Wypracowanie, matura poprawkowa sierpień 2015, język polski podstawowy

50 pktwypracowanietrudne (szac.)Sierpień (poprawkowy) 2015

Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.

Zadanie

Polecenie

Wybierz jeden temat i napisz wypracowanie.

Temat 1

Jaka może być cena poświęcenia? Rozważ zagadnienie i uzasadnij swoje zdanie, odwołując się do podanego fragmentu III części Dziadów, całego utworu Adama Mickiewicza i do innego tekstu kultury. Twoja praca powinna liczyć co najmniej 250 słów.

Adam Mickiewicz

Dziady część III

Scena VII Salon warszawski

ADOLF

(Wszyscy zbliżają się i słuchają)

Znałem go będąc dzieckiem; był on wtenczas młody,

Żywy, dowcipny, wesół i sławny z urody;

Był duszą towarzystwa; gdzie się tylko zjawił,

Wszystkich opowiadaniem i żartami bawił; […]

Wzrok pamiętam – musiał być wesoły, niewinny,

Bo kiedy patrzył na nas, zdawał się dziecinny;

I patrząc na nas, wabił nas do swej źrenicy;

Patrząc nań, myśleliśmy, żeśmy rowiennicy1. […]

Potem długo nie przyszedł, i mówiono w domu,

Że nie wiedzieć gdzie zniknął, umknął po kryjomu;

[…]

Aż niedawno przed domem żony w nocy dzwonią –

Otworzono: Oficer i żandarm pod bronią,

I więzień – on – każą dać pióra i papieru;

Podpisać, że wrócony żywy z Belwederu.

Wzięli podpis, i palcem pogroziwszy: „Jeśli

Wydasz...” – i nie skończyli; jak weszli, odeszli.

To on był. – Biegę widzieć, przyjaciel ostrzega:

„Nie idź dzisiaj, bo spotkasz, pod wrotami szpiega.”

Idę nazajutrz, w progu policejskie2 draby;

Idę w tydzień, on sam mię nie przyjmuje, słaby.

Aż niedawno za miastem w pojeździe spotkałem –

Powiedziano, że to on, bo go nie poznałem.

Utył, ale to była okropna otyłość:

Pokaż cały tekst

Wydęła go zła strawa i powietrza zgniłość;

Policzki mu nabrzmiały, pożółkły i zbladły,

W czole zmarszczki pół wieku, włosy wszystkie spadły.

Witam, on mię nie poznał, nie chciał mówić do mnie,

Mówię, kto jestem, patrzy na mnie bezprzytomnie.

Gdym dawnej znajomości szczegóły powiadał,

Wtenczas on oczy we mnie utopił i badał.

Ach! wszystko, co przecierpiał w swych męczarniach dziennych,

I wszystko, co przemyślił w swych nocach bezsennych,

Wszystko poznałem w jednej chwili z jego oka:

Bo na tym oku była straszliwa powłoka.

Źrenice miał podobne do kawałków szklannych,

Które zostają w oknach więzień kratowanych,

Których barwa jest szara jak tkanka pajęcza,

A które, patrząc z boku, świecą się jak tęcza:

I widać w nich rdzę krwawą, iskry, ciemne plamy,

Ale ich okiem na wskróś przebić nie zdołamy:

Straciły przezroczystość, lecz widać po wierzchu,

Że leżały w wilgoci, w pustkach, w ziemi, w zmierzchu.

W miesiąc poszedłem znowu, myśliłem, że zdoła

Rozpatrzyć się na świecie i pamięć przywoła.

Lecz tyle tysięcy dni był pod śledztwa probą,

Tyle tysięcy nocy rozmawiał sam z sobą,

Tyle lat go badały mękami tyrany,

Tyle lat otaczały słuch mające ściany;

A całą jego było obroną – milczenie,

A całym jego były towarzystwem – cienie;

Że już się nie udało wesołemu miastu

Zgładzić w miesiąc naukę tych lat kilkunastu.

Słońce zda mu się szpiegiem, dzień donosicielem,

1

2

Rowiennicy – rówieśnicy.

Policejskie (z ros.) – policyjne.

Domowi jego strażą, gość nieprzyjacielem.

Jeśli do jego domu przyjdzie kto nawiedzić,

Na klamki trzask on myśli zaraz: idą śledzić;

Odwraca się i głowę na ręku opiera,

Zdaje się, że przytomność, moc umysłu zbiera:

Ścina usta, by słowa same nie wypadły,

Oczy spuszcza, by szpiegi z oczu co nie zgadły.

Pytany, myśląc zawsze, że jest w swym więzieniu,

Ucieka w głąb pokoju i tam pada w cieniu,

Krzycząc zawsze dwa słowa: „Nic nie wiem, nie powiem!”

