Zadanie 11, matura czerwiec 2016, matematyka rozszerzona
Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.
Zadanie
Polecenie
3 punktyDany jest sześcian ABCDEFGH. Przez wierzchołki A i C oraz środek K krawędzi BF poprowadzono płaszczyznę, która przecina przekątną BH w punkcie P (zobacz rysunek).
PowiększWykaż, że ∣BP∣ : ∣HP∣ = 1 : 3.
Korepetytor
Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.
5 rozmów · bez karty · Zaloguj się
Sprawdź się
Jak poszło?
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Odpowiedź z klucza CKE
Rozwiązanie
Punkt P leży w płaszczyźnie DBFH i jest punktem przecięcia przekątnej BH z odcinkiem KL, gdzie L to środek przekątnej BD ściany ABCD (na rysunku pomocniczym S oznacza środek przekątnej BH).
Odcinek KL łączy środki boków BD i BF trójkąta DBF, więc jest równoległy do boku DF. To oznacza, że trójkąt LBK jest podobny do trójkąta DBF w skali 1 : 2. Zatem . Punkt S to środek przekątnej BH sześcianu, więc . Stąd wynika, że ∣BP∣ : ∣HP∣ = 1 : 3. To kończy dowód.
Uwaga: Tezę możemy udowodnić też w inny sposób (rozważamy prostokąt BFHD).
Sposób I
Niech M oznacza punkt przecięcia prostych LK i HF. Wówczas trójkąty LBK i MFK są przystające, gdyż oba są prostokątne, (kąty wierzchołkowe) i ∣KB∣ = ∣KF∣. Stąd wynika, że .
Trójkąty LBP i MHP są podobne ( i , gdyż są to pary kątów naprzemianległych, a proste LB i HM są równoległe). Stąd
.
To kończy dowód.
Sposób II
Niech a oznacza długość krawędzi sześcianu, Q – spodek wysokości trójkąta LBP poprowadzonej z wierzchołka P, , . Wtedy , , . Zatem
i ,
a więc . Stąd wynika, że α = β, gdyż α i β to kąty ostre. Stąd z kolei wynika, że trójkąt LBP jest równoramienny, więc spodek Q wysokości PQ tego trójkąta jest środkiem odcinka LB. Zatem .
Trójkąty BPQ i BHD są podobne (oba są prostokątne i mają wspólny kąt ostry przy wierzchołku B), więc
.
Stąd wynika, że ∣BP∣ : ∣HP∣ = 1 : 3.
Sposób III
Poprowadźmy odcinki łączące środki przeciwległych boków prostokąta BFHD. Przecinają się one w punkcie S, który jest środkiem przekątnej BH tego prostokąta. Punkt P jest natomiast środkiem przekątnej prostokąta BKSL. Stąd wynika, że i . To oznacza, że ∣BP∣ : ∣HP∣ = 1 : 3.
Schemat punktowania
wykazanie, że ∣BP∣ : ∣HP∣ = 1 : 3.
zapisanie, że trójkąty LBK i DBF są podobne w skali 1 : 2
– zapisanie, że odcinek KL jest obrazem odcinka FD w jednokładności o środku B i skali ,
ALBO
– wykazanie, że trójkąt LBP jest równoramienny, np. wykazanie, że ,
ALBO
– poprowadzenie odcinków łączących środek przekątnej BH z punktami K i L
(i na tym zakończenie lub dalsze błędy).
albo
zauważenie, że P jest punktem przecięcia przekątnej BH z odcinkiem KL, gdzie L to środek przekątnej BD.
rozwiązanie, w którym nie ma istotnego postępu, albo brak rozwiązania.