Zadanie 11.2, matura czerwiec 2015, fizyka rozszerzona

1 pktzamknięteśrednie (szac.)Czerwiec 2015

Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.

Zadanie

Wspólne informacje do wiązki zadań

Przyjmijmy, że rozkład masy w galaktyce jest sferycznie symetryczny, tzn. gęstość zależy tylko od odległości od środka galaktyki. W takim przypadku można wykazać, że na gwiazdę krążącą po orbicie kołowej wokół środka galaktyki (zob. ilustracja obok) działa tylko siła grawitacji pochodząca od materii zawartej wewnątrz sfery zawierającej orbitę gwiazdy i taka, jakby cała ta materia była skupiona w środku tej sfery.

fotografia galaktyki spiralnej z zaznaczonym białym okręgiem wokół jej środka i podpisem: orbita gwiazdyPowiększ
fotografia galaktyki spiralnej z zaznaczonym białym okręgiem wokół jej środka i podpisem: orbita gwiazdy

Prędkość v ciała 1 (np. gwiazdy) krążącego po orbicie kołowej wokół ciała 2 (np. jądra galaktyki) jest zależna od masy M ciała 2 i od odległości r między ciałami. Zależność ta wyraża się wzorem GM = v2r, gdzie G jest stałą grawitacji.

Polecenie

1 punkt

Dla gwiazd krążących po orbitach kołowych wokół środka pewnej galaktyki zmierzono ich prędkości v oraz promienie orbit r.

Zaznacz ten z poniższych wykresów zależności v od r, który jest zgodny z założeniem, że gęstość materii w galaktyce jest stała wewnątrz sfery o promieniu R, a pomijalnie mała – na zewnątrz tej sfery.

cztery wykresy zależności v od r oznaczone A, B, C, D, na każdym promień R zaznaczony linią przerywaną; A: wartość stała do R, za R spadek do zera; B: wzrost liniowy do R, dalej wartość stała; C: wzrost liniowy do R, dalej krzywa malejąca; D: krzywa rosnąca do maksimum przy R, dalej malejącaPowiększ
cztery wykresy zależności v od r oznaczone A, B, C, D, na każdym promień R zaznaczony linią przerywaną; A: wartość stała do R, za R spadek do zera; B: wzrost liniowy do R, dalej wartość stała; C: wzrost liniowy do R, dalej krzywa malejąca; D: krzywa rosnąca do maksimum przy R, dalej malejąca

Korepetytor

Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.

Wypróbuj za darmo

5 rozmów · bez karty · Zaloguj się

Sprawdź się

Odpowiedz bezpośrednio w aplikacji

To zadanie może sprawdzić się automatycznie według klucza.

Zaznacz prawidłowy wykres:
Zaznacz odpowiedź jedną z opcji.

Jak poszło?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie

Odpowiedź z klucza CKE

C

Schemat punktowania

1 pkt

wybór C (poprawny wybór może być oparty tylko na wykresie w obszarze r > R, gdzie v∼1/rv \sim 1/\sqrt{r}).

0 pkt

brak wyboru lub wybór błędny.

Komentarz. Należy sprawdzić, czy uczestnik rozumie, że charakter zależności zmienia się na granicy sfery o promieniu R. Wykres A jest jedynym pokazującym maksimum przy r = R.

Umiejętności w zadaniu

Pliki cookies

Zapisujemy na Twoim urządzeniu to, bez czego serwis nie działa, np. zalogowanie. Plików analitycznych użyjemy tylko za Twoją zgodą. Szczegóły w polityce prywatności.