisana rozprawka:

- zawiera we wstępie zgodną z tematem, jasno sformułowaną tezę, która zapowiada oczekiwaną strukturę rozprawki

- w rozwinięciu omawia zagadnienie w sposób przejrzysty, logiczny; wszystkie argumenty przedstawione w rozwinięciu konsekwentnie wspierają postawioną tezę

- zawiera podsumowanie zgodne z tezą oraz argumentacją przedstawioną w rozwinięciu

- charakteryzuje się stylem formalnym.

Teza

1. Aby teza rozprawki była uznana za zgodną z tematem, wymagane jest odniesienie się do stwierdzenia, że w wielu dziedzinach życia roboty wykonują pracę za człowieka oraz zaznaczenie, że w pracy będą rozpatrywane pozytywne i negatywne strony tego zjawiska (wymaga tego ten typ rozprawki), np. In vielen Lebensbereichen werden Menschen durch Roboter ersetzt, was sowohl Vorteile als auch Nachteile hat.

2. Teza musi zapowiadać oczekiwaną strukturę rozprawki, wskazywać, że prezentowane będą zalety i wady. Na przykład: Immer häufiger werden Menschen in vielen Lebensbereichen durch Roboter ersetzt. Eine solche Lösung hat zwar viele Vorteile, aber sie bereitet auch viele Probleme. / Es gibt viele positive Seiten einer solchen Lösung, aber man muss zugeben, dass es auch ebenso viele negative Seiten gibt.

3. Jeśli teza jest pytaniem, które nie zapowiada struktury rozprawki, np. Czy to dobry pomysł?, Czy to dobry czy zły pomysł? uznaje się ją za odbiegającą od tematu. (Wyjątkiem jest sytuacja, kiedy pytanie jednoznacznie zapowiada, że będą omawiane zalety i wady, np. Was sind die Vor- und Nachteile des Phänomens, dass Menschen durch Roboter ersetzt werden?)

4. Fakt, że teza nie zapowiada oczekiwanej struktury rozprawki, jest poważną usterką w zakresie zgodności z tematem. Jeśli teza nie zapowiada oczekiwanej struktury rozprawki ORAZ jest niezgodna z treścią rozwinięcia, jest kwalifikowana na poziom 0 (np. rozprawka „za i przeciw” z jednostronną tezą oraz dwustronną argumentacją).

5. Użycie zwrotów typu: Moim zdaniem, Według mnie nie wpływa na obniżenie jakości tezy w rozprawce „za i przeciw”, jeśli zdający wskazuje w tezie na wady i zalety danego zjawiska.

6. Opisanie problemu, który jest tematem rozprawki, np. stwierdzenie, że w wielu dziedzinach życia zamiast ludzi pracują roboty, nie jest tezą.

7. Rozpatrując zgodność tezy z treścią pracy bierze się pod uwagę jej zgodność z rozwinięciem wypracowania.

8. Jeżeli zdający nadaje tytuł rozprawce, nie bierze się go pod uwagę, oceniając pracę.

Przykładowa tezaOcena
Die Entwicklung neuer Technologien führt dazu, dass Roboter in vielen Bereichen des Lebens die Arbeit des Menschen übernehmen. Dieses Phänomen hat sowohl Vorteile als auch Nachteile.teza zgodna z tematem, zapowiada oczekiwaną strukturę rozprawki
Sollten Roboter die Arbeit des Menschen übernehmen?teza odbiegająca od tematu (teza jest pytaniem, które nie zapowiada struktury rozprawki)
In vielen Bereichen des Lebens übernehmen Roboter die Arbeit des Menschen.brak tezy
In vielen Lebensbereichen werden Menschen zunehmend durch Roboter ersetzt. Eine solche Lösung hat viele Vorteile.teza odbiegająca od tematu (teza jednostronna)
Die Menschen werden bei ihrer Arbeit immer öfter von Maschinen unterstützt.brak tezy
Die Menschen werden immer häufiger durch Roboter ersetzt. Ist das eine gute Idee?teza odbiegająca od tematu (teza jest pytaniem, które nie zapowiada struktury rozprawki)
Warum ist der Einsatz der Roboter für den Menschen vorteilhaft?teza odbiegająca od tematu (teza jednostronna)

Elementy tematu

1. Elementami są: (1) dobre i (2) złe strony zjawiska, jakim jest zastępowanie w wielu dziedzinach życia pracy ludzi robotami.

2. Jeśli argument przedstawiony przez zdającego jest sprzeczny z tematem, nie bierze się go pod uwagę, oceniając dany element.

3. Za zgodne z tematem uznaje się informacje dotyczące robotów rozumianych jako maszyny posiadające program komputerowy w celu wykonania określonych zadań, np. robot sprzątający, robot wykonujący operacje medyczne, robot przemysłowy do pakowania towaru etc.

4. Akceptowana jest taka realizacja, w której zdający odnosi się do innych maszyn lub urządzeń przemysłowych, biurowych lub sprzętów domowych, takich jak np. drukarka, komputer, odkurzacz.

Zgodność z tematem

„Główka” tematu: Rozwój nowych technologii powoduje, że w wielu dziedzinach życia roboty wykonują pracę za człowieka. Napisz rozprawkę, w której przedstawisz

Elementy tematu: dobre i złe strony tego zjawiska

1. Fragmenty wypracowania zgodne z tematem:

- ściśle związane z „główką” i elementami tematu (A, B)

- ściśle związane z „główką”, ale niezwiązane z elementami tematu (C, D), np.

