Zadanie 33, matura maj 2019, matematyka podstawowa
Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.
Zadanie
Polecenie
4 punktyDany jest punkt A = (−18, 10). Prosta o równaniu y = 3x jest symetralną odcinka AB. Wyznacz współrzędne punktu B.
Korepetytor
Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.
5 rozmów · bez karty · Zaloguj się
Sprawdź się
Jak poszło?
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Odpowiedź z klucza CKE
I sposób
Wyznaczamy równanie prostej prostopadłej do prostej o równaniu y = 3x i przechodzącej przez punkt A: . Punkt A należy do tej prostej, więc . Stąd b = 4.
Obliczamy współrzędne punktu S przecięcia prostej y = 3x i prostej AB: y = 3x i . Wtedy . Zatem i , czyli .
Ponieważ punkt S jest środkiem odcinka AB, więc i . Stąd i , czyli .
II sposób („odległość punktu od prostej”)
Równanie prostej prostopadłej do danej prostej i przechodzącej przez punkt A ma postać . Wtedy , stąd b = 4. Zatem równanie prostej AB ma postać . Punkt B należy do tej prostej, więc .
Obliczamy odległość punktu A od prostej o równaniu y = 3x: .
Ponieważ prosta o równaniu y = 3x jest symetralną odcinka AB, więc odległość punktu B od tej prostej jest także równa . Otrzymujemy równanie , stąd . Równanie to jest równoważne alternatywie równań lub . Stąd lub x = −18. Obliczamy współrzędne punktu .
Uwaga: zdający może bez wyznaczenia równania prostej obliczyć odległość punktu A od prostej o równaniu y = 3x i zapisać równanie z jedną niewiadomą , z którego wyznaczy pierwszą współrzędną środka odcinka AB.
III sposób
Niech B = (x, y) będzie końcem odcinka AB. Wtedy współrzędne środka S tego odcinka są równe . Punkt ten leży na symetralnej odcinka AB, a więc na prostej o równaniu y = 3x, więc , y + 10 = 3x − 54, y = 3x − 64.
Prosta prostopadła do prostej o równaniu y = 3x − 64 i przechodząca przez punkt A ma równanie . Punkt B należy do tej prostej, więc rozwiązujemy układ równań y = 3x − 64 i :
, , , .
Zatem , czyli .
Uwaga: równanie y = 3x − 64 to równanie prostej przechodzącej przez punkt B i równoległej do symetralnej odcinka AB. Można je też otrzymać ze wzoru na odległość między prostymi równoległymi: prosta m ma równanie y = 3x + c i , stąd ∣c∣ = 64, więc c = −64 lub c = 64. Prosta y = 3x + 64 przechodzi przez punkt A, gdyż 3 ⋅ (−18) + 64 = 10, więc prosta m ma równanie y = 3x − 64.
Schemat punktowania
rozwiązanie pełne: zdający obliczy i zapisze współrzędne szukanego punktu B: .
pokonanie zasadniczych trudności zadania: zdający
• zapisze obie równości pozwalające obliczyć współrzędne szukanego punktu B, np. i
• zapisze równanie z jedną niewiadomą, pozwalające obliczyć współrzędną szukanego punktu B, np. lub lub
i na tym zakończy lub dalej popełni błędy.
albo
rozwiązanie, w którym jest istotny postęp: zdający
• wyznaczy równanie prostej prostopadłej do prostej o równaniu y = 3x i przechodzącej przez punkt A = (−18, 10): oraz obliczy odległość d punktu A = (−18, 10) od prostej o równaniu y = 3x:
• obliczy współrzędne środka odcinka AB: i
ALBO
• wyznaczy równanie prostej prostopadłej do prostej o równaniu y = 3x i przechodzącej przez punkt A = (−18, 10): oraz wyznaczy równanie prostej przechodzącej przez punkt B i równoległej do symetralnej odcinka AB: y = 3x − 64
i na tym zakończy lub dalej popełni błędy.
albo
rozwiązanie, w którym postęp jest wprawdzie niewielki, ale konieczny na drodze do całkowitego rozwiązania zadania: zdający
• wyznaczy równanie prostej prostopadłej do prostej o równaniu y = 3x i przechodzącej przez punkt A = (−18, 10):
• obliczy odległość d punktu A = (−18, 10) od prostej o równaniu y = 3x:
ALBO
• wyznaczy odległość punktu A od punktu należącego do symetralnej odcinka AB w zależności od jednej zmiennej, np.:
ALBO
• wyznaczy współrzędne środka S odcinka AB w zależności od współrzędnych końca B odcinka AB:
ALBO
• wyznaczy równanie prostej przechodzącej przez punkt B i równoległej do symetralnej odcinka AB: y = 3x − 64.
albo
rozwiązanie, w którym nie ma istotnego postępu, albo brak rozwiązania.
Uwagi:
1. Jeśli zdający popełni błędy rachunkowe, które nie przekreślają poprawności rozumowania i konsekwentnie rozwiąże zadanie do końca, to może otrzymać za całe rozwiązanie co najwyżej 3 punkty.
2. Jeżeli jedynym błędem jest:
a) błąd przy ustalaniu współczynnika kierunkowego prostej AB, to zdający może otrzymać co najwyżej 2 punkty za całe rozwiązanie;
b) błąd przy wyznaczaniu b, polegający na zamianie miejscami współrzędnych punktu A, to zdający może otrzymać co najwyżej 2 punkty za całe rozwiązanie;
c) błąd polegający na zamianie miejscami współrzędnych przy wyznaczaniu środka S, to zdający może otrzymać co najwyżej 2 punkty za całe rozwiązanie;
d) błąd polegający na błędnym podstawieniu do wzoru na odległość punktu od prostej, to zdający może otrzymać co najwyżej 2 punkty za całe rozwiązanie;
e) błąd polegający na zastosowaniu niepoprawnego wzoru „”, to zdający może otrzymać co najwyżej 2 punkty za całe rozwiązanie.
Uwagi ogólne:
Akceptowane są wszystkie odpowiedzi merytorycznie poprawne i spełniające warunki zadania.
Komentarz. Jeśli zdający popełni błędy rachunkowe, które nie przekreślają poprawności rozumowania, może otrzymać co najwyżej 3 punkty. Błędy przy ustalaniu współczynnika kierunkowego prostej AB lub przy wyznaczaniu parametru b obniżają wynik do maksymalnie 2 punktów.