Zadanie 3.3, matura dodatkowa 2020, fizyka rozszerzona
Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.
Zadanie
Wspólne informacje do wiązki zadań
Sześciokątna hantla do ćwiczeń gimnastycznych (zobacz rysunek obok) ma masę m = 2 kg i jest wykonana z jednorodnego materiału. Na rysunku linią przerywaną oznaczono oś symetrii hantli przy jej obrocie o kąt 60°.
PowiększDodatkowe informacje do zadań 3.1.–3.2.
Tę hantlę położono na desce w sposób pokazany na rysunku 1. Następnie powoli podnoszono górny koniec deski (zobacz rysunek 2.). Kąt nachylenia deski do poziomu oznaczymy jako α. Zauważono, że dopiero przy nachyleniu deski pod kątem większym niż α1 = 40° hantla zaczęła się z niej zsuwać (zobacz rysunek 3.).
PowiększPolecenie
2 punktyZa drugim razem hantlę położono na desce w sposób pokazany na rysunku 4. i ponownie powoli podnoszono górny koniec deski. Przy pewnym kącie α2 – nachylenia deski do poziomego podłoża – hantla zaczęła się toczyć (obracać względem deski) bez poślizgu. Na rysunku poniżej kreskami przerywanymi oznaczono linie pomocnicze do analizy sił lub momentów sił. Rysunek przedstawia sytuację, gdy α < α2.
PowiększWyznacz kąt α2 nachylenia deski do poziomego podłoża, przy którym hantla zaczęła się toczyć (obracać względem deski) bez poślizgu. Odpowiedź uzasadnij.
Korepetytor
Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.
5 rozmów · bez karty · Zaloguj się
Sprawdź się
Jak poszło?
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Odpowiedź z klucza CKE
α2 = 30°
Przykładowe rozwiązanie
Hantla zacznie obracać się w chwili, gdy moment siły ciężkości będzie zmieniał znak (zwrot), czyli dokładnie wtedy, gdy będzie wynosił zero. Do tej chwili moment siły ciężkości równoważy się z momentem siły reakcji deski.
Siła ciężkości jest przyłożona w środku sześciokąta. Jej ramię względem osi O (dolnej krawędzi boku sześciokąta leżącego na desce, wokół której hantla się obraca) tworzy z kierunkiem pionowym kąt γ = 30° − α.
Wartość momentu siły ciężkości względem osi O wyraża się wzorem:
Przyrównamy moment siły ciężkości do zera i wyznaczymy kąt α = α2:
Schemat punktowania
prawidłowa metoda oraz prawidłowe wyznaczenie kąta α2.
zauważenie, że hantla zacznie się obracać, gdy moment siły ciężkości względem O zmieni zwrot, albo równoważnie – od momentu, gdy będzie wynosił zero. Należy uznawać wszelkie równoważne sformułowania: zarówno wyrażone wzorami, jak i słownie (np.: hantla się obróci od momentu, gdy kierunek siły ciężkości pokryje się z kierunkiem ramienia tej siły względem O).
brak spełnienia powyższych kryteriów.