Zadanie 22, matura czerwiec 2026, matematyka podstawowa

3 pktobliczenioweśrednie (szac.)Czerwiec 2026

Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.

Zadanie

Polecenie

3 punkty

W kartezjańskim układzie współrzędnych (x, y) dany jest równoległobok ABCD, w którym D = (6, 19). Bok AB tego równoległoboku zawiera się w prostej o równaniu y=12x+9y= \frac{1}{2}x+ 9, a bok AD zawiera się w prostej o równaniu y = 4x − 5. Punkt K = (10, 14) jest środkiem odcinka AB. Przekątne równoległoboku ABCD przecinają się w punkcie S.

Oblicz współrzędne punktu S. Zapisz obliczenia.

Pan Ignacy

Nauczyciel matematyki, który zna to zadanie i klucz CKE. Wybierz, od czego zaczynasz.

  • Rozbierze polecenie, zakreśli dane w treści i rozpisze plan na tablicy.

  • Utknięcie w połowie? Poprowadzi krok po kroku, bez podawania gotowca.

  • Zdjęcie kartki albo tekst: punkty jak w kluczu CKE i to, co poprawić.

Jak oceniasz to zadanie?

Zaznacz po porównaniu z kluczem. Ocena trafia do Mojej nauki.

Rozwiązanie

Odpowiedź i schemat punktowania z klucza CKE.

Sprawdź rozwiązanie CKEUkryj rozwiązanie

Odpowiedź z klucza CKE

S = (11, 18)

Sposób I

Punkt A jest punktem wspólnym prostych AB i AD, zatem współrzędne tego punktu są rozwiązaniem układu równań:

{y=12x+9y=4x−5\begin{cases} y=\frac{1}{2}x+9 \\ y=4x-5 \end{cases}

Stąd:

12x+9=4x−5\frac{1}{2}x+9=4x-5

72x=14\frac{7}{2}x=14

x = 4

y = 11

Zatem A = (4, 11).

Punkt K jest środkiem odcinka AB, więc:

4+xB2=10\frac{4+x_B}{2}=10 oraz 11+yB2=14\frac{11+y_B}{2}=14

xB = 16 oraz yB = 17

Zatem B = (16, 17).

Punkt S = (xS, yS) jest środkiem odcinka BD, więc:

xS=16+62=11x_S=\frac{16+6}{2}=11 oraz yS=17+192=18y_S=\frac{17+19}{2}=18

Zatem S = (11, 18).

Sposób II

Punkt A jest punktem wspólnym prostych AB i AD, zatem współrzędne tego punktu są rozwiązaniem układu równań:

{y=12x+9y=4x−5\begin{cases} y=\frac{1}{2}x+9 \\ y=4x-5 \end{cases}

Stąd:

12x+9=4x−5\frac{1}{2}x+9=4x-5

72x=14\frac{7}{2}x=14

x = 4

y = 11

Zatem A = (4, 11).

Prosta SK jest równoległa do prostej AD, zatem współczynnik kierunkowy prostej SK jest równy 4. Wyznaczamy równanie prostej SK:

y = 4(x − 10) + 14

y = 4x − 26

Oznaczmy przez MAD środek odcinka AD. Obliczmy współrzędne punktu MAD:

MAD=(4+62,11+192)=(5,15)M_{AD}=\left(\frac{4+6}{2}, \frac{11+19}{2}\right)=(5, 15)

Prosta SMAD jest równoległa do prostej AB, zatem współczynnik kierunkowy prostej SMAD jest równy 12\frac{1}{2}. Wyznaczamy równanie prostej SMAD:

y=12(x−5)+15y=\frac{1}{2}(x-5)+15

y=12x+252y=\frac{1}{2}x+\frac{25}{2}

Punkt S jest punktem wspólnym prostych SK i SMAD, zatem współrzędne tego punktu są rozwiązaniem układu równań:

{y=4x−26y=12x+252\begin{cases} y=4x-26 \\ y=\frac{1}{2}x+\frac{25}{2} \end{cases}

Stąd:

4x−26=12x+2524x-26=\frac{1}{2}x+\frac{25}{2}

72x=772\frac{7}{2}x=\frac{77}{2}

x = 11

y = 18

Zatem S = (11, 18).

