Zadanie 13, matura czerwiec 2019, matematyka rozszerzona

6 pktobliczenioweśrednie (szac.)Czerwiec 2019

Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.

Zadanie

Polecenie

6 punktów

Punkt A = (−2, 6) jest wierzchołkiem rombu ABCD o polu 90. Przekątna BD zawiera się w prostej l o równaniu 2x − y − 5 = 0. Wyznacz długość boku tego rombu.

Korepetytor

Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.

Wypróbuj za darmo

5 rozmów · bez karty · Zaloguj się

Sprawdź się

Jak poszło?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie

Odpowiedź z klucza CKE

Odpowiedź: 3103\sqrt{10}.

I sposób rozwiązania

Wyznaczamy równanie prostej k zawierającej przekątną AC rombu (prosta k jest prostopadła do prostej l, punkt A leży na prostej k): k:y=−12x+5k: y = -\frac{1}{2}x + 5.

Z układu równań y = 2x − 5 i y=−12x+5y = -\frac{1}{2}x + 5 wyznaczamy współrzędne punktu S = (4, 3) (środek symetrii rombu). Punkt S jest jednocześnie środkiem przekątnej AC, co pozwala obliczyć długość przekątnej AC: 2⋅∣AS∣=2⋅(4+2)2+(3−6)2=2⋅36+9=652 \cdot |AS| = 2 \cdot \sqrt{(4 + 2)^2 + (3 - 6)^2} = 2 \cdot \sqrt{36 + 9} = 6\sqrt{5}.

Wykorzystujemy informację o polu rombu i obliczamy długość drugiej przekątnej:

12∣AC∣⋅∣BD∣=90\frac{1}{2}|AC| \cdot |BD| = 90,

12⋅65⋅∣BD∣=90\frac{1}{2} \cdot 6\sqrt{5} \cdot |BD| = 90,

∣BD∣=65|BD| = 6\sqrt{5}.

Stwierdzamy, że rozważany romb jest kwadratem, którego przekątna ma długość 656\sqrt{5}. Zatem bok kwadratu ma długość 652=310\frac{6\sqrt{5}}{\sqrt{2}} = 3\sqrt{10}.

II sposób rozwiązania

Wyznaczamy równanie prostej k zawierającej przekątną AC rombu (prosta k jest prostopadła do prostej l, punkt A leży na prostej k): k:y=−12x+5k: y = -\frac{1}{2}x + 5.

Z układu równań y = 2x − 5 i y=−12x+5y = -\frac{1}{2}x + 5 wyznaczamy współrzędne punktu S = (4, 3) (środek symetrii rombu). Zauważamy, że pole trójkąta ABS stanowi 14\frac{1}{4} pola rombu ABCD i jest równe 22,5.

Uwaga: Zdający może wyznaczyć współrzędne punktu C: C = (10, 0) i wyznaczyć współrzędne punktu B przy wykorzystaniu pola trójkąta ABC, które jest równe 45.

Przyjmujemy oznaczenia dla współrzędnych punktu B: B = (xB, yB). Wyznaczamy współrzędne wektorów AS→\overrightarrow{AS} i AB→\overrightarrow{AB}: AS→=[4+2,3−6]=[6,−3]\overrightarrow{AS} = [4 + 2, 3 - 6] = [6, -3], AB→=[xB+2,yB−6]\overrightarrow{AB} = [x_B + 2, y_B - 6].

Wyznaczamy pole trójkąta ABS: P△ABS=12∣6yB−36+3xB+6∣P_{\triangle ABS} = \frac{1}{2}|6y_B - 36 + 3x_B + 6|.

Punkt B leży na prostej l, więc jego współrzędne spełniają równanie tej prostej. Rozwiązujemy układ równań:

∣6yB + 3xB − 30∣ = 45

yB = 2xB − 5.

Otrzymujemy dwa przypadki: 15xB − 60 = 45 lub 15xB − 60 = −45. Stąd xB = 7 lub xB = 1.

Rozwiązaniami układu są dwie pary liczb (7, 9) oraz (1, −3). Zauważamy, że takie same warunki, jak punkt B, spełnia punkt D. Wyciągamy wniosek, że otrzymane pary liczb to współrzędne wierzchołków B oraz D.

Uwaga: Zdający może rozwiązać tylko jeden przypadek, bo może uznać, że do policzenia długości boku rombu wystarczy wyznaczyć dowolny z dwóch sąsiednich dla A wierzchołków.

