Zadanie 7, matura dodatkowa 2020, matematyka rozszerzona
Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.
Zadanie
Polecenie
3 punktyDany jest czworokąt wypukły, którego kolejnymi wierzchołkami są punkty A, B, C i D. Wykaż, że jeżeli , to .
Korepetytor
Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.
5 rozmów · bez karty · Zaloguj się
Sprawdź się
Jak poszło?
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Odpowiedź z klucza CKE
Rozwiązanie (I sposób)
Niech a = ∣AB∣, , r1 – promień okręgu opisanego na trójkącie ACB, r2 – promień okręgu opisanego na trójkącie ADB.
Z twierdzenia sinusów dla trójkąta ACB i dla trójkąta ADB wynika, że
oraz ,
czyli
oraz .
Stąd wynika, że r1 = r2.
Ponieważ odcinek AB jest wspólnym bokiem trójkątów ACB i ADB, więc środki okręgów opisanych na tych trójkątach leżą na symetralnej tego boku. Z faktu, że czworokąt ABCD jest wypukły, wynika natomiast, że punkty C i D leżą po tej samej stronie prostej AB. Stąd i z równości r1 = r2 wynika, że środki obu tych okręgów pokrywają się, co oznacza, że okrąg opisany na trójkącie ACB jest jednocześnie okręgiem opisanym na trójkącie ADB.
Jest to więc okrąg opisany na czworokącie ABCD. Kąty BAC i BDC są równe, gdyż są to kąty wpisane w ten okrąg, oparte na tym samym łuku BC. To kończy dowód.
Rozwiązanie (II sposób)
Miejscem geometrycznym punktów, z których odcinek AB widać pod tym samym kątem , jest suma łuków (bez końców) AB okręgów, których ten odcinek jest wspólną cięciwą, przy czym łuk leżący po jednej stronie prostej AB jest symetryczny do łuku leżącego po drugiej stronie tej prostej.
Wierzchołki C i D czworokąta ABCD leżą na jednym z tych łuków, gdyż czworokąt ten jest wypukły.
Oznacza to, że na czworokącie ABCD można opisać okrąg.
Kąty BAC i BDC są równe, gdyż są to kąty wpisane w ten okrąg, oparte na tym samym łuku BC. To kończy dowód.
Schemat punktowania
Schemat punktowania I sposobu rozwiązania
rozwiązanie pełne: zdający uzasadni, że kąty BAC i BDC są równe.
pokonanie zasadniczych trudności zadania: zdający uzasadni, że na czworokącie ABCD można opisać okrąg.
rozwiązanie, w którym jest istotny postęp: zdający wykaże, że promienie okręgów opisanych na trójkątach ACB i ADB są równe.
rozwiązanie, w którym nie ma istotnego postępu, albo brak rozwiązania.
Uwaga
Jeżeli zdający z faktu, że promienie okręgów opisanych na trójkątach ACB i ADB są równe oraz z faktu, że środki tych okręgów leżą na tej samej prostej, wywnioskuje, że okręgi opisane na trójkątach ACB i ADB pokrywają się, to otrzymuje 2 punkty.
Schemat punktowania II sposobu rozwiązania
rozwiązanie pełne: zdający uzasadni, że kąty BAC i BDC są równe.
pokonanie zasadniczych trudności zadania: zdający uzasadni, że na czworokącie ABCD można opisać okrąg, odwołując się do miejsca geometrycznego punktów, z których odcinek AB widać pod tym samym kątem .
rozwiązanie, w którym nie ma istotnego postępu, albo brak rozwiązania.
Uwaga
Jeżeli zdający z faktu, że promienie okręgów opisanych na trójkątach ACB i ADB są równe oraz z faktu, że środki tych okręgów leżą na tej samej prostej, wywnioskuje, że okręgi opisane na trójkątach ACB i ADB pokrywają się, to otrzymuje 2 punkty.
Komentarz. Można stosować zarówno podejście wykorzystujące promienie okręgów opisanych (I sposób), jak i miejsce geometryczne punktów (II sposób). Obie drogi prowadzą do wniosku, że czworokąt jest wpisany w okrąg.