- opis działania robotów, np. robota sprzątającego

- opis typowych urządzeń pomagających w pracy człowiekowi

- przyczyny zastępowania pracy człowieka przez roboty.

Fragmenty C, D nie są uznawane za realizację pierwszego i drugiego elementu tematu.

2. Fragmenty wypracowania odbiegające od tematu:

- luźno związane z „główką” oraz przedstawiające argumenty niezwiązane z elementami tematu (X, Y), np.

- przyczyny bezrobocia niezwiązane z robotami

- zalety i wady pracy zdalnej

- nawiązanie do książki lub filmu o robotach

- zastosowanie sztucznej inteligencji do rozwoju techniki

- opis wydarzenia związanego z robotami, np. relacja z wystawy robotów.

Takie fragmenty są zaznaczone w pracy zdającego nawiasami kwadratowymi. Jeśli występują w pracy, jest ona kwalifikowana na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5. w Tabeli A.

3. Fragmenty wypracowania nie na temat:

- w żaden sposób nienawiązujące do „główki” tematu, np.

- opis miasta przyszłości

- opis wymarzonej pracy niezwiązanej z robotami

- zalety i wady internetu.

Takie fragmenty są otaczane „chmurką”. Jeśli występują w pracy, jest ona kwalifikowana na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5. w Tabeli A. Fragmenty te nie są uwzględniane w liczbie wyrazów ani brane pod uwagę w ocenie zakresu i poprawności środków językowych.

4. Jeżeli w wypracowaniu występuje fragment (1–2 zdania), który mógłby zostać uznany za odbiegający od tematu lub nie na temat, ale w pracy pełni funkcję logicznego łącznika, uznaje się go za fragment zgodny z tematem (C, D).

5. Jeśli zdający konsekwentnie używa niewłaściwego wyrazu, który jest kluczowy dla pracy, ale argumenty pasują do tematu, taka realizacja danej części pracy jest kwalifikowana na poziom niższy (maksymalnie poziom 1).

6. Jeśli zdający realizuje jeden z elementów tematu we wstępie lub zakończeniu, to dany fragment pracy uznaje się za element rozwinięcia albo za część wstępu/zakończenia. Ten sam fragment pracy nie może być realizacją elementu tematu oraz częścią wstępu/zakończenia.

7. W uzasadnionych przypadkach dopuszczalne jest wydzielenie wstępu/zakończenia z dłuższego fragmentu i uznanie tego za dwie oddzielne części, ale wtedy segmentacja oceniana jest na 0.

8. Dłuższe niekomunikatywne fragmenty pracy traktuje się jako odbiegające od tematu.

Podsumowanie: właściwe i adekwatne do tematu zakończenie wypowiedzi

1. Rozpatrując zgodność zakończenia z treścią pracy, bierze się pod uwagę jego zgodność z rozwinięciem wypowiedzi.

2. Jeśli w rozwinięciu zdający podaje pozytywne i negatywne strony, a w podsumowaniu pisze, zgodnie z przedstawioną argumentacją, że jest więcej pozytywnych stron / negatywnych stron, takie zakończenie jest akceptowane jako zgodne z treścią i tematem.

Przykłady schematycznego zakończenia rozprawki (1 pkt):

- Einerseits können Roboter in verschiedenen Berufen eingesetzt werden, andererseits lassen sich menschliche Hände nicht immer ersetzen.

- Alles in allem gibt es sowohl Vorteile als auch Nachteile dieser Lösung.

Uwagi dodatkowe: Jeśli w rozprawce występują fragmenty, które są wypunktowaniem wad i/lub zalet, segmentacja pracy jest kwalifikowana na poziom 0.

ARTYKUŁ PUBLICYSTYCZNY

Temat: Ostatnio w Twojej miejscowości odbyło się wydarzenie „Noc Muzeów”. Napisz artykuł do gazety szkolnej, w którym:

- opiszesz wystawę, która zrobiła na Tobie największe wrażenie podczas zwiedzania

- poinformujesz o niedogodnościach, których doświadczyłeś(-aś), uczestnicząc w tym wydarzeniu.

W artykule publicystycznym zdający wyraża swoje stanowisko wobec problemu/zjawiska społecznego wskazanego w poleceniu. Celem artykułu jest rzeczowe przedstawienie omawianej kwestii. Artykuł może zawierać elementy opisu, sprawozdania, recenzji, komentarze odautorskie, ocenę faktów, elementy opinii oraz może również podejmować próbę kształtowania opinii czytelników.

Dobrze napisany artykuł:

- ma tytuł przyciągający uwagę czytelnika

- zawiera wstęp, w którym autor stara się zachęcić czytelnika do przeczytania tekstu, np. przywołując fakt lub anegdotę, sygnalizując temat artykułu w formie pytania, używając barwnego języka

- może zawierać pytania zachęcające czytelnika do dalszych rozważań na temat poruszany w tekście

- zawiera zakończenie zgodne z treścią artykułu.