I te dwa słowa – jego stały się przysłowiem;

I długo przed nim płacze na kolanach żona

I dziecko, nim on bojaźń i wstręt swój pokona.

Przeszłą niewolę lubią opiewać więźniowie;

Myśliłem, że on ją nam najlepiej opowie,

Wyda na jaw spod ziemi i spod straży zbirów

Dzieje swe, dzieje wszystkich Polski bohatyrów:

Bo teraz Polska żyje, kwitnie w ziemi cieniach,

Jej dzieje na Sybirze, w twierdzach i więzieniach.

I cóż on na pytania moje odpowiedział?

Że o swoich cierpieniach sam już nic nie wiedział,

Nie pomniał. – Jego pamięć zapisana cała

Jak księga herkulańska3 pod ziemią sczerniała:

Sam autor zmartwychwstały nie umie w niej czytać,

Rzekł tylko: „Będę o to Pana Boga pytać,

On to wszystko zapisał, wszystko mnie opowie.”

(Adolf łzy ociera)

(Długie milczenie)

Adam Mickiewicz, Dziady drezdeńskie, Wrocław 2012.

Temat 2

Zinterpretuj podany utwór. Postaw tezę interpretacyjną i uzasadnij ją. Twoja praca powinna liczyć co najmniej 250 słów.

Czesław Miłosz

Wyznanie

Panie Boże, lubiłem dżem truskawkowy

I ciemną słodycz kobiecego ciała.

Jak też wódkę mrożoną, śledzie w oliwie,

Zapachy: cynamonu i goździków.

Jakiż więc ze mnie prorok? Skąd by duch

Miał nawiedzać takiego? Tylu innych

Słusznie było wybranych, wiarygodnych.

A mnie kto by uwierzył? Bo widzieli,

Jak rzucam się na jadło, opróżniam szklanice

3

Księga herkulańska – zwitki papirusów zwęglone i nie do odczytania, odkopane w XVIII w. w miejscu

starożytnego miasta Herculanum koło Neapolu.

I łakomie patrzę na szyję kelnerki.

Z defektem i świadomy tego. Pragnący wielkości,

Umiejący ją rozpoznać gdziekolwiek jest,

A jednak niezupełnie jasnego widzenia,

Wiedziałem, co zostaje dla mniejszych, jak ja:

Festyn krótkich nadziei, zgromadzenie pysznych,

Turniej garbusów, literatura.

Czesław Miłosz, Wyznanie, [w:] tegoż, Wiersze wszystkie, Kraków 2011.

Zanim zaczniesz pisaćOpcjonalnie

Jak podejść do tego wypracowania

To arkusz w formule obowiązującej do 2022 roku: rozprawka albo interpretacja tekstu z arkusza. Dziś ćwiczy na nim czytanie tematu, stawianie tezy i argumentowanie tekstem.

  1. Wybierz temat i formę

    Temat 1 to zwykle wypowiedź argumentacyjna do fragmentu z arkusza, temat 2 interpretacja wiersza albo interpretacja porównawcza.

  2. Postaw tezę albo koncepcję interpretacyjną

    W rozprawce: stanowisko wobec problemu z polecenia. W interpretacji: jedno zdanie o tym, o czym jest utwór i co z tego wynika.

  3. Uzasadniaj tekstem

    Każdy argument opieraj na konkretnym miejscu we fragmencie i na całym utworze, a w rozprawce także na innym tekście kultury.

  4. Zamknij kompozycję

    Wstęp, akapity z jedną myślą, zakończenie z wnioskiem. Kryteria tej formuły znajdziesz w rozwiązaniu.

Czego unikać

  • streszczania fragmentu
  • interpretacji bez odwołań do tekstu
  • przenoszenia wymagań nowej formuły (liczba kontekstów, lista lektur) na ten arkusz

Za co są punkty

Punktacja starej formuły ma osiem kategorii od A do H; najwięcej punktów jest za tezę i jej uzasadnienie.

Korepetytor

Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.

Wypróbuj za darmo

5 rozmów · bez karty · Zaloguj się

Sprawdź się

Jak poszło?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie

Odpowiedź z klucza CKE

Zadanie 3.

Temat 1 Jaka może być cena poświęcenia? Rozważ problem i uzasadnij swoje zdanie, odwołując

się do podanego fragmentu III części Dziadów, całego utworu Adama Mickiewicza i do

innego tekstu kultury. Twoja praca powinna liczyć co najmniej 250 słów.

