Zadanie 6.2, matura czerwiec 2020, fizyka rozszerzona

2 pktobliczeniowetrudne 23%Czerwiec 2020

Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.

Zadanie

Wspólne informacje do wiązki zadań

Silnik cieplny to urządzenie działające cyklicznie, które w wyniku wymiany ciepła z otoczeniem wykonuje pracę. Załóżmy, że T1 jest temperaturą źródła ciepła, z którego silnik pobiera ciepło w każdym cyklu pracy, a T2 jest temperaturą chłodnicy, do której silnik oddaje ciepło w każdym cyklu. Zgodnie z zasadami termodynamiki, sprawność η dowolnego silnika pracującego pomiędzy danymi temperaturami źródła ciepła i chłodnicy nie może przekraczać sprawności tzw. silnika idealnego, danej wzorem (temperatury wyrażone są w kelwinach):

ηmax=T1−T2T1\eta_{max} = \frac{T_1 - T_2}{T_1}

Zaprojektowano dwa różne silniki cieplne S1 oraz S2, w których wykorzystuje się sprężanie i rozprężanie ustalonej masy gazu. Każdy z silników w jednym cyklu pracy pobiera po 100 J ciepła ze źródła o temperaturze 477 °C i oddaje pewną ilość ciepła (inną dla każdego z silników) do chłodnicy o temperaturze 17 °C. Do działania każdego z silników wykorzystano różne cykle termodynamiczne, tak aby:

• w cyklu pracy silnika S1 ilość ciepła oddanego do chłodnicy była możliwie najmniejsza – tzn. tak mała, jak na to pozwalają prawa termodynamiki

• w cyklu pracy silnika S2 praca sił parcia gazu podczas jego rozprężania wynosiła 34,8 J, a praca podczas sprężania gazu (przeciwko sile parcia) była równa 8,7 J.

Polecenie

2 punkty

Oblicz ciepło oddane do chłodnicy w jednym cyklu pracy silnika S2.

Korepetytor

Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.

Wypróbuj za darmo

5 rozmów · bez karty · Zaloguj się

Sprawdź się

Jak poszło?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie

Odpowiedź z klucza CKE

∣Qodd∣ = 73,9 J ≈ 74 J

Sposób 1. (z wykorzystaniem I zasady termodynamiki)

Zapiszemy I zasadę termodynamiki dla cyklu silnika S2. Zmiana energii wewnętrznej w cyklu wynosi zero. Przyjmiemy konwencję, zgodnie z którą ciepło pobrane z otoczenia oraz pracę podczas sprężania przyjmiemy za dodatnie, a ciepło oddane i pracę gazu przy rozprężaniu – za ujemne:

0 = ∣Wspr∣ − ∣Wroz∣ + ∣Qpob∣ − ∣Qodd∣ →  ∣Wroz∣ − ∣Wspr∣ = ∣Qpob∣ − ∣Qodd∣

Podstawiamy odpowiednie dane:

34,8 J − 8,7 J = 100 J − ∣Qodd∣ →  ∣Qodd∣ = 73,9 J ≈ 74 J

Sposób 2. (z wykorzystaniem wzoru na sprawność)

Obliczymy sprawność silnika S2:

η=∣Wcalk∣∣Qpob∣=∣Wroz∣−∣Wspr∣∣Qpob∣=34,8 J−8,7 J100 J=0,261\eta = \frac{|W_{calk}|}{|Q_{pob}|} = \frac{|W_{roz}| - |W_{spr}|}{|Q_{pob}|} = \frac{34{,}8\ \mathrm{J} - 8{,}7\ \mathrm{J}}{100\ \mathrm{J}} = 0{,}261

Skorzystamy ze wzoru na sprawność z ciepłami:

η=∣Qpob∣−∣Qodd∣∣Qpob∣→100 J−∣Qodd∣100 J=0,261→∣Qodd∣=73,9 J≈74 J\eta = \frac{|Q_{pob}| - |Q_{odd}|}{|Q_{pob}|} \quad \rightarrow \quad \frac{100\ \mathrm{J} - |Q_{odd}|}{100\ \mathrm{J}} = 0{,}261 \quad \rightarrow \quad |Q_{odd}| = 73{,}9\ \mathrm{J} \approx 74\ \mathrm{J}

Schemat punktowania

2 pkt

poprawna metoda obliczenia ciepła oddanego przez silnik S2 oraz prawidłowy wynik liczbowy podany z jednostką.

1 pkt

wykorzystanie I zasady termodynamiki dla cyklu (z uwzględnieniem, że ΔUcykl = 0): przyrównanie do zera sumy całkowitej pracy i ciepła całkowitego wymienionego z otoczeniem (z uwzględnieniem Wspr, Wroz, Qpob, Qodd)

LUB

– wykorzystanie I zasady termodynamiki dla cyklu (z uwzględnieniem, że ΔUcykl = 0): przyrównanie pracy całkowitej w cyklu do całkowitego ciepła wymienionego z otoczeniem (z uwzględnieniem Wspr, Wroz, Qpob, Qodd) albo przyrównanie energii oddanej w cyklu (sumy ciepła oddanego i pracy rozprężania) do energii zyskanej w cyklu (sumy ciepła pobranego i pracy podczas sprężania)

LUB

– wykorzystanie wzoru na sprawność silnika w dwóch postaciach: η=WcalkQpob\eta = \frac{W_{calk}}{Q_{pob}} oraz η=Qpob−QoddQpob\eta = \frac{Q_{pob} - Q_{odd}}{Q_{pob}} łącznie z poprawną identyfikacją wielkości fizycznych w tych wzorach

LUB

– skorzystanie ze związków (pomiędzy ciepłem oddanym, pobranym a temperaturą źródła i chłodnicy) jakie występują w cyklu pracy silnika idealnego: Q1T1=Q2T2\frac{Q_1}{T_1} = \frac{Q_2}{T_2}.

Uwaga! W kryterium za 1 p. dopuszcza się niezgodność znaków z przyjętą konwencją.

0 pkt

brak spełnienia powyższych kryteriów.

Umiejętności w zadaniu

Pliki cookies

Zapisujemy na Twoim urządzeniu to, bez czego serwis nie działa, np. zalogowanie. Plików analitycznych użyjemy tylko za Twoją zgodą. Szczegóły w polityce prywatności.