Wstęp

1. Aby wstęp był uznany za zgodny z tematem, zdający może, ale nie musi, wspomnieć o „Nocy Muzeów”, odwołując się do wydarzenia, które ostatnio odbyło się w jego miejscowości albo do corocznych akcji tego typu organizowanych w miastach. Zdający może poruszyć temat niecodziennych sposobów przybliżania kultury mieszkańcom miast, np. Über große Städte sagt man oft, dass sie nie schlafen gehen. Für Bewohner und Besucher dieser Städte werden zahlreiche kulturelle Angebote vorbereitet, die auch in der Nacht genossen werden können. Am letzten Wochenende habe ich selbst nachts das kulturelle Leben meiner Stadt erlebt.

2. Zdający nie musi odnosić się we wstępie do wystawy, która zrobiła na nim największe wrażenie podczas zwiedzania, lub do niedogodności, których doświadczył w trakcie „Nocy Muzeów”.

3. Nie jest akceptowany wstęp, który nie nawiązuje w żaden sposób do problemu przedstawionego w temacie.

Przykłady wstępów zgodnych z tematem i ciekawych (2 pkt)Przykłady wstępów schematycznych (1 pkt)
Den letzten Samstag habe ich ganz interessant verbracht. Es war eigentlich eine Nacht voller Erlebnisse. Die Nacht der Museen.Ich habe vorige Woche an der Nacht der Museen teilgenommen. Ich habe vier Museen und das Parlamentsgebäude besucht.
Jeder Mensch sollte an der Nacht der Museen teilnehmen. Man kann in dieser Nacht viel erleben und Orte besuchen, die sonst für Besucher unzugänglich sind.Ich möchte in diesem Artikel über meine letzte Nacht der Museen schreiben. Ich konnte viele interessante Orte kostenlos sehen.

Elementy tematu

Elementami są: (1.) opis wystawy, która zrobiła na zdającym największe wrażenie podczas zwiedzania, (2.) poinformowanie o niedogodnościach, których doświadczył zdający, uczestnicząc w „Nocy Muzeów”.

(1.) opis wystawy, która zrobiła na zdającym największe wrażenie podczas zwiedzania

Wymagane jest, aby zdający opisał wystawę, którą zwiedził w czasie „Nocy Muzeów”. Wypowiedź powinna zawierać informacje dotyczące np.

- eksponatów wystawy

- miejsca, w którym znajdowała się wystawa

- czasu, który był potrzebny na obejrzenie wystawy

- uzasadnienia, dlaczego akurat ta wystawa zrobiła na nim wrażenie

- popularności wystawy wśród uczestników wydarzenia.

1. Akceptuje się wypowiedź, w której zdający opisuje wystawę i nie wspomina, że była ona zorganizowana w ramach wydarzenia „Noc Muzeów” w jego miejscowości, ale kontekst nie powinien tego wykluczać.

2. Jeśli opis nie zawiera oceny zdającego wskazującej na to, że wystawa zrobiła na nim wrażenie, to taka realizacja jest kwalifikowana na poziom niższy.

(2.) informacja o niedogodnościach, których doświadczył zdający, uczestnicząc w „Nocy Muzeów”

Aby uznać drugi element tematu za zrealizowany, wymagany jest opis niedogodności, których doświadczył zdający, uczestnicząc w „Nocy Muzeów”. Zdający może odnieść się np. do

- czasu oczekiwania na wejście do muzeum

- dostępności eksponatów w danym miejscu

- czasu zwiedzania danej wystawy

- możliwości dojazdu do muzeów

- zachowania zwiedzających

- warunków pogodowych

- organizacji wydarzenia.

Zgodność z tematem

„Główka” tematu: Ostatnio w Twojej miejscowości odbyło się wydarzenie „Noc Muzeów”. Napisz artykuł do gazety szkolnej, w którym

Element 1.: opiszesz wystawę, która zrobiła na Tobie największe wrażenie podczas zwiedzania

Element 2.: poinformujesz o niedogodnościach, których doświadczyłeś(-aś), uczestnicząc w tym wydarzeniu

1. Fragmenty wypracowania zgodne z tematem:

- ściśle związane z „główką” i elementami tematu (A, B)

- ściśle związane z „główką”, ale niezwiązane z elementami tematu (C, D), np.

- opis instytucji kulturalnych biorących udział w wydarzeniu

- powody organizacji „Nocy Muzeów”

- uzasadnienie, dlaczego wydarzenie „Noc Muzeów” jest warte popularyzacji.

Fragmenty C, D nie są uznawane za realizację pierwszego i drugiego elementu tematu.

2. Fragmenty wypracowania odbiegające od tematu:

- luźno związane z „główką” oraz przedstawiające argumenty niezwiązane z elementami tematu (X, Y), np.

- odniesienie się do innej akcji organizowanej przez muzeum

- opis sposobu reklamowania wydarzenia w mediach

- relacja z lekcji muzealnej realizowanej w ramach zajęć szkolnych.

Takie fragmenty są zaznaczone w pracy zdającego nawiasami kwadratowymi. Jeśli występują w pracy, jest ona kwalifikowana na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5. w Tabeli A.

3. Fragmenty wypracowania nie na temat:

- w żaden sposób nienawiązujące do „główki” tematu, np.

- krytyka życia kulturalnego mieszkańców miast i wsi

- opis innych sposobów spędzania czasu wolnego przez młodzież, np. uprawianie sportu

- przedstawienie działań szkół w propagowaniu czytelnictwa.