Stanowisko jest

adekwatne

do problemu

podanego

w poleceniu

Stanowisko jest

częściowo

adekwatne

do problemu

podanego

w poleceniu

Stanowisko jest

nieadekwatne

lub brak

stanowiska

A

6

3

0

0

Brak

uzasadnienia

stanowiska

Uzasadnienie

częściowe

4

12

0

2

Uzasadnienie

trafne

i szerokie

18

8

4

Uzasadnienie

trafne,

szerokie

i pogłębione

Uzasadnienie

trafne,

ale wąskie

C

Uzasadnienie

stanowiska

B

Błędy

rzeczowe

Nie więcej

niż jeden

błąd

rzeczowy

Brak błędów

rzeczowych

Poprawność

rzeczowa

0

3

6

D

Brak zamysłu

kompozycyjnego

Zaburzenia

funkcjonalności

kompozycji

Kompozycja

funkcjonalna

Zamysł

kompozycyjny

0

1

2

E

Wypowiedź

niespójna

Znaczne

zaburzenia

spójności

Pełna

spójność

wypowiedzi

lub

nieznaczne

zaburzenia

spójności

Spójność

lokalna

0

2

4

F

Styl

niestosowny

Styl

częściowo

stosowny

Styl

stosowny

Styl tekstu

0

3

6

G

UWAGA

Jeśli w kategorii A praca uzyska 0 punktów, egzaminator nie przyznaje punktów w pozostałych kategoriach.

Jeśli w kategorii A praca uzyska 3 punkty, a w kategorii B – 0 punktów, egzaminator nie przyznaje punktów w pozostałych kategoriach.

Jeśli praca składa się z mniej niż 250 słów, egzaminator przyznaje punkty tylko w kategoriach A, B i C.

Pojawienie się rzeczowego błędu kardynalnego dyskwalifikuje pracę – zdający otrzymuje 0 punktów.

Sformułowanie

stanowiska

wobec

problemu

podanego

w poleceniu

Kryteria oceny rozprawki

Liczne błędy

rażące

Liczne błędy

nierażące

lub nieliczne

błędy rażące

Brak błędów

lub nieliczne

błędy

nierażące

Poprawność

językowa

0

2

4

H

Liczne

błędy rażące

Liczne

błędy

nierażące

lub nieliczne

błędy rażące

Zapis

w pełni

poprawny

lub nieliczne

błędy

nierażące

Poprawność

zapisu

Temat 2. Zinterpretuj podany utwór. Postaw tezę interpretacyjną i uzasadnij ją. Twoja

praca powinna liczyć co najmniej 250 słów.

Brak koncepcji

lub koncepcja

całkowicie

sprzeczna

z utworem

Koncepcja

częściowo

sprzeczna

z utworem

Koncepcja

niesprzeczna

z utworem,

ale niespójna

i/lub obejmująca

w większości

znaczenia

dosłowne

Koncepcja

niesprzeczna

z utworem,

spójna

i obejmująca

sensy

niedosłowne

Koncepcja

interpretacyjna

0

5

10

15

B

Brak trafnych

argumentów

uzasadniających

interpretację

Uzasadnienie

częściowo trafne

Uzasadnienie

trafne, ale

niepogłębione

Uzasadnienie

trafne

i pogłębione

Uzasadnienie

tezy

interpretacyjnej

0

2

4

C

Błędy

rzeczowe

Nie więcej

niż jeden

błąd

rzeczowy

Brak błędów

rzeczowych

Poprawność

rzeczowa

0

3

6

D

Brak zamysłu

kompozycyjnego

Zaburzenia

funkcjonalności

kompozycji

Kompozycja

funkcjonalna

Zamysł

kompozycyjny

0

1

2

E

Wypowiedź

niespójna

Znaczne

zaburzenia

spójności

Pełna

spójność

wypowiedzi

lub

nieznaczne

zaburzenia

spójności

Spójność

lokalna

0

2

4

F

Styl

niestosowny

Styl

częściowo

stosowny

Styl

stosowny

Styl tekstu

UWAGA

Jeśli w kategorii A praca uzyska 0 punktów, egzaminator nie przyznaje punktów w pozostałych kategoriach.

Jeśli w kategorii A praca uzyska 2 punkty, a w kategorii B – 0 punktów, egzaminator nie przyznaje punktów w pozostałych kategoriach.

Jeśli praca składa się z mniej niż 250 słów, egzaminator przyznaje punkty tylko w kategoriach A, B i C.

Pojawienie się rzeczowego błędu kardynalnego dyskwalifikuje pracę – zdający otrzymuje 0 punktów.

