Zadanie 35, matura czerwiec 2022, matematyka podstawowa

5 pktobliczenioweśrednie (szac.)Czerwiec 2022

Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.

Zadanie

Polecenie

5 punktów

Punkt A = (1, −3) jest wierzchołkiem trójkąta ABC, w którym ∣AC∣ = ∣BC∣. Punkt S = (5, −1) jest środkiem odcinka AB. Wierzchołek C tego trójkąta leży na prostej o równaniu y = x + 10. Oblicz współrzędne wierzchołków B i C tego trójkąta.

Korepetytor

Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.

Wypróbuj za darmo

5 rozmów · bez karty · Zaloguj się

Sprawdź się

Jak poszło?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie

Odpowiedź z klucza CKE

Odpowiedź: B = (9, 1), C=(−13,293)C=\left(-\frac{1}{3}, \frac{29}{3}\right).

Sposób 1. (symetralna odcinka)

Korzystamy ze wzorów na współrzędne środka odcinka i obliczamy współrzędne punktu B = (xB, yB):

xA+xB2=xS\frac{x_A+x_B}{2}=x_S i yA+yB2=yS\frac{y_A+y_B}{2}=y_S

1+xB2=5\frac{1+x_B}{2}=5 i −3+yB2=−1\frac{-3+y_B}{2}=-1

xB = 9 i yB = 1

Zatem B = (9, 1).

Ponieważ ∣AC∣ = ∣BC∣, więc wierzchołek C leży na prostej prostopadłej do AB (do AS) i jednocześnie przechodzącej przez punkt S.

Wyznaczamy współczynnik kierunkowy prostej AB (AS):

aAB=aAS=−1−(−3)5−1=12a_{AB}=a_{AS}=\frac{-1-(-3)}{5-1}=\frac{1}{2}

Stąd współczynnik kierunkowy prostej CS jest równy aCS=−1aAB=−2a_{CS}=-\frac{1}{a_{AB}}=-2. Zapisujemy równanie prostej CS: y = −2(x − 5) − 1, czyli y = −2x + 9.

Punkt C jest punktem przecięcia prostej CS z prostą o równaniu y = x + 10, więc współrzędne punktu C = (xC, yC) spełniają równania

yC = xC + 10 oraz yC = −2xC + 9

Stąd otrzymujemy

xC + 10 = −2xC + 9 oraz yC = xC + 10

xC=−13x_C=-\frac{1}{3} oraz yC=−13+10=293y_C=-\frac{1}{3}+10=\frac{29}{3}

Zatem C=(−13,293)C=\left(-\frac{1}{3}, \frac{29}{3}\right).

Sposób 2. (równość długości ramion)

Współrzędne punktu B wyznaczamy tak, jak w sposobie 1.

Wierzchołek C = (xC, yC) leży na prostej o równaniu y = x + 10, więc C = (xC, xC + 10).

Ponieważ ∣AC∣ = ∣BC∣, więc

(xC − 1)2 + (yC − (−3))2 = (xC − 9)2 + (yC − 1)2

Stąd otrzymujemy dalej

(xC − 1)2 + (xC + 13)2 = (xC − 9)2 + (xC + 9)2

xC2 − 2xC + 1 + xC2 + 26xC + 169 = xC2 − 18xC + 81 + xC2 + 18xC + 81

24xC = −8

xC=−13x_C=-\frac{1}{3}

Zatem xC+10=−13+10=293x_C+10=-\frac{1}{3}+10=\frac{29}{3} i C=(−13,293)C=\left(-\frac{1}{3}, \frac{29}{3}\right).

Sposób 3. (twierdzenie Pitagorasa)

Współrzędne wierzchołka B obliczamy tak, jak w sposobie 1.

Wierzchołek C = (xC, yC) leży na prostej o równaniu y = x + 10, więc C = (xC, xC + 10).

Ponieważ ∣AC∣ = ∣BC∣, więc kąt ASC jest prosty. Stosujemy twierdzenie Pitagorasa do trójkąta ASC i otrzymujemy

∣AS∣2 + ∣CS∣2 = ∣CA∣2

20 + (xC − 5)2 + (yC + 1)2 = (xC − 1)2 + (yC + 3)2

20 + (xC − 5)2 + (xC + 11)2 = (xC − 1)2 + (xC + 13)2

20 + xC2 − 10xC + 25 + xC2 + 22xC + 121 = xC2 − 2xC + 1 + xC2 + 26xC + 169

−12xC = 4

xC=−13x_C=-\frac{1}{3}

Zatem xC+10=−13+10=293x_C+10=-\frac{1}{3}+10=\frac{29}{3} i C=(−13,293)C=\left(-\frac{1}{3}, \frac{29}{3}\right).

