Zadanie 28.1, matura czerwiec 2025, chemia rozszerzona

2 pktotwartetrudne (szac.)Czerwiec 2025

Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.

Zadanie

Wspólne informacje do wiązki zadań

Forma, w jakiej aminokwasy występują w roztworach wodnych, zależy od pH roztworu.

W środowisku o niskim pH lizyna występuje w formie dwudodatniego kationu, w którym są obecne trzy grupy o charakterze kwasowym. Stałe dysocjacji kwasowej tych grup są różne – ich wartości umieszczono na schemacie:

wzór dwudodatniego kationu lizyny z atomami węgla oznaczonymi literami x i y; strzałki przypisują wartości Ka grupie COOH i obu grupom NH3+Powiększ
wzór dwudodatniego kationu lizyny z atomami węgla oznaczonymi literami x i y; strzałki przypisują wartości Ka grupie COOH i obu grupom NH3+

Wraz ze wzrostem pH grupy o charakterze kwasowym kolejno tracą protony i w środowisku silnie zasadowym lizyna występuje w formie anionu.

W podanym wzorze kationu wyróżniono dwa atomy węgla – oznaczono je literami x i y.

Polecenie

Do roztworu zawierającego kationy lizyny o wzorze podanym w informacji wstępnej stopniowo wprowadzano wodny roztwór wodorotlenku sodu.

Uzupełnij poniższy schemat. Wpisz w odpowiednie miejsca wzory grup w powstających – wraz ze wzrostem pH – jonach lizyny oznaczonych literami A i B.

schemat przemian kationu lizyny przez jony A i B do anionu lizyny w środowisku silnie zasadowym, strzałki opisane „wzrost pH”; w szkieletach jonów A i B puste pola na wzory grupPowiększ
schemat przemian kationu lizyny przez jony A i B do anionu lizyny w środowisku silnie zasadowym, strzałki opisane „wzrost pH”; w szkieletach jonów A i B puste pola na wzory grup

Korepetytor AI

Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.

Wypróbuj za darmo

3 rozmowy · bez karty · Zaloguj się

Sprawdź się

Odpowiedz i oceń, jak poszło. Klucz odsłoń dopiero, gdy masz swoją odpowiedź.

Zanim porównasz z kluczem

Jak poszło Ci z tym zadaniem?

Zaloguj się, żeby zapisać ocenę i wrócić do zadania później.

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanieKlucz i punktacja

Odpowiedź z klucza CKE

Jon A: H2C(NH3+)−(CH2)3−CH(NH3+)−COO− – jako pierwsza proton traci grupa −COOH (największa wartość Ka = 7,1 ⋅ 10−3), więc w jonie A w miejsce grupy −COOH należy wpisać grupę −COO−, a przy atomach węgla x i y pozostają grupy −NH3+.

Jon B: H2C(NH3+)−(CH2)3−CH(NH2)−COO− – jako druga proton traci grupa −NH3+ przy atomie węgla oznaczonym literą y (Ka = 6,9 ⋅ 10−10), więc przy atomie węgla y znajduje się grupa −NH2, przy atomie węgla x nadal grupa −NH3+, a grupa karboksylowa występuje w formie −COO−.

Schemat punktowania

2 pkt

napisanie poprawnych wzorów dwóch jonów (uzupełnienie schematu).

1 pkt

napisanie poprawnego wzoru jednego jonu (uzupełnienie schematu w części A albo w części B).

0 pkt

odpowiedź niespełniająca powyższych kryteriów albo brak odpowiedzi.

Umiejętności w zadaniu

Pliki cookies

Zapisujemy na Twoim urządzeniu to, bez czego serwis nie działa, np. zalogowanie. Plików analitycznych użyjemy tylko za Twoją zgodą. Szczegóły w polityce prywatności.