Zadanie 20, matura maj 2026, chemia rozszerzona

Sposób 1.

157,0 g C₆H₅Br - 1 mol

0,1570 g - x

x = 0,001 (mol)

72,0 g C₃H₄O₂ - 1 mol

0,1081 g - y

y = 0,0015 (mol) (związek użyty w nadmiarze)

masa kwasu cynamonowego m = 0,001 ⋅ 148 = 0,148 (g)

0,148 g - 100 %

0,1245 g - W ⇒ W = 84,1 (%)

Wydajność przemiany: 84,1 (%). W nadmiarze użyto: kwasu propenowego (C₃H₄O₂).

Sposób 2.

$n_{\ce{C6H5Br}} = \frac{m}{M} = \frac{0{,}1570}{157} = 0{,}001$ (mol)

$n_{\ce{C3H4O2}} = \frac{0{,}1081}{72} = 0{,}0015$ (mol) (związek użyty w nadmiarze)

Liczba moli kwasu cynamonowego $n = \frac{0{,}1245}{148} = 0{,}00084$ (mol)

$W = \frac{n_{rz}}{n_{t}} \cdot 100\ \%$ ⇒ $W = \frac{0{,}00084\ \mathrm{(mol)}}{0{,}001\ \mathrm{(mol)}} \cdot 100\ \% = 84{,}0$ (%)

Wydajność przemiany: 84,0 (%). W nadmiarze użyto: kwasu propenowego (C₃H₄O₂).

Sposób 3.

157,0 g C₆H₅Br - 72,0 g C₃H₄O₂

y - 0,1081 g

y = 0,2357 (g)

x C₆H₅Br - 0,1245 g

157 g - 148 g

x = 0,1321 (g)

$W = \frac{0{,}1321\ \mathrm{(g)}}{0{,}1570\ \mathrm{(g)}} \cdot 100\ \%$ ⇒ W = 84,1 (%)

Wydajność przemiany: 84,1 (%). W nadmiarze użyto: kwasu propenowego (C₃H₄O₂).

Uwaga 1.: Jeżeli zdający poprawnie wykona konieczne obliczenia, a w miejscu przeznaczonym na wskazanie substancji użytej w nadmiarze nie dokona wskazania albo wpisze błędną nazwę kwasu lub błędny wzór kwasu, to za swoje rozwiązanie może otrzymać maksymalnie 2 punkt.

Uwaga 2.: Należy zwrócić uwagę na zależność wyniku liczbowego od przyjętych zaokrągleń. Za poprawny należy uznać każdy wynik będący konsekwencją zastosowanej poprawnej metody i poprawnych obliczeń.