Schemat punktowania

5 pkt

gdy zdający zastosuje poprawną metodę wyznaczenia współrzędnych punktów B i C oraz zapisze poprawny wynik: B = (9, 1), C=(−13,293)C=\left(-\frac{1}{3}, \frac{29}{3}\right).

4 pkt

gdy zdający:

• obliczy współrzędne wierzchołka B i zapisze równanie z jedną niewiadomą (współrzędną wierzchołka C): B = (9, 1) oraz −2x + 9 = x + 10 lub ((x−1)2+(x+10−(−3))2)2=((x−9)2+(x+10−1)2)2\left(\sqrt{(x-1)^2+\left(x+10-(-3)\right)^2}\right)^2=\left(\sqrt{(x-9)^2+(x+10-1)^2}\right)^2, lub ((1−5)2+(−3−(−1))2)2+((x−5)2+(x+10−(−1))2)2=((x−1)2+(x+10−(−3))2)2\left(\sqrt{(1-5)^2+\left(-3-(-1)\right)^2}\right)^2+\left(\sqrt{(x-5)^2+\left(x+10-(-1)\right)^2}\right)^2=\left(\sqrt{(x-1)^2+\left(x+10-(-3)\right)^2}\right)^2

• obliczy współrzędne wierzchołka C i nie obliczy poprawnie współrzędnych wierzchołka B: C=(−13,293)C=\left(-\frac{1}{3}, \frac{29}{3}\right).

albo

3 pkt

gdy zdający:

• obliczy współrzędne wierzchołka B i wyznaczy równanie prostej CS: B = (9, 1), y = −2(x − 5) − 1

• obliczy współrzędne wierzchołka B i zapisze równanie z dwiema niewiadomymi (współrzędnymi wierzchołka C): B = (9, 1) oraz ((x−1)2+(y−(−3))2)2=((x−9)2+(y−1)2)2\left(\sqrt{(x-1)^2+\left(y-(-3)\right)^2}\right)^2=\left(\sqrt{(x-9)^2+(y-1)^2}\right)^2,

ALBO

• zapisze C = (x, x + 10) oraz ((1−5)2+(−3−(−1))2)2+((x−5)2+(y−(−1))2)2=((x−1)2+(y−(−3))2)2\left(\sqrt{(1-5)^2+\left(-3-(-1)\right)^2}\right)^2+\left(\sqrt{(x-5)^2+\left(y-(-1)\right)^2}\right)^2=\left(\sqrt{(x-1)^2+\left(y-(-3)\right)^2}\right)^2.

albo

2 pkt

gdy zdający spełni dwa z warunków 1)–3) określonych w zasadach oceniania za 1 pkt.

1 pkt

gdy zdający spełni jeden z poniższych warunków:

1) obliczy lub poda współrzędne wierzchołka B: B = (9, 1)

2) obliczy współczynnik kierunkowy prostej AB (AS): aAB=aAS=12a_{AB}=a_{AS}=\frac{1}{2}

3) zapisze współrzędne wierzchołka C w zależności od jednej zmiennej, np. C = (x, x + 10).

0 pkt

rozwiązanie, które nie spełnia kryteriów za 1 pkt, albo brak rozwiązania.

Uwaga:

Jeśli zdający błędnie obliczy współczynnik kierunkowy prostej prostopadłej do AB i konsekwentnie rozwiąże zadanie do końca, to za całe rozwiązanie może otrzymać co najwyżej 2 punkty.

Uwagi ogólne:

1. Akceptowane są wszystkie rozwiązania merytorycznie poprawne i spełniające warunki zadania.

2. Jeżeli zdający poprawnie rozwiąże zadanie i otrzyma poprawny wynik, lecz w końcowym zapisie przekształca ten wynik i popełnia przy tym błąd, to może uzyskać maksymalną liczbę punktów.

3. Jeżeli zdający popełni błędy rachunkowe, które na żadnym etapie rozwiązania nie upraszczają i nie zmieniają danego zagadnienia, lecz stosuje poprawną metodę i konsekwentnie do popełnionych błędów rachunkowych rozwiązuje zadanie, to może otrzymać co najwyżej (n − 1) punktów (gdzie n jest maksymalną możliwą do uzyskania liczbą punktów za dane zadanie).

Komentarz. Jeśli zdający błędnie obliczy współczynnik kierunkowy prostej prostopadłej do AB i konsekwentnie rozwiąże zadanie do końca, to za całe rozwiązanie może otrzymać co najwyżej 2 punkty.

Umiejętności w zadaniu

Pliki cookies

Zapisujemy na Twoim urządzeniu to, bez czego serwis nie działa, np. zalogowanie. Plików analitycznych użyjemy tylko za Twoją zgodą. Szczegóły w polityce prywatności.