Zadanie 8, matura dodatkowa 2020, matematyka rozszerzona

3 pktotwartetrudne (szac.)Dodatkowa 2020

Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.

Zadanie

Polecenie

3 punkty

Wykaż, że dla każdej liczby nieparzystej n wyrażenie n5 − 3n4 − n + 3 jest podzielne przez 16.

Korepetytor

Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.

Wypróbuj za darmo

5 rozmów · bez karty · Zaloguj się

Sprawdź się

Jak poszło?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie

Odpowiedź z klucza CKE

Rozwiązanie (I sposób)

Przekształcamy wyrażenie n5 − 3n4 − n + 3 równoważnie w następujący sposób

n4 ⋅ (n − 3) − (n − 3)

(n4 − 1) ⋅ (n − 3)

(n2 − 1) ⋅ (n2 + 1) ⋅ (n − 3)

(n − 1) ⋅ (n + 1) ⋅ (n2 + 1) ⋅ (n − 3)

Liczba n jest nieparzysta, więc liczby n − 1, n + 1, n2 + 1, n − 3 są parzyste, zatem ich iloczyn jest podzielny przez 24 = 16. To kończy dowód.

Rozwiązanie (II sposób)

Ponieważ liczba n jest nieparzysta, możemy zapisać ją w postaci 2k + 1, gdzie k jest liczbą całkowitą.

Wyrażenie n5 − 3n4 − n + 3 przyjmuje postać:

(2k + 1)5 − 3(2k + 1)4 − (2k + 1) + 3.

Ponieważ (2k + 1)5 = 32k5 + 80k4 + 80k3 + 40k2 + 10k + 1 oraz (2k + 1)4 = 16k4 + 32k3 + 24k2 + 8k + 1, po przekształceniu wyrażenia równoważnie otrzymujemy

32k5 + 32k4 − 16k3 − 32k2 − 16k,

stąd wyrażenie możemy zapisać w postaci iloczynu 16(2k5 + 2k4 − k3 − 2k2 − k), który jako iloczyn liczby 16 oraz liczby całkowitej 2k5 + 2k4 − k3 − 2k2 − k jest podzielny przez 16.

Schemat punktowania

Schemat oceniania I sposobu rozwiązania

3 pkt

gdy zdający przeprowadzi pełne rozumowanie.

2 pkt

gdy zdający zapisze wyrażenie w postaci: (n − 1) ⋅ (n + 1) ⋅ (n2 + 1) ⋅ (n − 3) i nie uzasadni podzielności przez 16.

1 pkt

gdy zdający zapisze wyrażenie w postaci: (n4 − 1) ⋅ (n − 3).

0 pkt

rozwiązanie, w którym nie ma istotnego postępu, albo brak rozwiązania.

Schemat oceniania II sposobu rozwiązania

3 pkt

gdy zdający przeprowadzi pełne rozumowanie.

2 pkt

gdy zdający doprowadzi wyrażenie do postaci 32k5 + 32k4 − 16k3 − 32k2 − 16k i nie uzasadni, że to wyrażenie jest podzielne przez 16.

1 pkt

gdy zdający zapisze wraz z odpowiednimi założeniami wyrażenie (2k + 1)5 − 3(2k + 1)4 − (2k + 1) + 3 i przekształci poprawnie przynajmniej jedno z wyrażeń:

(2k + 1)5 = 32k5 + 80k4 + 80k3 + 40k2 + 10k + 1 lub (2k + 1)4 = 16k4 + 32k3 + 24k2 + 8k + 1.

0 pkt

rozwiązanie, w którym nie ma istotnego postępu, albo brak rozwiązania.

Komentarz. Dla liczby nieparzystej n wiele iloczynów naturalne wynika z rozkładu na czynniki zawierające kolejne liczby parzyste. Alternatywnie: podstawić n = 2k + 1 i algebraicznie uprościć.

Umiejętności w zadaniu

Pliki cookies

Zapisujemy na Twoim urządzeniu to, bez czego serwis nie działa, np. zalogowanie. Plików analitycznych użyjemy tylko za Twoją zgodą. Szczegóły w polityce prywatności.