Zadanie 4.2, matura czerwiec 2023, wiedza o społeczeństwie rozszerzona
Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.
Zadanie
Teksty do zadania
Tekst 1. O „kulturze wysokiej” elit amerykańskich
[B]iali Amerykanie z wyższej klasy średniej […] wyodrębnili swoje instytucje kulturalne jako „kulturę wysoką”, utrzymywaną i cenioną przez wszystkich, ale nie w pełni dostępną dla ludzi z plebsu, ponieważ niekoniecznie „umieliby się zachować”. Na przykład muzea i inne bastiony kultury wysokiej z tego okresu często były zamknięte w weekendy i po południu w dni robocze, co gwarantowało, że ci, którzy musieli pracować na utrzymanie, nie mogli z nich zbyt często korzystać. […] te same elity wykorzystały ustawy przeciw przestępstwom obyczajowym, żeby zakazać pewnych form […] [kultury popularnej], takich jak burleska.
W. Griswold, Socjologia kultury. Kultury i społeczeństwa w zmieniającym się świecie, Warszawa 2013, s. 128–129.
Tekst 2. Naukowcy o praktykach kulturowych Polaków
[…] to, co piszemy, mieści się w elitystycznej opowieści […] o Polsce A, czyli elitach, i Polsce B – tych wszystkich wykpiwanych Januszach i Grażynach o ludowym guście i aspiracjach kończących się na wąskim, przaśnym i tradycyjnym stylu życia. Odejście jednak od oświeceniowej wizji kultury, w której awans społeczny łączył się silnym węzłem z awansem kulturowym, w kierunku rozszerzonej wizji kultury, w której każdy festyn się zmieści, powoduje, że […] nikt nie wstydzi się kultury własnej, nie próbuje równać i naśladować, np. podążając za elitami […].
T. Szlendak, K. Olechnicki, Nowe praktyki kulturowe Polaków. Megaceremoniały i subświaty, Warszawa 2017, s. 311, 316, 319.
Polecenie
1 punktPorównaj postawy wobec kultury popularnej i jej odbiorców wyrażane przez elity z tekstu 1. oraz opisane w tekście 2.
Podobieństwo –
Różnica –
Korepetytor
Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.
5 rozmów · bez karty · Zaloguj się
Sprawdź się
Jak poszło?
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Odpowiedź z klucza CKE
Podobieństwo – W obu tekstach widoczna jest pogarda dla kultury popularnej i jej nosicieli, czyli dla nie-elit. Kultura ta i jej odbiorcy byli traktowani przez elity jako gorsi.
Różnica – Typ 1.: W tekście 2. opisano zwiększenie się akceptacji dla różnych praktyk kulturowych, podczas gdy w tekście 1. podkreślono dystans między nosicielami różnych form kultury. Typ 2.: W tekście 2. pobrzmiewają postawy elit, które chciały niegdyś, aby nie-elity wyzbywały się uczestnictwa w kulturze popularnej na rzecz uczestnictwa w kulturze wysokiej, amerykańskie elity z tekstu 1. natomiast działały w kierunku odseparowania własnej kultury wysokiej od niższych klas.
Schemat punktowania
sformułowanie poprawnego podobieństwa i poprawnej różnicy.
inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.