Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.
Polecenie
Ogniskową f układu dwóch cienkich i przylegających do siebie soczewek można obliczyć ze wzoru
$
Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.
gdzie f1 i f2 są ogniskowymi poszczególnych soczewek.
Masz do dyspozycji małe źródło światła (np. świeczkę), ekran, linijkę i dwie soczewki – skupiającą i rozpraszającą. Ogniskowa soczewki skupiającej jest nieznana, ale mniejsza niż bezwzględna wartość ogniskowej soczewki rozpraszającej. Ekran i soczewki są wyposażone w odpowiednie statywy.
Opiszą metodę wyznaczenia ogniskowej soczewki rozpraszającej, wykorzystującą podany wzór. Narysuj użyty układ doświadczalny i przedstaw kolejne czynności wybrane spośród podanych niżej. Czynności opisane w punktach e)−h) mogą być powtarzane.
a) Ustawienie świeczki, soczewki skupiającej i ekranu w taki sposób, aby na ekranie powstał ostry obraz świeczki.
b) Ustawienie świeczki, soczewki rozpraszającej i ekranu w taki sposób, aby na ekranie powstał ostry obraz świeczki.
c) Ustawienie świeczki, obu soczewek tuż obok siebie i ekranu w taki sposób, aby na ekranie powstał ostry obraz świeczki.
d) Pomiar średnicy każdej z soczewek.
e) Pomiar wielkości obrazu płomienia na ekranie.
f) Pomiar odległości świeczki od soczewki (lub od zestawu soczewek).
g) Pomiar odległości ekranu od soczewki (lub od zestawu soczewek).
h) Zastosowanie wzoru $$
i) Przekształcenie wzoru $$ i obliczenie ogniskowej soczewki rozpraszającej.
Ocena według schematu punktowania CKE, zwykle w 15–30 s
Dowiedz się, ile punktów naprawdę zdobywasz. Zrób zdjęcie kartki albo wklej odpowiedź: Maturownik+ porówna ją ze schematem punktowania, policzy punkty i wytłumaczy, gdzie i dlaczego je tracisz.
Metodę stanowią następujące kroki:
1. Wykonać czynność a) – ustawić świeczkę, soczewkę skupiającą i ekran w taki sposób, aby na ekranie powstał ostry obraz świeczki.
2. Zmierzyć odległości płomienia świeczki od soczewki i ekranu od soczewki (czynności f) i g)).
3. Podstawić zmierzone odległości do wzoru $
4 pkt – trzy elementy: 1) narysowanie układu doświadczalnego z soczewką skupiającą lub układem 2 soczewek, 2) opis wyznaczenia ogniskowej soczewki skupiającej (czynności a), f), g), h)), 3) opis wyznaczenia ogniskowej zestawu soczewek (czynności c), f), g), h)), następnie zapisanie czynności i).
3 pkt – trzy wymienione elementy lub dwa elementy z ostatecznym zapisaniem czynności i).
2 pkt – dwa elementy spośród trzech wymienionych.
1 pkt – jeden element spośród trzech wymienionych.
Obniżenie o 1 punkt jeśli zapisano czynność b).
Czynność b) jest błędem, ponieważ nie można uzyskać ostrego obrazu przy użyciu samej soczewki rozpraszającej. Soczewka rozpraszająca nie tworzy rzeczywistych obrazów. Ogniskową soczewki skupiającej musimy wyznaczyć primeiro, potem wyznaczamy ogniskową zestawu, a następnie obliczamy ogniskową soczewki rozpraszającej ze wzoru.
4. Powtórzyć obserwację, używając zestawu dwóch soczewek zamiast soczewki pojedynczej (czynność c)) i wykonać czynności f), g) i h), otrzymując ogniskową układu f.
5. Z podanego wzoru $$ (czynność i)).