Zadanie 35, matura maj 2021, matematyka podstawowa

5 pktobliczeniowetrudne 29%Maj 2021

Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.

Zadanie

Polecenie

5 punktów

Punkty A = (−20, 12) i B = (7, 3) są wierzchołkami trójkąta równoramiennego ABC, w którym ∣AC∣ = ∣BC∣. Wierzchołek C leży na osi Oy układu współrzędnych. Oblicz współrzędne wierzchołka C oraz obwód tego trójkąta.

Korepetytor

Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.

Wypróbuj za darmo

5 rozmów · bez karty · Zaloguj się

Sprawdź się

Jak poszło?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie

Odpowiedź z klucza CKE

Sposób 1.

Obliczamy współczynnik kierunkowy prostej AB:

aAB=3−127−(−20)=−927=−13a_{AB}=\frac{3-12}{7-(-20)}=-\frac{9}{27}=-\frac{1}{3}

Zatem współczynnik kierunkowy symetralnej k odcinka AB jest równy ak = 3.

Symetralna k przechodzi przez środek M odcinka AB. Obliczamy współrzędne punktu M:

M=(−20+72,12+32)=(−132,152)M=\left(\frac{-20+7}{2}, \frac{12+3}{2}\right)=\left(-\frac{13}{2}, \frac{15}{2}\right)

Zatem prosta k ma równanie postaci

y−152=3(x−(−132))y-\frac{15}{2}=3\left(x-\left(-\frac{13}{2}\right)\right)

y−152=3x+392y-\frac{15}{2}=3x+\frac{39}{2}

y = 3x + 27

Ponieważ punkt C leży na osi Oy i na prostej k, więc współrzędne punktu C są równe C = (0, 27).

Obliczamy długości boków trójkąta:

∣AC∣=(0−(−20))2+(27−12)2=400+225=625=25|AC|=\sqrt{(0-(-20))^2+(27-12)^2}=\sqrt{400+225}=\sqrt{625}=25

∣AB∣=(7−(−20))2+(3−12)2=729+81=810=910|AB|=\sqrt{(7-(-20))^2+(3-12)^2}=\sqrt{729+81}=\sqrt{810}=9\sqrt{10}

Obliczamy obwód L trójkąta ABC:

L=∣AB∣+∣BC∣+∣CA∣=910+25+25=50+910L=|AB|+|BC|+|CA|=9\sqrt{10}+25+25=50+9\sqrt{10}

Sposób 2.

Ponieważ wierzchołek C trójkąta równoramiennego ABC leży na osi Oy, więc jego współrzędne są równe C = (0, yC).

Ponieważ ∣AC∣ = ∣BC∣, więc ∣AC∣2 = ∣BC∣2. Stąd i ze wzoru na odległość między dwoma punktami otrzymujemy równanie

(0 − (−20))2 + (yC − 12)2 = (0 − 7)2 + (yC − 3)2

400 + yC2 − 24yC + 144 = 49 + yC2 − 6yC + 9

−18yC = −486

yC = 27

Zatem C = (0, 27).

Obliczamy długości boków trójkąta:

∣AC∣=(0−(−20))2+(27−12)2=400+225=625=25|AC|=\sqrt{(0-(-20))^2+(27-12)^2}=\sqrt{400+225}=\sqrt{625}=25

∣AB∣=(7−(−20))2+(3−12)2=729+81=810=910|AB|=\sqrt{(7-(-20))^2+(3-12)^2}=\sqrt{729+81}=\sqrt{810}=9\sqrt{10}

Obliczamy obwód L trójkąta ABC:

L=∣AB∣+∣BC∣+∣CA∣=910+25+25=50+910L=|AB|+|BC|+|CA|=9\sqrt{10}+25+25=50+9\sqrt{10}

Sposób 3.

Niech y oznacza drugą współrzędną wierzchołka C, tj. C = (0, y).

