Zadanie 14, matura czerwiec 2017, matematyka rozszerzona
Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.
Zadanie
Polecenie
6 punktówTrapez równoramienny ABCD o ramieniu długości 6 wpisany jest w okrąg, przy czym dłuższa podstawa AB trapezu, o długości 12, jest średnicą tego okręgu. Przekątne AC i BD trapezu przecinają się w punkcie P. Oblicz pole koła wpisanego w trójkąt ABP.
Korepetytor
Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.
5 rozmów · bez karty · Zaloguj się
Sprawdź się
Jak poszło?
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Odpowiedź z klucza CKE
Odpowiedź: .
Rozwiązanie
Wprowadźmy oznaczenia jak na rysunku w kluczu CKE: O – środek okręgu (środek podstawy AB), S – środek podstawy CD, h – wysokość trapezu, ∣SP∣ = x, ∣PO∣ = 2x.
Przyjmujemy, że . Kąty CAO i ACD są naprzemianległe, podobnie jak kąty DBO i BDC. Zatem . Niech .
Odcinek AB jest średnicą okręgu, zatem .
Trapez ABCD jest wpisany w okrąg. Stąd α + β + 90° + α = 180°, czyli 2α + β = 90° (*).
Ponadto trójkąt AOD jest równoboczny, zatem α + β = 60° (**).
Z warunków (*) i (**) wynika, że α = β = 30°.
Wysokość h trapezu jest równocześnie wysokością trójkąta równobocznego o boku 6. Zatem .
Trójkąty ABP i CDP są podobne, bo kąty APB i CPD są wierzchołkowe, a pozostałe kąty w tych trójkątach mają miarę 30°. Skalę podobieństwa wyznacza stosunek , bo trójkąt ACD jest równoramienny i ∣CD∣ = ∣AD∣ = 6.
Zatem .
Wyznaczmy długości odcinków AP i BP: .
Obliczamy pole trójkąta ABP: .
Wykorzystamy zależność między polem trójkąta, jego obwodem i promieniem okręgu wpisanego w trójkąt: . Stąd .
Obliczamy pole koła wpisanego w trójkąt ABP: .
Schemat punktowania
rozwiązanie pełne: zdający obliczy pole koła wpisanego w trójkąt ABP: .
rozwiązanie prawie pełne: zdający obliczy promień koła wpisanego w trójkąt ABP: .
pokonanie zasadniczych trudności zadania: zdający obliczy pole trójkąta ABP: .
Uwaga: jeżeli zdający
• obliczy wysokość trójkąta ABP:
lub
• obliczy długości boków trójkąta ABP: , ,
to otrzymuje 3 punkty.
rozwiązanie, w którym jest istotny postęp: zdający obliczy wysokość trapezu: .
rozwiązanie, w którym postęp jest niewielki, ale konieczny na drodze do pełnego rozwiązania zadania: zdający
• zapisze, że α = β = 30°
• zapisze, że trójkąty ABP i CDP są podobne.
albo
rozwiązanie, w którym nie ma istotnego postępu, albo brak rozwiązania.
Komentarz. Zadanie wymaga znajomości geometrii okręgu wpisanego w wielokąt oraz podobieństwa trójkątów. Kluczowe obserwacje to równość kątów w trapezie i spostrzeżenie, że trójkąt AOD jest równoboczny.