Takie fragmenty są otaczane „chmurką”. Jeśli występują w pracy, jest ona kwalifikowana na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5. w Tabeli A. Fragmenty te nie są uwzględniane w liczbie wyrazów ani brane pod uwagę w ocenie zakresu i poprawności środków językowych.

4. Jeżeli w wypracowaniu występuje fragment (1–2 zdania), który mógłby zostać uznany za odbiegający od tematu lub nie na temat, ale w pracy pełni funkcję logicznego łącznika, uznaje się go za fragment zgodny z tematem (C, D).

5. Jeśli zdający konsekwentnie używa niewłaściwego wyrazu, który jest kluczowy dla pracy, ale argumenty pasują do tematu, taka realizacja danej części pracy jest kwalifikowana na poziom niższy (maksymalnie poziom 1).

6. Jeśli zdający realizuje jeden z elementów tematu we wstępie lub zakończeniu, to dany fragment pracy uznaje się za element rozwinięcia albo za część wstępu/zakończenia. Ten sam fragment pracy nie może być realizacją elementu tematu oraz częścią wstępu/zakończenia.

7. W uzasadnionych przypadkach dopuszczalne jest wydzielenie wstępu/zakończenia z dłuższego fragmentu i uznanie tego za dwie oddzielne części, ale wtedy segmentacja oceniana jest na 0.

8. Dłuższe niekomunikatywne fragmenty pracy traktuje się jako odbiegające od tematu.

Podsumowanie: właściwe i adekwatne do tematu zakończenie wypowiedzi

Rozpatrując zgodność zakończenia z treścią pracy, bierze się pod uwagę jego zgodność z rozwinięciem wypowiedzi.

Przykłady schematycznego zakończenia artykułu (1 pkt):

- Die jährliche Nacht der Museen ist eine Veranstaltung, an der ich auch im nächsten Jahr teilnehme.

- Ich und meine Freunde waren mit dem Besuch im Museum zufrieden und wir haben uns für das nächste Jahr verabredet.

Elementy charakterystyczne dla formy

Nie są akceptowane jako tytuł typowe zwroty rozpoczynające listy, np. Sehr geehrte Damen und Herren.

Schemat punktowania

Każda wypowiedź jest oceniana przez egzaminatora w następujących kryteriach: zgodność z poleceniem (0–5 pkt), spójność i logika wypowiedzi (0–2 pkt), zakres środków językowych (0–3 pkt), poprawność środków językowych (0–3 pkt).

ZGODNOŚĆ Z POLECENIEM

W ocenie zgodności z poleceniem bierze się pod uwagę elementy treści oraz elementy formy, które zostały zrealizowane w wypowiedzi, oraz jakość realizacji tych elementów.

Elementy treści. Realizację każdego z pięciu elementów treści ocenia się na skali 2–1–0 zgodnie z TABELĄ A.

TABELA A. Zgodność z poleceniem: elementy treści

| Elementy treści | Forma | 2 | 1 | 0 |

| 1. Wstęp: właściwe i adekwatne do tematu rozpoczęcie wypowiedzi | R* | teza jest jasna, zgodna z tematem ORAZ argumentacją przedstawioną w rozwinięciu | teza nie jest w pełni poprawna, np. – teza nie jest w pełni zgodna z tematem ALBO argumentacją przedstawioną w rozwinięciu; – teza znacznie odbiega od tematu, ALE jest zgodna z argumentacją przedstawioną w rozwinięciu | brak tezy; teza zawiera poważne usterki, np. – teza jest niezgodna z tematem; – teza znacznie odbiega od tematu ORAZ nie jest zgodna z argumentacją przedstawioną w rozwinięciu; – teza niejasna, trudna do wskazania; wstęp niekomunikatywny |

| | R* | W pełni poprawna teza musi zapowiadać oczekiwaną strukturę rozprawki. Jeśli teza nie zapowiada oczekiwanej struktury rozprawki, może być zakwalifikowana maksymalnie na poziom 1. | | |

| | A* | wprowadzenie zgodne z tematem ORAZ ciekawe, oryginalne, zachęcające do czytania, np. w formie pytania lub cytatu | wprowadzenie nie jest w pełni poprawne, np. – wprowadzenie zgodne z tematem, ale schematyczne; – bardziej typowe dla innego typu tekstu (np. rozprawki); – ciekawe, oryginalne, ALE odbiegające od tematu | brak wprowadzenia; wprowadzenie niezgodne z tematem; wprowadzenie niejasne; wprowadzenie niekomunikatywne |

| | L* | wstęp zgodny z tematem i treścią wypowiedzi ORAZ wskazujący cel/powód pisania listu | wstęp nie jest w pełni poprawny, np. – nie określa celu; – określa cel/powód pisania listu, ALE odbiega od tematu; – cel nie jest określony jasno; – wstęp nie jest zgodny z treścią listu (np. zapowiada poparcie, a opisuje argumenty przeciwne) | brak wstępu; wstęp niezgodny z tematem; wstęp niejasny; wstęp niekomunikatywny |