Obliczamy współrzędne środka M odcinka AB:

M=(−20+72,12+32)=(−132,152)M=\left(\frac{-20+7}{2}, \frac{12+3}{2}\right)=\left(-\frac{13}{2}, \frac{15}{2}\right)

Obliczamy współrzędne wektorów MA→\overrightarrow{MA} oraz MC→\overrightarrow{MC}:

MA→=[−20+132,12−152]=[−272,92]\overrightarrow{MA}=\left[-20+\frac{13}{2}, 12-\frac{15}{2}\right]=\left[-\frac{27}{2}, \frac{9}{2}\right]

MC→=[0+132,y−152]=[132,y−152]\overrightarrow{MC}=\left[0+\frac{13}{2}, y-\frac{15}{2}\right]=\left[\frac{13}{2}, y-\frac{15}{2}\right]

Wektor MA→\overrightarrow{MA} jest prostopadły do wektora MC→\overrightarrow{MC}, zatem

−272⋅132+92⋅(y−152)=0-\frac{27}{2}\cdot\frac{13}{2}+\frac{9}{2}\cdot\left(y-\frac{15}{2}\right)=0

92y=4864\frac{9}{2}y=\frac{486}{4}

y = 27

Zatem punkt C ma współrzędne C = (0, 27).

Obliczamy długości boków trójkąta:

∣AC∣=(0−(−20))2+(27−12)2=400+225=625=25|AC|=\sqrt{(0-(-20))^2+(27-12)^2}=\sqrt{400+225}=\sqrt{625}=25

∣AB∣=(7−(−20))2+(3−12)2=729+81=810=910|AB|=\sqrt{(7-(-20))^2+(3-12)^2}=\sqrt{729+81}=\sqrt{810}=9\sqrt{10}

Obliczamy obwód L trójkąta ABC:

L=∣AB∣+∣BC∣+∣CA∣=910+25+25=50+910L=|AB|+|BC|+|CA|=9\sqrt{10}+25+25=50+9\sqrt{10}

Odpowiedź: C = (0, 27), L=50+910L=50+9\sqrt{10}.

Schemat punktowania

5 pkt

zastosowanie poprawnej metody wyznaczenia współrzędnych punktu C oraz obliczenie obwodu L trójkąta ABC i uzyskanie poprawnych wyników: L=910+50L=9\sqrt{10}+50, C = (0, 27).

4 pkt

zastosowanie poprawnej metody obliczenia drugiej współrzędnej punktu C oraz poprawnej metody obliczenia jednego z boków trójkąta ABC i uzyskanie poprawnych wyników: C = (0, 27) oraz ∣AB∣=910|AB|=9\sqrt{10} (lub ∣BC∣ = 25).

3 pkt

spełnienie jednego z warunków 1)–3) określonych w punktorze drugim zasad oceniania za 2 punkty oraz obliczenie długości boku AB trójkąta

– zastosowanie poprawnej metody obliczenia drugiej współrzędnej punktu C i obliczenie współrzędnych punktu: C = (0, 27).

albo

2 pkt

spełnienie jednego z warunków 1)–4) określonych w punktorze pierwszym zasad oceniania za 1 punkt oraz obliczenie długości boku AB trójkąta

– spełnienie jednego z poniższych warunków:

1) zapisanie równania symetralnej k odcinka AB: y−152=3(x+132)y-\frac{15}{2}=3\left(x+\frac{13}{2}\right) lub y = 3x + 27

2) zapisanie równania, w którym niewiadomą jest druga współrzędna wierzchołka C, wynikającego z prostopadłości odpowiednich wektorów, np. MA→\overrightarrow{MA} oraz MC→\overrightarrow{MC}: −272⋅132+92⋅(yC−152)=0-\frac{27}{2}\cdot\frac{13}{2}+\frac{9}{2}\cdot\left(y_C-\frac{15}{2}\right)=0

3) zapisanie układu równań z dwiema niewiadomymi, np.: (xC−(−20))2+(yC−12)2=(xC−7)2+(yC−3)2\sqrt{(x_C-(-20))^2+(y_C-12)^2}=\sqrt{(x_C-7)^2+(y_C-3)^2} i xC = 0.

albo

1 pkt

spełnienie jednego z poniższych warunków:

1) obliczenie współczynnika kierunkowego prostej AB: aAB=−13a_{AB}=-\frac{1}{3} lub zapisanie równania prostej AB w postaci ogólnej x + 3y − 16 = 0

2) obliczenie współrzędnych środka M odcinka AB: M=(−132,152)M=\left(-\frac{13}{2}, \frac{15}{2}\right)

3) przyjęcie pierwszej współrzędnej punktu C równej zeru i zapisanie np. C = (0, yC)

