Zadanie 6.2, specimen 2015, fizyka rozszerzona

2 pktotwartetrudne (szac.)Specimen 2015

Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.

Zadanie

Wspólne informacje do wiązki zadań

Kolistą tarczę nasunięto na pręt w taki sposób, że może się wokół niego swobodnie obracać, ale nie może przesuwać się wzdłuż pręta. Jeden koniec pręta zamocowano na nici, a drugi przytrzymano (Rys. 1a.). Obserwowano zachowanie się układu pręt – tarcza w dwóch przypadkach.

Rys. 1a., poziomy pręt z nasuniętą tarczą, jeden koniec pręta zawieszony na pionowej niciPowiększ
Rys. 1a., poziomy pręt z nasuniętą tarczą, jeden koniec pręta zawieszony na pionowej nici

Polecenie

2 punkty

W pierwszym przypadku tarcza nie obracała się. Po puszczeniu pręta układ obrócił się w dół (pręt ustawił się pionowo – Rys. 1b.). W trakcie ruchu układ uzyskiwał więc moment pędu prostopadle do płaszczyzny rysunku w kierunku „za kartkę”.

Rys. 1b., pręt z tarczą wiszący pionowo na niciPowiększ
Rys. 1b., pręt z tarczą wiszący pionowo na nici

W drugim przypadku tarcza obracała się wokół pręta z prędkością kątową o dużej wartości (Rys. 2.). Drugi koniec pręta puszczono. Układ pręt – tarcza nie opadł, lecz zaczął obracać się w płaszczyźnie poziomej wokół nici (zachowując poziome położenie pręta).

Na rysunku zaznaczono strzałką kierunek obrotu tarczy.

Rys. 2., poziomy pręt z nasuniętą tarczą, jeden koniec pręta zawieszony na pionowej nici; strzałka na tarczy wskazuje kierunek jej obrotuPowiększ
Rys. 2., poziomy pręt z nasuniętą tarczą, jeden koniec pręta zawieszony na pionowej nici; strzałka na tarczy wskazuje kierunek jej obrotu

Wyjaśnij fizyczną przyczynę takiego zachowania się układu. Zauważ, że puszczenie końca pręta powoduje zmianę momentu pędu opisaną wcześniej.

Korepetytor

Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.

Wypróbuj za darmo

5 rozmów · bez karty · Zaloguj się

Sprawdź się

Jak poszło?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie

Odpowiedź z klucza CKE

Przed puszczeniem układ ma moment pędu wzdłuż pręta wynikający z obrotu tarczy. Puszczenie końca pręta powoduje, że zmienia się ten moment pędu. Przyrost wektora momentu pędu jest prostopadły, a więc oś pręta obróci się w tę stronę (zmieni kierunek).

Schemat punktowania

2 pkt

uwzględnienie faktu, że układ ma moment pędu związany z obrotem tarczy, oraz uwzględnienie, że zmiana momentu pędu powoduje zmianę kierunku.

1 pkt

uwzględnienie faktu, że układ ma moment pędu związany z obrotem tarczy.

0 pkt

brak odpowiedzi lub odpowiedź błędna.

Umiejętności w zadaniu

Pliki cookies

Zapisujemy na Twoim urządzeniu to, bez czego serwis nie działa, np. zalogowanie. Plików analitycznych użyjemy tylko za Twoją zgodą. Szczegóły w polityce prywatności.