Zadanie 8, specimen 2023, język polski podstawowy

1 pkttest historycznoliterackiśrednie (szac.)Specimen 2023

Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.

Zadanie

Tekst do zadania

Przeczytaj Tren X Jana Kochanowskiego.

Jan Kochanowski

Tren X

Orszulo moja wdzięczna, gdzieś mi sie podziała?

W którą stronę, w którąś sie krainę udała?

Czyś ty nad wszystki nieba¹ wysoko wniesiona

I tam w liczbę aniołków małych policzona?

Czyliś do raju wzięta? Czyliś na szcześliwe

Wyspy zaprowadzona? Czy cię przez teskliwe

Charon jeziora wiezie i napawa zdrojem

Niepomnym², że ty nie wiesz nic o płaczu mo[jem]?

Czy człowieka zrzuciwszy i myśli dziewicze,

Wzięłaś na się postawę i piórka słowicze³?

Czyli sie w czyścu czyścisz, jesli z strony ciała

Jakakolwiek zmazeczka na tobie została?

Czyś po śmierci tam poszła, kędyś pierwej była⁴,

Niżeś sie na mą ciężką żałość urodziła?

Gdzieśkolwiek jest, jesliś jest, lituj mej żałości,

A nie możesz li w onej dawnej swej całości,

Pociesz mię, jako możesz, a staw sie przede mną

Lubo snem, lubo cieniem, lub marą nikczemną.

Jan Kochanowski, Tren X, [w:] tegoż, Poezje, Warszawa 1988.

¹ Nad wszystki nieba – czyli do najwyższego nieba: Kochanowski odwołuje się tu do ówczesnych wyobrażeń, zgodnie z którymi kosmos składa się z dziesięciu nieb (sfer niebieskich), nad którymi znajduje się mieszkanie Boga, aniołów i wybranych.

² Zdrojem niepomnym – powodującym zapomnienie – w mitologii greckiej dusze przewożone przez Charona po wypiciu wody z rzeki Lete zapominały o tym, co zrobiły, widziały i słyszały przedtem.

³ Wzięłaś na się postawę i piórka słowicze – takie przemiany są często opisywane w antycznej poezji i mitologii.

⁴ Czyś po śmierci tam poszła... – przekonanie, że dusze wracają po śmierci tam, skąd przyszły.

Polecenie

1 punkt

Wyjaśnij, czego dotyczy i na czym polega dramat światopoglądowy wyrażony w tym trenie.

Zanim zaczniesz pisaćOpcjonalnie

Jak odpowiadać w teście historycznoliterackim

Krótkie zadania z lektur obowiązkowych i epok. Liczy się konkretna wiedza o utworze przywołana w odpowiedzi.

  1. Rozpoznaj utwór i epokę

    Fragment, ilustracja albo cytat odsyłają do konkretnej lektury. Zanim odpowiesz, ustal tytuł, autora i epokę.

  2. Odpowiedz na to, o co pytają

    Podaj bohatera, motyw albo cechę i od razu ją pokaż na przykładzie z utworu: wydarzenie, postawa, scena.

  3. Uzasadniaj znajomością lektury

    W zadaniach z uzasadnieniem punkt jest za odwołanie do treści całego utworu, nie tylko do fragmentu z arkusza.

Czego unikać

  • ogólników bez przykładu z lektury
  • mylenia bohaterów i autorów (błąd rzeczowy odbiera punkt)
  • odpowiedzi dłuższych niż miejsce w arkuszu: liczy się trafność

Za co są punkty

Zadania są za 1-2 punkty; razem ta część daje 15 punktów.

Korepetytor

Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.

Wypróbuj za darmo

5 rozmów · bez karty · Zaloguj się

Sprawdź się

Jak poszło?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie

Odpowiedź z klucza CKE

Dramat światopoglądowy polega na tym, że zrozpaczony po stracie dziecka ojciec poszukuje ukojenia w różnych poglądach dotyczących życia i śmierci. Szuka córki w miejscach znaczących (takich jak raj, wyspy szczęśliwe, czyściec czy niebo), ale jej nie odnajduje: „gdzieśkolwiek jest, jeśliś jest”. Renesansowy poeta nie odnajduje ukojenia w religii ani postawach filozoficznych – stoicyzmie.

Schemat punktowania

1 pkt

poprawne wyjaśnienie dramatu światopoglądowego w trenie X.

0 pkt

odpowiedź niepoprawna albo brak odpowiedzi.

Umiejętności w zadaniu

Pliki cookies

Zapisujemy na Twoim urządzeniu to, bez czego serwis nie działa, np. zalogowanie. Plików analitycznych użyjemy tylko za Twoją zgodą. Szczegóły w polityce prywatności.