Zadanie 14, matura czerwiec 2025, język polski podstawowy
Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.
Zadanie
Tekst do zadania
Przeczytaj poniższy fragment utworu literackiego.
Marek Nowakowski
Górą „Edek”
A „Edek”, bo on to był, sunął jak wieża oblężnicza i z wysokości swoich 180 przeszło centymetrów patrzył przed siebie – wcale nie widząc tego cherlaka w okularach. Wymusił i zdobył miejsce dla swego forda. Teraz parł do następnego celu. Zniknął w pobliskiej bramie, opatrzonej tabliczkami z nazwami firm i przedstawicielstw handlowych.
Marek Nowakowski, Górą „Edek”, [w:] tegoż, Prawo prerii, Warszawa 1999.
Polecenie
1 punktWyjaśnij, jaką ocenę relacji społecznych zawiera opowiadanie Górą „Edek” Marka Nowakowskiego. Odpowiedź zilustruj sytuacją z tej lektury.
Zanim zaczniesz pisaćOpcjonalnie
Jak odpowiadać w teście historycznoliterackim
Krótkie zadania z lektur obowiązkowych i epok. Liczy się konkretna wiedza o utworze przywołana w odpowiedzi.
Rozpoznaj utwór i epokę
Fragment, ilustracja albo cytat odsyłają do konkretnej lektury. Zanim odpowiesz, ustal tytuł, autora i epokę.
Odpowiedz na to, o co pytają
Podaj bohatera, motyw albo cechę i od razu ją pokaż na przykładzie z utworu: wydarzenie, postawa, scena.
Uzasadniaj znajomością lektury
W zadaniach z uzasadnieniem punkt jest za odwołanie do treści całego utworu, nie tylko do fragmentu z arkusza.
Czego unikać
- ogólników bez przykładu z lektury
- mylenia bohaterów i autorów (błąd rzeczowy odbiera punkt)
- odpowiedzi dłuższych niż miejsce w arkuszu: liczy się trafność
Za co są punkty
Zadania są za 1-2 punkty; razem ta część daje 15 punktów.
Korepetytor
Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.
5 rozmów · bez karty · Zaloguj się
Sprawdź się
Jak poszło?
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Odpowiedź z klucza CKE
• Opowiadanie zawiera negatywną ocenę relacji społecznych. Przedstawia ono ludzi (takich jak „Edek”) jako zapatrzonych w swoje cele i wykorzystujących siłę oraz status materialny w stosunkach ze słabszymi. Wysoki i tęgi kierowca forda zabrał miejsce parkingowe drobnemu inteligentowi kierującemu „maluchem”, ponieważ uważał się za lepszego.
• W opowiadaniu oceniono relacje społeczne jako niesprawiedliwe. W tekście przedstawiona jest sytuacja sporu o miejsce parkingowe dwóch mężczyzn w samochodach. Kłótnię wygrywa większy mężczyzna w lepszym samochodzie, choć to kierowca małego fiata podjechał pierwszy do tego miejsca i to jemu się ono należało. Ta sytuacja pokazuje, że w relacjach społecznych nie mają znaczenia zasady, tylko siła i dominacja.
Schemat punktowania
poprawne wyjaśnienie, jaką ocenę relacji społecznych zawiera utwór Górą „Edek”, zilustrowane trafną sytuacją z opowiadania.
odpowiedź niepoprawna lub niepełna albo brak odpowiedzi.