4) zapisanie równości ∣AC∣ = ∣BC∣ w zależności od współrzędnych punktu C = (xC, yC), np.: (xC−(−20))2+(yC−12)2=(xC−7)2+(yC−3)2\sqrt{(x_C-(-20))^2+(y_C-12)^2}=\sqrt{(x_C-7)^2+(y_C-3)^2}

– zastosowanie poprawnej metody obliczenia długości boku AB trójkąta i uzyskanie poprawnego wyniku: ∣AB∣=910|AB|=9\sqrt{10}.

albo

0 pkt

rozwiązanie, które nie spełnia kryteriów za 1 pkt, albo brak rozwiązania.

Uwagi:

1. Jeżeli zdający rozważa punkt C leżący na osi Oy i w rozwiązaniu popełnia tylko błędy rachunkowe, które nie przekreślają poprawności rozumowania, to za całe rozwiązanie może otrzymać co najwyżej 4 punkty.

2. Jeżeli zdający przyjmie błędnie, że wierzchołek C leży poza osią Oy i korzysta z tego w rozwiązaniu, to może otrzymać za całe rozwiązanie co najwyżej 3 punkty.

3. Rozwiązania odczytywane.

a) Jeżeli zdający wyznacza współrzędne punktu C, wykorzystując punkty kratowe: zaznaczy w układzie współrzędnych poprawnie punkty A i B, narysuje trójkąt równoramienny ABC, a punkt (0, 27) oznaczy przez C, to za wyznaczenie współrzędnych punktu C może uzyskać 3 punkty.

b) Jeżeli zdający rysuje w układzie współrzędnych symetralną odcinka AB i odczytuje współrzędne punktu C i zapisuje C = (0, 27) oraz sprawdzi rachunkowo, że ∣AC∣ = ∣BC∣, to za tę część rozwiązania otrzymuje 3 punkty (jeżeli tego sprawdzenia nie wykona, to otrzymuje za tę część rozwiązania 2 punkty, a gdy odczyta błędne współrzędne punktu C, to otrzymuje 0 punktów).

4. Jeżeli zdający rozważa dwa różne położenia punktu C i nie odrzuca niewłaściwego rozwiązania, to otrzymuje co najwyżej 4 punkty.

5. Jeżeli zdający nie sporządzi rysunku i zapisze tylko C = (0, 27), to otrzymuje 0 punktów; jeżeli zdający nie sporządzi rysunku, lecz zapisze C = (0, 27) i dalej kontynuuje rozwiązanie, to może otrzymać co najwyżej 2 punkty.

6. Jeżeli zdający popełni błąd merytoryczny, to może otrzymać co najwyżej 3 punkty.

Uwagi ogólne:

1. Akceptowane są wszystkie rozwiązania merytorycznie poprawne i spełniające warunki zadania.

2. Jeżeli zdający poprawnie rozwiąże zadanie i otrzyma poprawny wynik, lecz w końcowym zapisie przekształca ten wynik i popełnia przy tym błąd, to może uzyskać maksymalną liczbę punktów.

3. Jeżeli zdający popełni błędy rachunkowe, które na żadnym etapie rozwiązania nie upraszczają i nie zmieniają danego zagadnienia, lecz stosuje poprawną metodę i konsekwentnie do popełnionych błędów rachunkowych rozwiązuje zadanie, to może otrzymać co najwyżej (n − 1) punktów (gdzie n jest maksymalną możliwą do uzyskania liczbą punktów za dane zadanie).

Komentarz. Błędy rachunkowe, które nie przekreślają poprawności rozumowania, zmniejszają wynik do maksymalnie 4 punktów. Jeśli zdający błędnie przyjmie, że wierzchołek C leży poza osią Oy, może otrzymać co najwyżej 3 punkty. Jeśli zdający nie sporządzi rysunku i zapisze tylko C = (0, 27), otrzymuje 0 punktów; jeśli nie sporządzi rysunku, ale kontynuuje rozwiązanie, może otrzymać co najwyżej 2 punkty.

Umiejętności w zadaniu

Pliki cookies

Zapisujemy na Twoim urządzeniu to, bez czego serwis nie działa, np. zalogowanie. Plików analitycznych użyjemy tylko za Twoją zgodą. Szczegóły w polityce prywatności.