Sposób III

Prosta SK jest równoległa do prostej AD, zatem współczynnik kierunkowy prostej SK jest równy 4. Wyznaczamy równanie prostej SK:

y = 4(x − 10) + 14

y = 4x − 26

Punkt S leży na prostej o równaniu y = 4x − 26, stąd yS = 4xS − 26.

Punkt B leży na prostej o równaniu y=12x+9y=\frac{1}{2}x+9, stąd yB=12xB+9y_B=\frac{1}{2}x_B+9.

Punkt S jest środkiem odcinka BD, więc:

xB+xD2=xS\frac{x_B+x_D}{2}=x_S oraz yB+yD2=yS\frac{y_B+y_D}{2}=y_S

Zatem:

xB+62=xS\frac{x_B+6}{2}=x_S oraz 12xB+9+192=4xS−26\frac{\frac{1}{2}x_B+9+19}{2}=4x_S-26

xB = 2xS − 6 oraz 12xB+28=8xS−52\frac{1}{2}x_B+28=8x_S-52

Stąd otrzymujemy:

12(2xS−6)+28=8xS−52\frac{1}{2}(2x_S-6)+28=8x_S-52

xS − 3 + 28 = 8xS − 52

7xS = 77

xS = 11

Wtedy:

yS = 4xS − 26 = 4 ⋅ 11 − 26 = 18

Zatem S = (11, 18).

Sposób IV

Punkt A jest punktem wspólnym prostych AB i AD, zatem współrzędne tego punktu są rozwiązaniem układu równań:

{y=12x+9y=4x−5\begin{cases} y=\frac{1}{2}x+9 \\ y=4x-5 \end{cases}

Stąd:

12x+9=4x−5\frac{1}{2}x+9=4x-5

72x=14\frac{7}{2}x=14

x = 4

y = 11

Zatem A = (4, 11).

Zauważmy, że KS→=12⋅AD→\overrightarrow{KS}=\frac{1}{2}\cdot\overrightarrow{AD}. Obliczamy współrzędne wektorów KS→\overrightarrow{KS} oraz 12⋅AD→\frac{1}{2}\cdot\overrightarrow{AD}:

KS→=[xS−10,yS−14]\overrightarrow{KS}=[x_S-10, y_S-14]

12⋅AD→=12⋅[6−4,19−11]=12⋅[2,8]=[1,4]\frac{1}{2}\cdot\overrightarrow{AD}=\frac{1}{2}\cdot[6-4, 19-11]=\frac{1}{2}\cdot[2, 8]=[1, 4]

Stąd:

xS − 10 = 1 oraz yS − 14 = 4

xS = 11 oraz yS = 18

Zatem S = (11, 18).

Sposób V

Prosta SK jest równoległa do prostej AD, zatem współczynnik kierunkowy prostej SK jest równy 4. Wyznaczamy równanie prostej SK:

y = 4(x − 10) + 14

y = 4x − 26

Oznaczmy przez MKD środek odcinka KD. Obliczmy współrzędne punktu MKD:

MKD=(10+62,14+192)=(8,332)M_{KD}=\left(\frac{10+6}{2}, \frac{14+19}{2}\right)=\left(8, \frac{33}{2}\right)

Prosta SMKD jest równoległa do prostej AB, zatem współczynnik kierunkowy prostej SMKD jest równy 12\frac{1}{2}. Wyznaczamy równanie prostej SMKD:

y=12(x−8)+332y=\frac{1}{2}(x-8)+\frac{33}{2}

y=12x+252y=\frac{1}{2}x+\frac{25}{2}

Punkt S jest punktem wspólnym prostych SK i SMKD, zatem współrzędne tego punktu są rozwiązaniem układu równań:

{y=4x−26y=12x+252\begin{cases} y=4x-26 \\ y=\frac{1}{2}x+\frac{25}{2} \end{cases}

Stąd:

4x−26=12x+2524x-26=\frac{1}{2}x+\frac{25}{2}

72x=772\frac{7}{2}x=\frac{77}{2}

x = 11

y = 18

Zatem S = (11, 18).

Schemat punktowania

3 pkt

zastosowanie poprawnej metody i poprawny wynik: S = (11, 18).

