Zadanie 10, matura czerwiec 2017, matematyka rozszerzona

5 pktobliczeniowetrudne (szac.)Czerwiec 2017

Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.

Zadanie

Polecenie

5 punktów

Ciąg (an) jest arytmetyczny, a ciąg (bn) jest geometryczny. Pierwszy wyraz a1 ciągu arytmetycznego jest ilorazem ciągu geometrycznego (bn). Wyrazy ciągu (an) są liczbami całkowitymi, a suma ośmiu początkowych wyrazów tego ciągu jest równa 124. Natomiast pierwszy wyraz b1 ciągu geometrycznego jest różnicą ciągu arytmetycznego (an). Suma dwóch pierwszych wyrazów ciągu geometrycznego (bn) jest równa 18. Wyznacz te ciągi.

Korepetytor

Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.

Wypróbuj za darmo

5 rozmów · bez karty · Zaloguj się

Sprawdź się

Jak poszło?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie

Odpowiedź z klucza CKE

Odpowiedź: an = 3n + 2, bn = 3 ⋅ 5n−1 (ciąg arytmetyczny o pierwszym wyrazie 5 i różnicy 3 oraz ciąg geometryczny o pierwszym wyrazie 3 i ilorazie 5).

I sposób rozwiązania

Oznaczmy przez q pierwszy wyraz ciągu arytmetycznego, a przez r różnicę tego ciągu. Wówczas q, q + r, q + 2r, … są kolejnymi wyrazami ciągu arytmetycznego.

Jednocześnie r jest pierwszym wyrazem ciągu geometrycznego, a q jego ilorazem, więc r, rq, rq2, … są kolejnymi wyrazami ciągu geometrycznego.

Z warunków zadania otrzymujemy układ równań: r + rq = 18 i 2q+7r2⋅8=124\frac{2q + 7r}{2} \cdot 8 = 124.

Rozwiązując układ równań, doprowadzamy do równania z jedną niewiadomą:

dla r: 7r2 − 33r + 36 = 0, Δ = 81, Δ=9\sqrt{\Delta} = 9, r=127r = \frac{12}{7} lub r = 3,

lub dla q: 2q2 − 29q + 95 = 0, Δ = 81, Δ=9\sqrt{\Delta} = 9, q = 5 lub q=192q = \frac{19}{2}.

Zatem r=127r = \frac{12}{7} i q=192q = \frac{19}{2} lub r = 3 i q = 5.

Warunki zadania (wyrazy ciągu (an) są liczbami całkowitymi) spełniają ciągi: ciąg arytmetyczny o pierwszym wyrazie 5 i różnicy 3 oraz ciąg geometryczny o pierwszym wyrazie 3 i ilorazie 5. Zatem an = 3n + 2 i bn = 3 ⋅ 5n−1.

II sposób rozwiązania

Niech a1 będzie pierwszym wyrazem ciągu arytmetycznego, a r jego różnicą, zaś b1 pierwszym wyrazem ciągu geometrycznego, a q jego ilorazem. Z warunków zadania możemy zapisać: a1+a82⋅8=124\frac{a_1 + a_8}{2} \cdot 8 = 124, b1⋅1−q21−q=18b_1 \cdot \frac{1 - q^2}{1 - q} = 18, a1 = q, b1 = r.

W dalszej części rozwiązania postępujemy tak jak w I sposobie.

Schemat punktowania

Schemat punktowania I i II sposobu rozwiązania

5 pkt

rozwiązanie pełne: zdający

• wyznaczy wzory ogólne ciągów an = 3n + 2 i bn = 3 ⋅ 5n−1

• wyznaczy ciąg arytmetyczny o pierwszym wyrazie 5 i różnicy 3 oraz ciąg geometryczny o pierwszym wyrazie 3 i ilorazie 5.

albo

4 pkt

rozwiązanie prawie pełne: zdający

• popełni błąd rachunkowy na etapie rozwiązywania układu równań i konsekwentnie do popełnionego błędu rozwiąże zadanie do końca

• poda jako rozwiązanie dwie pary ciągów: ciąg arytmetyczny o pierwszym wyrazie 192\frac{19}{2} i różnicy 127\frac{12}{7} oraz ciąg geometryczny o pierwszym wyrazie 127\frac{12}{7} i ilorazie 192\frac{19}{2}, oraz ciąg arytmetyczny o pierwszym wyrazie 5 i różnicy 3 oraz ciąg geometryczny o pierwszym wyrazie 3 i ilorazie 5.

albo

3 pkt

pokonanie zasadniczych trudności: zdający przekształci układ równań do równania kwadratowego z jedną niewiadomą r lub q, np.: 7r2 − 33r + 36 = 0 lub 2q2 − 29q + 95 = 0.

2 pkt

rozwiązanie, w którym jest istotny postęp: zdający zapisze układ równań z dwiema niewiadomymi, np.: r + rq = 18 i 2q+7r2⋅8=124\frac{2q + 7r}{2} \cdot 8 = 124.

1 pkt

rozwiązanie, w którym postęp jest niewielki, ale konieczny na drodze do pełnego rozwiązania: zdający

• zapisze kolejne wyrazy ciągów arytmetycznego i geometrycznego za pomocą r i q (lub a1 i b1, lub a1 i r, lub b1 i q)

• zapisze koniunkcję zależności a1+a82⋅8=124\frac{a_1 + a_8}{2} \cdot 8 = 124 i b1⋅1−q21−q=18b_1 \cdot \frac{1 - q^2}{1 - q} = 18 dla q ≠ 1.

albo

0 pkt

rozwiązanie, w którym nie ma istotnego postępu, albo brak rozwiązania.

Komentarz. Rozwiązanie pełne wymaga wyboru pary spełniającej warunek, że wyrazy (an) są całkowite.

Umiejętności w zadaniu

Pliki cookies

Zapisujemy na Twoim urządzeniu to, bez czego serwis nie działa, np. zalogowanie. Plików analitycznych użyjemy tylko za Twoją zgodą. Szczegóły w polityce prywatności.