Zadanie 16, matura maj 2021, filozofia rozszerzona

2 pktotwartetrudne 31%Maj 2021

Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.

Zadanie

Tekst do zadań 12.–16.

Karl Raimund Popper

Społeczeństwo otwarte i jego wrogowie

Co to jest prawda? […] pytanie Piłata można skwitować w prosty i zrozumiały sposób […] jak następuje: twierdzenie, zdanie, przekonanie jest prawdziwe wtedy i tylko wtedy, gdy pozostaje w zgodzie z faktami.

Co jednak rozumiemy, mówiąc, że zdanie pozostaje w zgodzie z faktami?

[…]

Rozważmy następujący tekst:

Zdanie: "Smith wszedł do lombardu krótko po 10.15" odpowiada faktom wtedy i tylko wtedy, jeżeli Smith wszedł do lombardu krótko po 10.15.

Pierwsze, co nas w tym zdaniu uderza, to właśnie jego trywialność. Ale nie przejmujmy się nią. Spójrzmy na tekst raz jeszcze, dokładniej, a przekonamy się, że (1) mówiono o zdaniu i (2) o pewnych faktach oraz że (3) ustala bardzo oczywiste warunki, które powinny być spełnione, jeśli chcemy powiedzieć, że zdanie, o którym mowa, koresponduje z faktami, o których mówi. […]

Trzeba zdawać sobie sprawę, że czym innym jest wiedza o tym, co to jest prawda lub pod jakimi warunkami dane zdanie można nazwać prawdziwym, a czym innym znajomość środków decyzji – tzn. kryteriów decyzji – czy dane zdanie jest prawdziwe, czy fałszywe.

Karl Raimund Popper, Społeczeństwo otwarte i jego wrogowie, Warszawa 1993.

Polecenie

2 punkty

Wyjaśnij, na czym według Karla Raimunda Poppera polega różnica między społeczeństwem "otwartym" a społeczeństwem "zamkniętym", a następnie spośród wymienionych poniżej filozofów wybierz dwóch, których Popper uważał za wrogów społeczeństwa "otwartego".

Platon

Arystoteles

John Stuart Mill

Georg Wilhelm Hegel

Różnica:

Filozofowie:

Korepetytor

Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.

Wypróbuj za darmo

5 rozmów · bez karty · Zaloguj się

Sprawdź się

Jak poszło?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie

Odpowiedź z klucza CKE

Różnica: Społeczeństwo zamknięte charakteryzuje się sztywną hierarchią społeczną, bezkrytycznym podporządkowaniem się władzy, autorytetom i obowiązującym standardom. Natomiast istotą społeczeństwa otwartego jest pluralizm poglądów, postaw i instytucji, indywidualizm, poszanowanie wolności.

Filozofowie: Platon, Georg Wilhelm Hegel

Schemat punktowania

2 pkt

poprawne wyjaśnienie różnicy oraz podanie nazwisk dwóch filozofów.

1 pkt

poprawne wyjaśnienie różnicy ALBO podanie nazwisk dwóch filozofów ALBO poprawne wyjaśnienie różnicy i podanie jednego nazwiska filozofa.

0 pkt

odpowiedź niepełna lub błędna albo brak odpowiedzi.

Akceptowane są wszystkie odpowiedzi merytorycznie poprawne, spełniające warunki zadania.

Umiejętności w zadaniu

Pliki cookies

Zapisujemy na Twoim urządzeniu to, bez czego serwis nie działa, np. zalogowanie. Plików analitycznych użyjemy tylko za Twoją zgodą. Szczegóły w polityce prywatności.