Zadanie 9, specimen 2023, język polski podstawowy

2 pkttest historycznoliterackiśrednie (szac.)Specimen 2023

Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.

Zadanie

Tekst do zadania

Przeczytaj zamieszczony poniżej fragment satyry Wziętość Ignacego Krasickiego.

Ignacy Krasicki

Wziętość¹ (fragment)

Był niejakiś pan Łukasz, co chciał wiele dostać.

Cóż on czynił? – Najsamprzód zmyślił sobie postać.

Chciał oszukać, oszukał, bo to nie są cuda,

I niezgrabne szalbierstwo² częstokroć się uda,

A dopieroż gdy sztuczne³. Patrzał Łukasz pilnie,

Jak to się drudzy wznoszą i zgadł nieomylnie.

Zgadł sekret. – A ten jaki? – Do możniejszch przystać,

Strzec się słabych, śmiać z cnoty, a z głupstwa korzystać.

Przykład wszystkim widoczny rzecz wyłuszczy prosta.

Gdy widzisz, senatorem że został starosta⁴,

Patrz, jak się zsenatorzył. Był filut⁵, jest możny,

Wczoraj ledwo mościom pan⁶, dziś jaśnie wielmożny.

Ignacy Krasicki, Wziętość, [w:] tegoż, Satyry i listy, Wrocław 1988.

¹ Wziętość – popularność.

² Szalbierstwo – oszustwo, zwłaszcza wyłudzenie czegoś.

³ Sztuczne – przebiegłe, umiejętne.

⁴ Senatorem że został starosta – starostowie nie mieli praw zasiadania w senacie, aby więc zostać senatorem, starosta musiał otrzymać ktoryś z wyższych urzedów: kasztelana, wojewody, ministra.

⁵ Filut – tu: spryciarz.

⁶ Wczoraj ledwo mościom pan – tytuł grzecznościowy „mości pan” obowiązywał w stosunku do każdego szlachcica, natomiast do szlachcica sprawującego jakiś urząd zwracano się „jaśnie wielmożny”.

Mieczysław Piszczkowski o twórczości Ignacego Krasickiego napisał:

Krasicki […] z obiektywną ciekawością studiuje duszę ludzką [...]. Z nieporównanym dowcipem wyśmiewa bystro zaobserwowane wady ludzkie.

Polecenie

2 punkty

Czy zgadzasz się z tą opinią? Odpowiedź uzasadnij, odwołując się do podanego fragmentu satyry Wziętość albo innej znanej Ci satyry Ignacego Krasickiego.

Zanim zaczniesz pisaćOpcjonalnie

Jak odpowiadać w teście historycznoliterackim

Krótkie zadania z lektur obowiązkowych i epok. Liczy się konkretna wiedza o utworze przywołana w odpowiedzi.

  1. Rozpoznaj utwór i epokę

    Fragment, ilustracja albo cytat odsyłają do konkretnej lektury. Zanim odpowiesz, ustal tytuł, autora i epokę.

  2. Odpowiedz na to, o co pytają

    Podaj bohatera, motyw albo cechę i od razu ją pokaż na przykładzie z utworu: wydarzenie, postawa, scena.

  3. Uzasadniaj znajomością lektury

    W zadaniach z uzasadnieniem punkt jest za odwołanie do treści całego utworu, nie tylko do fragmentu z arkusza.

Czego unikać

  • ogólników bez przykładu z lektury
  • mylenia bohaterów i autorów (błąd rzeczowy odbiera punkt)
  • odpowiedzi dłuższych niż miejsce w arkuszu: liczy się trafność

Za co są punkty

Zadania są za 1-2 punkty; razem ta część daje 15 punktów.

Korepetytor

Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.

Wypróbuj za darmo

5 rozmów · bez karty · Zaloguj się

Sprawdź się

Jak poszło?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie

Odpowiedź z klucza CKE

Opinia Piszczkowskiego jest słuszna. W podanym fragmencie satyry Wziętość Krasicki krytykuje ludzkie wady: przebiegłość i obejmowanie ważnych stanowisk w wyniku oszustwa. Poeta jakby przemyca krytykę, opowiadając dowcipną historyjkę o Łukaszu. Język utworu też jest zabawny, m.in. dzięki zastosowaniu pytań.

Schemat punktowania

2 pkt

poprawne rozstrzygnięcie wraz z uzasadnieniem odwołującym się do zabawnego charakteru fragmentu satyry ORAZ wad, które ukazuje.

1 pkt

poprawne rozstrzygnięcie wraz z uzasadnieniem odwołującym się do zabawnego charakteru fragmentu satyry ALBO wad, które ukazuje.

0 pkt

odpowiedź niepełna lub niepoprawna albo brak odpowiedzi.

Umiejętności w zadaniu

Pliki cookies

Zapisujemy na Twoim urządzeniu to, bez czego serwis nie działa, np. zalogowanie. Plików analitycznych użyjemy tylko za Twoją zgodą. Szczegóły w polityce prywatności.