| 2. Pierwszy element tematu; 3. Drugi element tematu | R, A, L | wieloaspektowa ORAZ/LUB pogłębiona realizacja elementu (np. wsparta przykładami, szczegółowo omówiona) | powierzchowna realizacja elementu, wypowiedzi brak głębi, np. – zdający podaje tylko „listę” argumentów/cech/określeń, żadnego nie rozwijając/uzasadniając; – zdający odnosi się do 1-2 aspektów i omawia je niezbyt szczegółowo | brak wypowiedzi; wypowiedź bardzo pobieżnie dotykająca tematu, np. zdający podaje tylko jeden argument/cechę/określenie, nie rozwijając go/jej; wypowiedź nie jest komunikatywna; wypowiedź nie jest związana z tematem/nie realizuje elementu |

| 4. Podsumowanie: właściwe i adekwatne do tematu zakończenie wypowiedzi | R, A, L | zakończenie zgodne z tematem ORAZ treścią wypowiedzi; jeżeli zdający powtarza wstęp – czyni to innymi słowami | zakończenie nie jest w pełni zgodne z tematem ALBO treścią wypowiedzi; zakończenie znacznie odbiega od tematu, ALE jest zgodne z treścią wypowiedzi; zdający stosuje zakończenie schematyczne (sztampowe), np. ogranicza się do przeformułowania tezy; zdający powtarza wstęp w zasadzie tymi samymi słowami | brak zakończenia; zakończenie nie jest komunikatywne; zakończenie nie jest zgodne z tematem; zakończenie znacznie odbiega od tematu ORAZ nie jest zgodne z treścią wypowiedzi |

| 5. Fragmenty odbiegające od tematu i/lub nie na temat | R, A, L | wypowiedź nie zawiera fragmentów odbiegających od tematu i/lub nie na temat | wypowiedź zawiera dłuższy fragment/ nieliczne krótkie fragmenty odbiegające od tematu i/lub nie na temat | wypowiedź nie spełnia warunków określonych dla poziomu 1. |

* R – rozprawka; A – artykuł; L – list formalny

Elementy formy. Realizację każdego z czterech elementów formy ocenia się na skali 1–0 zgodnie z TABELĄ B.

TABELA B. Zgodność z poleceniem: elementy formy

| Elementy formy | Forma | 1 | 0 |

| 1. Elementy charakterystyczne dla formy | R | teza jest umiejscowiona we wstępie | wypowiedź nie spełnia warunków określonych dla poziomu 1. |

| | A | wypowiedź jest zatytułowana | |

| | L | wypowiedź zawiera odpowiedni zwrot rozpoczynający i odpowiedni zwrot kończący | |

| 2. Kompozycja | R, A, L | wypowiedź cechuje widoczny zamysł kompozycyjny, wyrażający się w funkcjonalnie uzasadnionych proporcjach wstępu, rozwinięcia i zakończenia | wypowiedź nie spełnia warunków określonych dla poziomu 1. |

| 3. Segmentacja | R, A, L | tekst jest uporządkowany; układ graficzny pracy (podział na akapity) jest merytorycznie uzasadniony | wypowiedź nie spełnia warunków określonych dla poziomu 1. |

| 4. Długość pracy | R, A, L | długość pracy mieści się w granicach 180–280 wyrazów | wypowiedź nie spełnia warunków określonych dla poziomu 1. |

Uwaga: jedna usterka jest wystarczająca, żeby zakwalifikować pracę na 0 w danym podkryterium.

Jeżeli zdający tworzy wypowiedź w innej formie niż wskazana w temacie (np. pisze list zamiast rozprawki), praca jest kwalifikowana we wszystkich elementach formy na poziom 0.

Ostateczną liczbę punktów za zgodność z poleceniem ustala się na podstawie oceny elementów treści i elementów formy, zgodnie z TABELĄ C.

TABELA C

| Elementy treści | Elementy formy 4–3 | Elementy formy 2–1 | Elementy formy 0 |

| 10 | 5 pkt | 4 pkt | 3 pkt |

| 8–9 | 4 pkt | 3 pkt | 2 pkt |

| 6–7 | 3 pkt | 2 pkt | 1 pkt |

| 4–5 | 2 pkt | 1 pkt | 0 pkt |

| 2–3 | 1 pkt | 0 pkt | 0 pkt |

| 0–1 | 0 pkt | 0 pkt | 0 pkt |

Przykładowo: za wypowiedź, w której elementy treści oceniono na 5, a elementy formy oceniono na 2, za zgodność z poleceniem przyznaje się 1 punkt.

SPÓJNOŚĆ I LOGIKA WYPOWIEDZI

W ocenie spójności i logiki wypowiedzi bierze się pod uwagę, czy i w jakim stopniu wypowiedź jest klarowna, funkcjonuje jako całość dzięki jasnym powiązaniom (np. leksykalnym, gramatycznym) wewnątrz zdań oraz między zdaniami lub akapitami i nie zawiera fragmentów, które są sprzeczne z ogólnie przyjętymi zasadami rozumowania.

2 pkt

Wypowiedź zawiera najwyżej 2 usterki w spójności ORAZ/LUB w logice na poziomie zdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu.

1 pkt

Wypowiedź zawiera od 3 do 5 usterek w spójności ORAZ/LUB w logice na poziomie zdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu.

0 pkt

Wypowiedź zawiera 6 lub więcej usterek w spójności ORAZ/LUB w logice na poziomie zdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu.

Jeśli w pracy występuje dłuższy fragment (np. dłuższe zdanie lub 2–3 krótkie zdania), który jest niejasny/niekomunikatywny, przyznaje się 1 punkt; jeśli takich fragmentów jest więcej, przyznaje się 0 punktów.

