Zadanie 8.1, matura maj 2021, fizyka rozszerzona

2 pktotwarteśrednie 55%Maj 2021

Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.

Zadanie

Wspólne informacje do wiązki zadań

Uczniowie badali własności cienkich soczewek skupiających. Na ławie optycznej ustawiali jedną z dwóch soczewek skupiających S1 i S2 oraz małą, świecącą diodę LED. Diodę umieszczali w różnych miejscach przed soczewką. Ogniskowe soczewek S1 i S2 były różne.

Polecenie

2 punkty

W pierwszym doświadczeniu uczniowie uzyskali na ekranie za pomocą soczewki S1 ostry obraz D’ świecącej diody D. Na rysunku 1. przedstawiono położenie diody D oraz położenie jej obrazu D’ względem osi optycznej soczewki S1 oraz względem ekranu.

Na rysunku 1. wyznacz konstrukcyjnie położenie soczewki S1 oraz położenie jednego z jej ognisk. Oznacz symbolem S1 położenie środka tej soczewki na osi optycznej, a symbolem F1 – położenie jednego z jej ognisk.

Rysunek 1., siatka kratek z poziomą osią optyczną soczewki S1, punkt D nad osią po lewej stronie, pionowy ekran po prawej stronie i na nim punkt D’ pod osiąPowiększ
Rysunek 1., siatka kratek z poziomą osią optyczną soczewki S1, punkt D nad osią po lewej stronie, pionowy ekran po prawej stronie i na nim punkt D’ pod osią

Korepetytor

Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.

Wypróbuj za darmo

5 rozmów · bez karty · Zaloguj się

Sprawdź się

Jak poszło?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie

Odpowiedź z klucza CKE

Poprawne rozwiązanie (według rysunków CKE):

W każdym sposobie środek soczewki S1 leży w punkcie przecięcia prostej łączącej D i D’ z osią optyczną (promień przechodzący przez środek soczewki nie zmienia kierunku): 6 kratek na prawo od diody D, 12 kratek przed ekranem. Soczewkę rysujemy w tym punkcie prostopadle do osi optycznej. Ognisko F1 leży na osi 4 kratki od S1 (po stronie ekranu albo po stronie diody).

Sposób 1. Promień wychodzący z D równolegle do osi optycznej po załamaniu w soczewce biegnie do D’; punkt przecięcia tego promienia z osią optyczną (za soczewką) to ognisko F1.

Sposób 2. Promień, który po załamaniu biegnie do D’ równolegle do osi optycznej, przed soczewką przechodził przez ognisko: prosta łącząca D z punktem soczewki leżącym na wysokości D’ przecina oś optyczną (przed soczewką) w ognisku F1.

Sposób 3. Dowolny promień wychodzący z D po załamaniu w soczewce biegnie do D’. Promień pomocniczy równoległy do niego, przechodzący przez środek soczewki, przecina promień załamany w płaszczyźnie ogniskowej (prostopadłej do osi optycznej); przecięcie tej płaszczyzny z osią optyczną to ognisko F1.

Schemat punktowania

2 pkt

poprawne wyznaczenie konstrukcyjne położenia soczewki S1 oraz poprawne wyznaczenie konstrukcyjne położenia jednego z jej ognisk.

1 pkt

poprawne wyznaczenie konstrukcyjne położenia soczewki S1

LUB

– poprawne oznaczenie położenia soczewki S1 bez konstrukcji oraz poprawne wyznaczenie konstrukcyjne położenia ogniska F1.

0 pkt

brak spełnienia powyższych kryteriów.

Komentarz. Soczewka musi znaleźć się między D i D' na osi optycznej. Odległości powinny spełniać równanie soczewki. Ognisko powinno być między soczewką a obrazem (po stronie soczewki bliżej ekranu).

Umiejętności w zadaniu

Pliki cookies

Zapisujemy na Twoim urządzeniu to, bez czego serwis nie działa, np. zalogowanie. Plików analitycznych użyjemy tylko za Twoją zgodą. Szczegóły w polityce prywatności.