0

3

6

9

A

Kryteria oceny interpretacji utworu poetyckiego

0

3

6

G

Liczne błędy

rażące

Liczne błędy

nierażące

lub nieliczne

błędy rażące

Brak błędów

lub nieliczne

błędy

nierażące

Poprawność

językowa

0

2

4

H

Liczne błędy

rażące

Liczne błędy

nierażące

lub nieliczne

błędy rażące

Zapis

w pełni

poprawny

lub nieliczne

błędy

nierażące

Poprawność

zapisu

Kryteria oceniania: 50 pkt

Temat 1: rozprawka50 pkt

Kryteria oceny, temat 1
KryteriumPunkty i za co
A Sformułowanie stanowiska wobec problemu podanego w poleceniudo 6 pkt
  • 6stanowisko jest adekwatne do problemu podanego w poleceniu
  • 3stanowisko jest częściowo adekwatne do problemu podanego w poleceniu
  • 0stanowisko jest nieadekwatne lub brak stanowiska
B Uzasadnienie stanowiskado 18 pkt
  • 18uzasadnienie trafne, szerokie i pogłębione
  • 12uzasadnienie trafne i szerokie
  • 8uzasadnienie trafne, ale wąskie
  • 4uzasadnienie częściowe
  • 0brak uzasadnienia stanowiska
C Poprawność rzeczowado 4 pkt
  • 4brak błędów rzeczowych
  • 2nie więcej niż jeden błąd rzeczowy
  • 0błędy rzeczowe
D Zamysł kompozycyjnydo 6 pkt
  • 6kompozycja funkcjonalna
  • 3zaburzenia funkcjonalności kompozycji
  • 0brak zamysłu kompozycyjnego
E Spójność lokalnado 2 pkt
  • 2pełna spójność wypowiedzi lub nieznaczne zaburzenia spójności
  • 1znaczne zaburzenia spójności
  • 0wypowiedź niespójna
F Styl tekstudo 4 pkt
  • 4styl stosowny
  • 2styl częściowo stosowny
  • 0styl niestosowny
G Poprawność językowado 6 pkt
  • 6brak błędów lub nieliczne błędy nierażące
  • 3liczne błędy nierażące lub nieliczne błędy rażące
  • 0liczne błędy rażące
H Poprawność zapisudo 4 pkt
  • 4zapis w pełni poprawny lub nieliczne błędy nierażące
  • 2liczne błędy nierażące lub nieliczne błędy rażące
  • 0liczne błędy rażące

Temat 2: interpretacja utworu poetyckiego50 pkt

Kryteria oceny, temat 2
KryteriumPunkty i za co
A Koncepcja interpretacyjnado 9 pkt
  • 9koncepcja niesprzeczna z utworem, spójna i obejmująca sensy niedosłowne
  • 6koncepcja niesprzeczna z utworem, ale niespójna i/lub obejmująca w większości znaczenia dosłowne
  • 3koncepcja częściowo sprzeczna z utworem
  • 0brak koncepcji lub koncepcja całkowicie sprzeczna z utworem
B Uzasadnienie tezy interpretacyjnejdo 15 pkt
  • 15uzasadnienie trafne i pogłębione
  • 10uzasadnienie trafne, ale niepogłębione
  • 5uzasadnienie częściowo trafne
  • 0brak trafnych argumentów uzasadniających interpretację
C Poprawność rzeczowado 4 pkt
  • 4brak błędów rzeczowych
  • 2nie więcej niż jeden błąd rzeczowy
  • 0błędy rzeczowe
D Zamysł kompozycyjnydo 6 pkt
  • 6kompozycja funkcjonalna
  • 3zaburzenia funkcjonalności kompozycji
  • 0brak zamysłu kompozycyjnego
E Spójność lokalnado 2 pkt
  • 2pełna spójność wypowiedzi lub nieznaczne zaburzenia spójności
  • 1znaczne zaburzenia spójności
  • 0wypowiedź niespójna
F Styl tekstudo 4 pkt
  • 4styl stosowny
  • 2styl częściowo stosowny
  • 0styl niestosowny
G Poprawność językowado 6 pkt
  • 6brak błędów lub nieliczne błędy nierażące
  • 3liczne błędy nierażące lub nieliczne błędy rażące
  • 0liczne błędy rażące
H Poprawność zapisudo 4 pkt
  • 4zapis w pełni poprawny lub nieliczne błędy nierażące
  • 2liczne błędy nierażące lub nieliczne błędy rażące
  • 0liczne błędy rażące

Umiejętności w zadaniu

Pliki cookies

Zapisujemy na Twoim urządzeniu to, bez czego serwis nie działa, np. zalogowanie. Plików analitycznych użyjemy tylko za Twoją zgodą. Szczegóły w polityce prywatności.