Obliczamy długość odcinka AB: ∣AB∣=(7+2)2+(9−6)2=81+9=310|AB| = \sqrt{(7 + 2)^2 + (9 - 6)^2} = \sqrt{81 + 9} = 3\sqrt{10}.

Schemat punktowania

Schemat oceniania I sposobu rozwiązania

6 pkt

gdy zdający obliczy długość boku rombu: 3103\sqrt{10}.

5 pkt

gdy zdający zauważy, że rozważany romb jest kwadratem.

4 pkt

gdy zdający obliczy długość przekątnej ∣BD∣=65|BD| = 6\sqrt{5}.

3 pkt

gdy zdający obliczy długość ∣AS∣=35|AS| = 3\sqrt{5}.

Uwaga: Jeżeli zdający obliczy ∣AS∣=35|AS| = 3\sqrt{5} jako odległość punktu A od prostej l bez korzystania ze współrzędnych środka symetrii rombu i bez zapisania równania prostej prostopadłej do prostej l, to otrzymuje 3 punkty.

2 pkt

gdy zdający obliczy współrzędne punktu S: S = (4, 3).

1 pkt

gdy zdający wyznaczy równanie prostej prostopadłej do prostej l, przechodzącej przez punkt A: y=−12x+5y = -\frac{1}{2}x + 5.

0 pkt

rozwiązanie, w którym nie ma istotnego postępu, albo brak rozwiązania.

Uwaga

Jeżeli zdający nie zapisze, że rozważany romb jest kwadratem, ale korzysta z tego faktu i poprawnie wyznacza długość boku kwadratu, to może otrzymać 6 punktów, o ile nie popełnia błędów na innych etapach rozwiązania.

Schemat oceniania II sposobu rozwiązania

6 pkt

gdy zdający obliczy długość boku rombu: 3103\sqrt{10}.

5 pkt

gdy zdający obliczy współrzędne punktu B, np.: B = (7, 9).

4 pkt

gdy zdający zapisze równanie z jedną niewiadomą – współrzędną punktu B, np.: 12xB − 30 + 3xB − 30 = 45.

3 pkt

gdy zdający wykorzysta wartość pola rombu i zapisze równanie z dwiema niewiadomymi – współrzędnymi wierzchołka rombu, np.: 6yB + 3xB − 30 = 45.

2 pkt

gdy zdający obliczy współrzędne punktu S: S = (4, 3).

1 pkt

gdy zdający wyznaczy równanie prostej k:y=−12x+5k: y = -\frac{1}{2}x + 5.

0 pkt

rozwiązanie, w którym nie ma istotnego postępu, albo brak rozwiązania.

Uwagi

1. Jeżeli zdający realizuje strategię rozwiązania i popełnia jedynie błędy rachunkowe, to może otrzymać 5 punktów, o ile popełnione błędy nie ułatwiają rozważanego zagadnienia na żadnym etapie rozwiązania.

2. Jeżeli zdający realizuje strategię rozwiązania i jedynym błędem nierachunkowym, który jednak nie ułatwia rozważania zagadnienia na żadnym etapie rozwiązania, jest błąd polegający na niepoprawnym:

a) ustaleniu współczynnika kierunkowego prostej prostopadłej,

b) wyznaczeniu wyrazu wolnego w równaniu prostej prostopadłej,

c) zastosowaniu niepoprawnego wzoru na pole rombu lub pole trójkąta,

d) wyznaczeniu współrzędnych wektora,

e) zastosowaniu wzoru na odległość punktu od prostej,

f) zastosowaniu twierdzenia Pitagorasa,

g) zastosowaniu nieistniejącego wzoru „a2+b2=a2+b2\sqrt{a^2 + b^2} = \sqrt{a^2} + \sqrt{b^2}”,

to zdający otrzymuje co najwyżej 4 punkty za rozwiązanie całego zadania.

Komentarz. Zadanie można rozwiązać alternatywnie poprzez wyznaczenie współrzędnych wierzchołków B i D (drugi sposób w schemacie CKE). Typowe błędy: nieprawidłowe wyznaczenie współczynnika kierunkowego prostej prostopadłej, błędy w obliczeniu współrzędnych punktu przecięcia prostych.

Umiejętności w zadaniu

Pliki cookies

Zapisujemy na Twoim urządzeniu to, bez czego serwis nie działa, np. zalogowanie. Plików analitycznych użyjemy tylko za Twoją zgodą. Szczegóły w polityce prywatności.