Zadanie 3.4, matura maj 2019, fizyka rozszerzona

2 pktzamknięteśrednie 48%Maj 2019

Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.

Zadanie

Wspólne informacje do wiązki zadań

Uczniowie badali zależność ruchu bryły sztywnej od jej momentu bezwładności. W tym celu wykorzystali przyrząd zwany wahadłem Oberbecka. Obracająca się część przyrządu jest zbudowana z jednorodnego walca i czterech prętów zamocowanych na tym walcu. Pręty leżą w jednej płaszczyźnie, są do siebie prostopadłe, a walec może swobodnie się obracać wokół swojej osi symetrii O. Oś O jest nieruchoma i pozioma. Ponadto na prętach zamocowane są jednakowe obciążniki, które można mocować w różnej odległości od walca (zobacz rys. obok). Opisaną bryłę wprawia się w ruch obrotowy za pomocą ciężarka P zawieszonego na lekkiej nierozciągliwej nitce nawiniętej na walec. Podczas ruchu ciężarka w dół nitka nie ślizga się po walcu.

rysunek wahadła Oberbecka, walec z osią O i czterema prostopadłymi prętami z obciążnikami, strzałka kierunku obrotu; na nitce nawiniętej na walec wisi ciężarek P na wysokości h nad podłożemPowiększ
rysunek wahadła Oberbecka, walec z osią O i czterema prostopadłymi prętami z obciążnikami, strzałka kierunku obrotu; na nitce nawiniętej na walec wisi ciężarek P na wysokości h nad podłożem

Uczniowie mierzyli czas t opuszczania się ciężarka P z wysokości h. Doświadczenie powtarzano, ale za każdym razem modyfikowano jego warunki – w kolejnych próbach obciążniki mocowano w innych miejscach na prętach albo zmieniano wysokość, z której opuszcza się ciężarek. Rozmieszczenie obciążników pozostawało za każdym razem symetryczne, tzn. obciążniki były położone w jednakowych odległościach od osi obrotu. W chwili początkowej każdego z doświadczeń cały układ spoczywał.

Pomijamy wpływ oporów powietrza oraz tarcia pomiędzy walcem a osią obrotu, pomijamy także masę nitki.

Polecenie

2 punkty

Podkreśl właściwe określenia wybrane spośród podanych w nawiasach, tak aby dokończenia zdań 1. i 2. były prawdziwe.

Gdy w kolejnym doświadczeniu obciążniki zamocowano bliżej osi obrotu walca, to

1. moment bezwładności układu czterech obciążników (wzrósł / zmalał / nie uległ zmianie).

2. siła napięcia nitki (wzrosła / zmalała / nie uległa zmianie).

Korepetytor

Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.

Wypróbuj za darmo

5 rozmów · bez karty · Zaloguj się

Sprawdź się

Odpowiedz bezpośrednio w aplikacji

To zadanie może sprawdzić się automatycznie według klucza.

Moment bezwładności układu czterech obciążników
Siła napięcia nitki
Zaznacz odpowiedź przy każdej pozycji.

Jak poszło?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie

Odpowiedź z klucza CKE

1. zmalał

2. zmalała

Schemat punktowania

2 pkt

prawidłowe podkreślenia w dwóch zdaniach.

1 pkt

prawidłowe podkreślenie w jednym zdaniu.

0 pkt

brak spełnienia powyższych kryteriów.

Komentarz. Moment bezwładności zależy od I = Σmr², więc zmniejszenie r zmniejsza moment bezwładności. Mniejszy moment bezwładności oznacza większą przyspieszenie kątowe, co wymaga większej siły napięcia nitki dla utrzymania tej samej amplitudy ruchu.

Umiejętności w zadaniu

Pliki cookies

Zapisujemy na Twoim urządzeniu to, bez czego serwis nie działa, np. zalogowanie. Plików analitycznych użyjemy tylko za Twoją zgodą. Szczegóły w polityce prywatności.