2 pkt

obliczenie współrzędnych punktu B: B = (16, 17)

– obliczenie współrzędnych środka MDC boku DC: MDC = (12, 22),

ALBO

– obliczenie współrzędnych środka MAD boku AD oraz obliczenie współrzędnych środka MKD odcinka KD: MAD = (5, 15), MKD=(8,332)M_{KD}=\left(8, \frac{33}{2}\right),

ALBO

– obliczenie współrzędnych wektora AD→\overrightarrow{AD} (lub 12⋅AD→\frac{1}{2}\cdot\overrightarrow{AD}): AD→=[2,8]\overrightarrow{AD}=[2, 8] (lub 12⋅AD→=[1,4]\frac{1}{2}\cdot\overrightarrow{AD}=[1, 4]),

ALBO

– wyznaczenie równań dwóch prostych przecinających się w punkcie S, np. y = 4x − 26 (równanie prostej równoległej do AD) oraz y=12x+252y=\frac{1}{2}x+\frac{25}{2} (równanie prostej równoległej do AB),

ALBO

– zapisanie układu równań pozwalającego obliczyć jedną ze współrzędnych punktu S, np.:

xB+62=xS\frac{x_B+6}{2}=x_S oraz 12xB+9+192=4xS−26\frac{\frac{1}{2}x_B+9+19}{2}=4x_S-26,

xB+62=xS\frac{x_B+6}{2}=x_S oraz yB+192=yS\frac{y_B+19}{2}=y_S oraz yB=12xB+9y_B=\frac{1}{2}x_B+9 oraz yS = 4xS − 26.

albo

1 pkt

obliczenie współrzędnych punktu A: A = (4, 11)

– obliczenie współrzędnych środka MKD odcinka KD: MKD=(8,332)M_{KD}=\left(8, \frac{33}{2}\right),

ALBO

– wyznaczenie równania prostej przechodzącej przez punkt S, np. y = 4x − 26 (równanie prostej równoległej do AD),

ALBO

– zapisanie zależności między odpowiednimi współrzędnymi punktów B, D oraz S: xB+62=xS\frac{x_B+6}{2}=x_S oraz yB+192=yS\frac{y_B+19}{2}=y_S oraz zapisanie współrzędnych punktu B w zależności od jednej zmiennej (xB lub yB), np. B=(xB,12xB+9)B=\left(x_B, \frac{1}{2}x_B+9\right).

albo

0 pkt

rozwiązanie, w którym zastosowano niepoprawną metodę, albo brak rozwiązania.

Uwaga:

Jeżeli jedynym błędem zdającego jest:

a) zastosowanie niepoprawnego wzoru na współczynnik kierunkowy prostej,

b) zastosowanie niepoprawnego związku między współczynnikami kierunkowymi prostych równoległych,

c) zastosowanie niepoprawnego wzoru na współrzędne środka odcinka,

i rozwiązanie zostanie doprowadzone konsekwentnie do końca, to zdający może otrzymać 1 punkt za całe rozwiązanie. Jeżeli zdający popełni więcej niż jeden z wymienionych błędów a)–c), to otrzymuje 0 punktów za całe rozwiązanie, o ile nie nabył prawa do innej liczby punktów.

Uwagi ogólne:

1. Akceptowane są wszystkie rozwiązania merytorycznie poprawne i spełniające warunki zadania.

2. Jeżeli zdający poprawnie rozwiąże zadanie i otrzyma poprawny wynik, lecz w końcowym zapisie przekształca ten wynik i popełnia przy tym błąd, to może uzyskać maksymalną liczbę punktów.

3. Jeżeli zdający popełni błędy rachunkowe, które na żadnym etapie rozwiązania nie upraszczają i nie zmieniają danego zagadnienia, lecz stosuje poprawną metodę i konsekwentnie do popełnionych błędów rachunkowych rozwiązuje zadanie, to może otrzymać co najwyżej (n − 1) punktów (gdzie n jest maksymalną możliwą do uzyskania liczbą punktów za dane zadanie).

Komentarz. Jeżeli jedynym błędem zdającego jest zastosowanie niepoprawnego wzoru na współczynnik kierunkowy prostej, na współczynniki prostych równoległych, lub na współrzędne środka odcinka, a rozwiązanie zostanie doprowadzone konsekwentnie do końca, to zdający otrzymuje 1 punkt. Jeśli zdający popełni więcej niż jeden taki błąd, otrzymuje 0 punktów.

Umiejętności w zadaniu

Pliki cookies

Zapisujemy na Twoim urządzeniu to, bez czego serwis nie działa, np. zalogowanie. Plików analitycznych użyjemy tylko za Twoją zgodą. Szczegóły w polityce prywatności.