Dodatkowe uwagi dotyczące oceniania spójności i logiki wypowiedzi

1. Zaburzenie spójności i/lub logiki może wynikać na przykład z:

- braku połączenia między częściami tekstu, np. odwoływanie się do czegoś, co nie jest wcześniej wspomniane

- nieuzasadnionego użycia czasowników w różnych czasach gramatycznych („przeskakiwania” z jednego czasu gramatycznego na inny)

- błędów językowych i/lub ortograficznych, które powodują zakłócenie komunikacji, np. sprawiają, że odbiorca gubi się, czytając tekst

- przytoczenia argumentu, który jest sprzeczny z ogólnie przyjętymi zasadami rozumowania (jeśli nie ma w pracy żadnego uzasadnienia/kontekstu tłumaczącego taką właśnie realizację danego podpunktu).

2. Brak podziału na akapity nie prowadzi automatycznie do obniżenia punktacji za spójność i logikę wypowiedzi.

3. Jeżeli w pracy nie są zaznaczone żadne błędy w spójności/logice, należy przyznać 2 punkty w tym kryterium.

4. Jako usterki w spójności/logice egzaminator oznacza te fragmenty, w których gubi się, czytając tekst. Błędy językowe i ortograficzne mogą powodować zaburzenie spójności i logiki, ale wiele zależy od kontekstu wypowiedzi. Ten sam błąd może w mniejszym lub większym stopniu zaburzać zrozumienie tekstu. Może on wpływać na ocenę spójności i logiki i/lub przekazania komunikatu.

5. Błędy logiczne mogą często wynikać z niewystarczającego kontekstu w treści pracy, braku kluczowego elementu do uzasadnienia stwierdzenia, które samo w sobie jest sprzeczne z zasadami logiki.

6. Wyrazy napisane po polsku lub w języku innym niż język egzaminu egzaminator zaznacza jako błędy w spójności, jeśli w znacznym stopniu utrudniają zrozumienie komunikatu. Jeśli komunikacja nie jest zaburzona, podkreśla je jedynie jako błędy językowe.

7. Jeśli praca (lub jej obszerne fragmenty) jest w znacznej większości niespójna/niekomunikatywna/niezrozumiała dla odbiorcy, egzaminator może zaznaczyć całość pracy (lub dany fragment) „pionową falą” na marginesie i nie podkreślać poszczególnych zaburzeń. Jednocześnie w takiej pracy oznacza się błędy.

ZAKRES ŚRODKÓW JĘZYKOWYCH

W ocenie zakresu środków językowych bierze się pod uwagę zróżnicowanie i precyzję środków leksykalnych oraz struktur gramatycznych użytych w wypowiedzi.

3 pkt

szeroki zakres środków językowych; liczne fragmenty charakteryzujące się naturalnością, różnorodnością frazeologiczną oraz precyzją użytych środków językowych

2 pkt

zadowalający zakres środków językowych; w pracy występuje kilka fragmentów charakteryzujących się naturalnością, różnorodnością frazeologiczną oraz precyzją użytych środków językowych, jednak w większości użyte są struktury o wysokim stopniu pospolitości

1 pkt

ograniczony zakres środków językowych; głównie struktury o wysokim stopniu pospolitości

0 pkt

bardzo ograniczony zakres środków językowych; wyłącznie struktury o wysokim stopniu pospolitości ALBO zakres środków językowych uniemożliwiający zdającemu zrealizowanie polecenia

Jeżeli w wypowiedzi występują rażące/liczne uchybienia w stosowności i/lub jednolitości stylu, to liczbę punktów przyznanych za zakres środków językowych można obniżyć o 1 punkt (maksymalnie do zera).

Praca może otrzymać wskazaną w tabeli liczbę punktów, jeśli spełnia wszystkie wymogi określone dla danej kategorii punktowej. Jeśli spełnia je tylko częściowo, jest kwalifikowana na poziom niższy, np. praca, która charakteryzuje się szerokim zakresem leksyki, ale zadowalającym zakresem struktur gramatycznych, otrzymuje 2 punkty.

Pod pojęciem „szeroki zakres środków językowych” użytych w pracy rozumie się zróżnicowane środki leksykalno-gramatyczne na poziomie B2 (lub wyższym), które umożliwiają zdającemu swobodne i precyzyjne zrealizowanie polecenia.

Pod pojęciem „zadowalający zakres środków językowych” użytych w pracy rozumie się środki leksykalno-gramatyczne na poziomie B2, które umożliwiają zdającemu w miarę swobodne i precyzyjne zrealizowanie polecenia.

Pod pojęciem „ograniczony zakres środków językowych” użytych w pracy rozumie się mało zróżnicowane środki leksykalno-gramatyczne, często poniżej poziomu B2, które umożliwiają zdającemu zrealizowanie polecenia, ale wypowiedzi brakuje precyzji i użyte zostały głównie proste środki językowe.

Pod pojęciem „bardzo ograniczony zakres środków językowych” użytych w pracy rozumie się środki leksykalno-gramatyczne znacznie poniżej poziomu B2, które umożliwiają zdającemu zrealizowanie polecenia, ale wypowiedzi brakuje precyzji i użyte zostały jedynie proste środki językowe.

