Zadanie 15.2, matura maj 2015, historia rozszerzona
Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.
Zadanie
Wspólne informacje do wiązki zadań
Źródło 1. Rysunek satyryczny Bogdana Nowakowskiego, 1916 r.
PowiększOrzeł w kajdanach
Czasy wojen i pokoju. Karykatura polska 1914–1939, Warszawa 2004, s. 42.
Źródło 2. Fragment wspomnień legionisty Romana Starzyńskiego
[…] ukazały się odezwy generał-gubernatorów warszawskiego i lubelskiego, wzywające do ochotniczego wstępowania w szeregi armii polskiej. A więc tak im śpieszno! Przed powołaniem jakiejkolwiek legalnej władzy polskiej ustawodawczej, czy wykonawczej, która jedynie ma prawo do szafowania krwią polską, władze okupacyjne nie zdołały nawet zachować jakiej takiej przyzwoitości i tak bez żadnych obsłonek wskazują, o co im chodzi. […] Legioniści śpiewali:
Wyszedł rozkaz Beselera¹, wyszedł rozkaz Kuka²,
Polska musi dać rekruta, dreißig³ marek sztuka!
Na podstawie: R. Starzyński, Cztery lata wojny w służbie komendanta. Przeżycia wojenne 1914–1918, Warszawa 2012, s. 333.
¹ Hans von Beseler (1850–1921) – generalny gubernator warszawski.
² Karl Kuk (1853–1935) – generalny gubernator lubelski.
³ Dreißig – trzydzieści.
Polecenie
1 punktCzy wymowa ideowa rysunku satyrycznego jest zbieżna z wyrażoną w źródle 2. opinią o decyzji władz niemieckich i austriackich z 1916 r.? Odpowiedź uzasadnij.
Korepetytor
Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.
5 rozmów · bez karty · Zaloguj się
Sprawdź się
Jak poszło?
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Odpowiedź z klucza CKE
Przykładowe odpowiedzi:
• W obu źródłach znajdujemy podobną opinię na temat postanowień zawartych w Akcie 5 listopada. Na rysunku ukazano Orła – symbol Polski, któremu co prawda przepiłowano kajdany, ale pozbawiono go piór – co ma sugerować niekorzystne dla Polaków decyzje zaborców – pobór rekruta do armii walczącej u boku Austro-Węgier i Niemiec, o czym mowa w tekście. Oba państwa zaborcze symbolizują przedstawione na rysunku postaci w mundurach.
• Tak. Obie opinie są negatywne. Autorzy źródeł wyrażają niezadowolenie z warunków narzuconych Polakom przez Niemcy i Austro-Węgry. Przedstawicieli zaborców ukazano na rysunku. Orzeł pozbawiony piór to Polska zachęcana do udziału w walce po stronie państw centralnych – bez legalnej władzy, zmuszana, jak pisze autor pamiętnika, do daniny krwi.
Schemat punktowania
za odpowiedź zawierającą poprawne rozstrzygnięcie z uzasadnieniem.
za odpowiedź niepełną (bez rozstrzygnięcia) lub błędną albo za brak odpowiedzi.