Zadanie 12, matura maj 2021, wiedza o społeczeństwie rozszerzona
Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.
Zadanie
Polecenie
4 punktyO systemie wyborczym w jednym z państw Europy
Wybory do Izby Gmin muszą się odbyć w ciągu 5 lat od poprzednich [...]. Z każdego okręgu do [tej izby] parlamentu wchodzi tylko jeden poseł – ten, który zdobędzie największą liczbę głosów. [...] Wyborcy głosują na daną osobę. Znani politycy startują zazwyczaj z tak zwanych „bezpiecznych” okręgów, gdzie poparcie dla partii, do której należą, jest bardzo silne. [...] Nie ma jednak gwarancji, że kandydat w „bezpiecznym” okręgu ma zapewnione zwycięstwo. Zdarzało się bowiem, że wpływowi politycy nie zwyciężyli w swoim okręgu, mimo że ich partia wygrała wybory. [...] Aby zapewnić sobie zwycięstwo, dana partia musi uzyskać większość [co najmniej względną] głosów w większości okręgów wyborczych. [...] Co jakiś czas liczba i granice okręgów wyborczych są korygowane.
www.bbc.co.uk
Mapa. Wizualizacja wyników zwycięskiego ugrupowania politycznego w wyborach do jednej z izb parlamentu w Rzeczypospolitej Polskiej w 2015 r. (wg okręgów wyborczych)
PowiększNa podstawie: pkw.gov.pl
12.1. Podaj nazwę typu systemu wyborczego opisanego w tekście.1 punkt
12.2. Sformułuj zaletę i wadę typu systemu wyborczego opisanego w tekście.1 punkt
Zaleta –
Wada –
12.3. Rozstrzygnij, czy w przypadku wyborów, których wyniki zwizualizowano na mapie, zastosowano typ systemu wyborczego opisany w tekście. Odpowiedź uzasadnij.1 punkt
Rozstrzygnięcie –
Uzasadnienie –
12.4. Odnosząc się do mapy, sformułuj dwa wnioski dotyczące geograficznego zróżnicowania preferencji wyborczych elektoratu w Rzeczypospolitej Polskiej.1 punkt
•
•
Korepetytor
Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.
5 rozmów · bez karty · Zaloguj się
Sprawdź się
Jak poszło?
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Odpowiedź z klucza CKE
12.1. Typ 1.: system większościowy / ordynacja większościowa
Typ 2.: system większości względnej
Typ 3.: system jednomandatowych okręgów wyborczych
12.2. Zaleta – Ten system ułatwia uzyskanie przez zwycięską formację większości, a tym samym zapewnia stabilne rządy, przy tym jest systemem o silnej personalizacji wyboru – wiadomo, kto reprezentuje dany okręg wyborczy.
Wada – Ten system sprzyja znacznym deformacjom wyborczym, np. może prowadzić do sytuacji, w której ugrupowanie z nie najwyższym wynikiem otrzyma większość mandatów oraz pozbawia większość partii trzecich reprezentacji politycznej odzwierciedlającej ich poparcie społeczne.
12.3. Rozstrzygnięcie – Nie.
Uzasadnienie – Na mapie ukazano rezultaty PiS w wyborach do Sejmu RP, które przeprowadza się w systemie proporcjonalnym.
12.4. Typ 1.: Wysokie poparcie dla PiS występuje w województwach południowo-wschodnich i wschodnich: podkarpackim, lubelskim, małopolskim, podlaskim.
Typ 2.: Niskie, w porównaniu z wynikami ogólnokrajowymi, poparcie dla PiS występuje na tzw. Ziemiach Odzyskanych oraz w byłym zaborze pruskim, tj. w województwach: opolskim, lubuskim, zachodniopomorskim, pomorskim, kujawsko-pomorskim, warmińsko-mazurskim oraz w większości okręgów województwa wielkopolskiego.
Typ 3.: Poparcie dla PiS było w województwach mazowieckim i łódzkim niższe w wielkich miastach (Warszawa, Łódź) niż na pozostałych obszarach tych województw.
Schemat punktowania
12.1.
podanie poprawnej nazwy.
inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.
12.2.
sformułowanie poprawnej zalety i wady.
inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.
12.3.
poprawne rozstrzygnięcie i podanie poprawnego uzasadnienia.
inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.
12.4.
sformułowanie dwóch poprawnych wniosków, w których elektorat został określony poprzez zastosowanie nazwy partii lub odniesienia do typu partii bądź orientacji politycznej tego elektoratu.
inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.