Przez „naturalność” rozumie się charakterystyczny dla danego języka sposób wyrażania znaczeń. Pod pojęciem „precyzji” rozumie się wyrażanie myśli z wykorzystaniem słownictwa swoistego dla tematu i unikanie wyrazów o wysokim stopniu pospolitości, takich jak toll, nett, stosowanie typowych dla danego języka związków wyrazowych oraz struktur gramatycznych precyzyjnie pasujących do danej sytuacji komunikacyjnej (np. schleppender Verkehr zamiast sich langsam im Stau bewegende Autos. / Viele Fitness-Studios bieten ihren Mitgliedern Online-Sportkurse live an. zamiast Viele Fitness-Studios bieten Übungen durch Internet.

Przez „stosowność” stylu rozumie się dostosowanie przez zdającego środków językowych do wybranej formy wypowiedzi, celowość zastosowanych konstrukcji składniowych i jednostek leksykalnych. Styl niestosowny to np. styl zbyt metaforyczny lub zbyt bliski stylowi potocznemu w odmianie mówionej. Przez „jednolitość” stylu rozumie się konsekwentne posługiwanie się jednym, wybranym stylem. Mieszanie różnych stylów wypowiedzi uznaje się za uzasadnione, jeśli jest funkcjonalne (tzn. czemuś służy). Styl uznaje się za niejednolity, jeżeli zdający miesza bez uzasadnienia różne style wypowiedzi, np. w tekście rozprawki występują fragmenty nazbyt potoczne, z wtrętami ze stylu urzędowego.

Do zakresu środków językowych zalicza się środki leksykalne oraz struktury gramatyczne użyte poprawnie lub z drobnymi błędami, np. ortograficznymi, pod warunkiem że zdający stosuje te struktury odpowiednio do sytuacji komunikacyjnej, a kontekst, w którym ich użyto, jest jasny i zrozumiały dla odbiorcy, np. Nach sechs Stunden Autofahrt sind wir nun endlich bei unserem Hotel angekomen.

POPRAWNOŚĆ ŚRODKÓW JĘZYKOWYCH

W ocenie poprawności środków językowych bierze się pod uwagę błędy gramatyczne, leksykalne, ortograficzne i interpunkcyjne. Punkty przyznaje się zgodnie z poniższą tabelą.

| Poprawność językowa (leksykalno-gramatyczna) | Poprawność zapisu (ortograficzna, interpunkcyjna): nieliczne błędy zapisu | Poprawność zapisu: liczne LUB bardzo liczne błędy zapisu |

| nieliczne błędy językowe | 3 pkt | 2 pkt |

| liczne błędy językowe | 2 pkt | 1 pkt |

| bardzo liczne błędy językowe | 1 pkt | 0 pkt |

1. W razie wątpliwości w sytuacjach granicznych o zakwalifikowaniu pracy na poziom niższy lub wyższy decyduje „waga” błędów oraz ich wpływ na komunikację.

2. Błędy interpunkcyjne są traktowane jako mniej istotne niż błędy ortograficzne.

3. W wypowiedziach zdających ze stwierdzoną dysleksją w przypadku bardzo licznych błędów językowych, które nie zakłócają komunikacji lub sporadycznie zakłócają komunikację, przyznaje się 1 punkt. Jeżeli błędy językowe są bardzo liczne i często zakłócają komunikację, przyznaje się 0 punktów.

4. W ocenie poprawności środków językowych bierze się pod uwagę orientacyjny stosunek liczby błędów do długości tekstu stworzonego przez zdającego (nie ma potrzeby liczenia wyrazów i błędów). „Liczne” błędy w przypadku tekstu bardzo krótkiego to nie to samo, co „liczne” błędy w przypadku tekstu dłuższego.

Błędy ortograficzne zmieniające znaczenie wyrazu są traktowane jako błędy językowe i oznaczane poprzez podkreślenie wyrazu linią prostą.

UWAGI DODATKOWE

1. Wypowiedź jest oceniana na 0 punktów w każdym kryterium, jeżeli jest:

- nieczytelna LUB

- całkowicie niezgodna z poleceniem/tematem LUB

- niekomunikatywna dla odbiorcy LUB

- odtworzona z podręcznika lub innego źródła (nie jest wówczas uznawana za wypowiedź sformułowaną przez zdającego).

2. Praca napisana niesamodzielnie, np. zawierająca fragmenty odtworzone z podręcznika lub innego źródła, w tym internetowego, lub przepisane z arkusza egzaminacyjnego lub od innego zdającego, jest powodem do unieważnienia części pisemnej egzaminu z języka obcego. W przypadku stwierdzenia podczas przeprowadzania egzaminu lub podczas sprawdzania pracy egzaminacyjnej niesamodzielnego rozwiązywania przez zdającego zadań zawartych w arkuszu egzaminacyjnym dyrektor komisji okręgowej, w porozumieniu z dyrektorem Centralnej Komisji Egzaminacyjnej, unieważnia zdającemu część pisemną egzaminu maturalnego z danego przedmiotu.

3. Jeżeli wypowiedź zawiera mniej niż 160 wyrazów, jest oceniana wyłącznie w kryterium zgodności z poleceniem. W pozostałych kryteriach przyznaje się 0 punktów. W takich pracach nie oznacza się błędów.

