Zadanie 7, matura czerwiec 2017, matematyka rozszerzona

3 pktotwarteśrednie (szac.)Czerwiec 2017

Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.

Zadanie

Polecenie

3 punkty

Udowodnij, że dla każdej liczby rzeczywistej x i dla każdej liczby rzeczywistej y prawdziwa jest nierówność

5x2 + y2 − 4xy + 6x + 9 ≥ 0.

Korepetytor

Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.

Wypróbuj za darmo

5 rozmów · bez karty · Zaloguj się

Sprawdź się

Jak poszło?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie

Odpowiedź z klucza CKE

I sposób rozwiązania

Przekształcamy nierówność równoważnie w następujący sposób: 4x2 − 4xy + y2 + x2 + 6x + 9 ≥ 0, (2x − y)2 + (x + 3)2 ≥ 0.

Lewa strona tej nierówności jest sumą składników nieujemnych, więc suma ta jest nieujemna dla każdej liczby rzeczywistej x i dla każdej liczby rzeczywistej y.

II sposób rozwiązania

Przekształcamy nierówność do postaci 5x2 + (6 − 4y)x + y2 + 9 ≥ 0 i wprowadzamy funkcję kwadratową f(x) = 5x2 + (6 − 4y)x + y2 + 9 z parametrem y. Wystarczy teraz pokazać, że funkcja f przyjmuje tylko wartości nieujemne dla każdej wartości parametru y. Ramiona paraboli są zwrócone do góry, więc powyższy warunek będzie spełniony, gdy wyróżnik trójmianu będzie niedodatni.

Obliczamy Δ = (6 − 4y)2 − 20(y2 + 9) = −4y2 − 48y − 144 = −4(y + 6)2.

Otrzymany wyróżnik jest mniejszy lub równy 0, więc funkcja f dla każdej wartości parametru y przyjmuje wartości nieujemne, a to oznacza, że nierówność jest prawdziwa dla każdych liczb rzeczywistych x i y.

Schemat punktowania

Schemat punktowania I sposobu rozwiązania

3 pkt

gdy zdający przeprowadzi pełne rozumowanie.

2 pkt

gdy zdający zapisze nierówność w postaci: (2x − y)2 + (x + 3)2 ≥ 0 i nie uzasadni prawdziwości tej nierówności.

1 pkt

gdy zdający zapisze nierówność w postaci, z której lewą stronę łatwo można zapisać w postaci sumy składników nieujemnych: 4x2 − 4xy + y2 + x2 + 6x + 9 ≥ 0.

0 pkt

rozwiązanie, w którym nie ma istotnego postępu, albo brak rozwiązania.

Schemat punktowania II sposobu rozwiązania

3 pkt

gdy zdający przeprowadzi pełne rozumowanie.

2 pkt

gdy zdający zapisze wyróżnik w postaci Δ = −4(y + 6)2 i nie uzasadni, że to wyrażenie jest niedodatnie.

1 pkt

gdy zdający zapisze funkcję f(x) = 5x2 + (6 − 4y)x + y2 + 9.

0 pkt

rozwiązanie, w którym nie ma istotnego postępu, albo brak rozwiązania.

Uwaga

Zdający może rozpatrywać funkcję argumentu y z parametrem x, jak również ułożyć oraz rozwiązać nierówność Δ ≤ 0 (wtedy za ułożenie nierówności −4y2 − 48y − 144 ≤ 0 otrzymuje 2 punkty, a za jej rozwiązanie 3 punkty).

Komentarz. Zdający może rozpatrywać funkcję argumentu y z parametrem x. Za ułożenie nierówności Δ ≤ 0 otrzymuje 2 punkty, za jej rozwiązanie 3 punkty.

Umiejętności w zadaniu

Pliki cookies

Zapisujemy na Twoim urządzeniu to, bez czego serwis nie działa, np. zalogowanie. Plików analitycznych użyjemy tylko za Twoją zgodą. Szczegóły w polityce prywatności.