4. Jeżeli za wypowiedź przyznano 0 punktów w kryterium zgodności z poleceniem, we wszystkich pozostałych kryteriach przyznaje się 0 punktów. W takich pracach oznacza się błędy.

5. Jeżeli wypowiedź nie zawiera w ogóle rozwinięcia (np. zdający napisał tylko wstęp), przyznaje się 0 punktów w każdym kryterium.

6. Jeżeli za wypowiedź przyznano 1 punkt w kryterium zgodności z poleceniem, we wszystkich pozostałych kryteriach można również przyznać maksymalnie po 1 punkcie. W takich pracach oznacza się błędy.

7. W ocenie poprawności środków językowych nie bierze się pod uwagę błędów ortograficznych oraz interpunkcyjnych w wypowiedziach zdających, którym przyznano takie dostosowanie warunków przeprowadzania egzaminu, zgodnie z Komunikatem dyrektora Centralnej Komisji Egzaminacyjnej w sprawie szczegółowych sposobów dostosowania warunków i form przeprowadzania egzaminu maturalnego w danym roku szkolnym. Błąd ortograficzny zmieniający znaczenie wyrazu w pracy dyslektyków to błąd językowy. Jest on brany pod uwagę w ocenie poprawności środków językowych.

8. Zdający może używać oryginalnej pisowni w obcojęzycznych nazwach geograficznych, nazwach obiektów sportowych, gazet, zespołów muzycznych, programów telewizyjnych, tytułach, pod warunkiem że podaje wyjaśnienie w języku egzaminu, tak aby informacja była komunikatywna dla odbiorcy. Z tekstu musi wynikać, że jest mowa o gazecie, filmie, grupie muzycznej itd. lub musi wystąpić określenie Serie, Zeitschrift, np. die Serie „M jak miłość”, die Zeitschrift „Świat Dysku”. Jeżeli zdający podaje nazwę w języku innym niż zdawany i nie podaje objaśnienia, całe wyrażenie jest podkreślane linią prostą i traktowane jako jeden błąd językowy, np. Ich lese Nowe Horyzonty. – 1 błąd językowy. Oprócz tego całe wyrażenie podkreślane jest linią falistą i traktowane jako błąd w spójności. Jeśli użycie tej nazwy jest kluczowe dla realizacji polecenia, ta informacja nie jest uwzględniana w ocenie treści.

9. Zabronione jest pisanie wypowiedzi obraźliwych, wulgarnych lub propagujących postępowanie niezgodne z prawem. W przypadku takich wypowiedzi zostanie podjęta indywidualna decyzja dotycząca danej pracy, np. nie zostaną przyznane punkty za zakres środków językowych oraz za poprawność środków językowych lub cała wypowiedź nie będzie podlegała ocenie.

10. Praca w brudnopisie jest sprawdzana, jeżeli wyraz Brudnopis przekreślono i obok zostało napisane Czystopis.

11. Jeżeli zdający umieścił w pracy adnotację ciąg dalszy w brudnopisie i zakreślił, która część jest czystopisem, to ta część podlega ocenie.

Uwagi dotyczące zasad liczenia wyrazów w wypowiedziach zdających

1. Liczone są wyrazy oddzielone spacją, np. zu Hause (2 wyrazy), für die Arbeit (3 wyrazy), 10. Januar 2012 (3 wyrazy), 1780 (1 wyraz), dreihundertsiebenundzwanzig (1 wyraz).

2. Jako jeden wyraz liczone są:

- wyrazy łączone dywizem, np. Rock-Hits, Wegwerf-Gesellschaft

- formy skrócone, np. geht’s, gibt’s

- oznaczenia, symbole literowe, bez względu na liczbę liter, np. SMS/sms

- adres mailowy lub internetowy oraz numer telefonu.

3. Cyfry rzymskie traktuje się jak pozostałe cyfry i liczby, np. XX (1 wyraz), Wilhelm II. (2 wyrazy).

4. Adres i podpis nie są liczone w liście w liczbie wyrazów.

5. Nie uznaje się i nie uwzględnia w liczbie wyrazów symboli graficznych używanych w internecie (np. „buźki”).

6. Bierze się pod uwagę wyrazy w języku innym niż język egzaminu, np. Ich lese Nowe Horyzonty. (4 wyrazy).

Komentarz. Rozprawka „za i przeciw" wymaga tezy, która zapowiada strukturę (zalety i wady). Pytania takie jak "Czy to dobry pomysł?" bez jasnego zapowiedzenia struktury są odbiegające od tematu. Fragmenty niekomunikatywne traktuje się jako odbiegające. Jeśli teza nie zapowiada oczekiwanej struktury oraz nie jest zgodna z treścią rozwinięcia, otrzymuje 0 pkt. Dla artykułu: wstęp nie musi wspominać konkretnej wystawy czy niedogodności, ale musi nawiązywać do "Nocy Muzeów" lub niecodziennych sposobów przybliżania kultury; opis wystawy bez oceny zdającego wskazującej, że zrobiła mu wrażenie, jest kwalifikowany na poziom niższy.

Umiejętności w zadaniu

Pliki cookies

Zapisujemy na Twoim urządzeniu to, bez czego serwis nie działa, np. zalogowanie. Plików analitycznych użyjemy tylko za Twoją zgodą. Szczegóły w polityce prywatności.