Zadanie 3.2, matura maj 2021, fizyka rozszerzona
Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.
Zadanie
Wspólne informacje do wiązki zadań
Rowerzysta w chwili t = 0 rozpoczął jazdę i poruszał się dalej po linii prostej. Urządzenie pomiarowe z mikrofonem, stojące w miejscu startu rowerzysty, rejestrowało częstotliwość f dźwięku docierającego z głośnika zamocowanego na rowerze i czas t odbierania sygnału. Częstotliwość dźwięku wytwarzanego przez głośnik była równa f0 = 500 Hz (tzn. membrana głośnika drgała zawsze z taką częstotliwością). Wyniki pomiarów z poszczególnych etapów ruchu rowerzysty – aż do chwili t = t6 – przedstawiono na poniższym wykresie.
Wartość prędkości dźwięku w powietrzu wynosi vd = 340 m/s.
PowiększPolecenie
3 punktyNajwiększą wartość prędkości rowerzysty, gdy oddalał się on od mikrofonu, oznaczymy jako vod, a największą wartość prędkości rowerzysty, gdy zbliżał się do mikrofonu, oznaczymy jako vzb.
Oblicz stosunek . Wynik zapisz w zaokrągleniu do trzech cyfr znaczących.
Uwaga: Stosunek prędkości możesz wyprowadzić i zapisać za pomocą symboli odpowiednich wielkości, a jego wartość liczbową obliczyć w ostatnim etapie rozwiązania.
Korepetytor
Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.
5 rozmów · bez karty · Zaloguj się
Sprawdź się
Jak poszło?
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Odpowiedź z klucza CKE
Przykładowe rozwiązanie
Sposób 1.
Zapiszemy wzory Dopplera na częstotliwość (maksymalną), jaką rejestruje mikrofon, gdy źródło dźwięku zbliża się do mikrofonu i gdy się oddala od mikrofonu. Prędkość dźwięku oznaczymy jako vd:
Z powyższych równań wyznaczymy vod oraz vzb w zależności od częstotliwości:
fzbvd − fzbvzb = f0 ⋅ vd fodvd + fodvod = f0 ⋅ vd
Wyrazimy iloraz prędkości poprzez częstotliwości:
Odczytamy dane z wykresu i podstawimy do powyższego wzoru. Największą częstotliwość 520 Hz rejestruje mikrofon, gdy źródło zbliża się do niego z największą prędkością, a najmniejszą częstotliwość 480 Hz rejestruje mikrofon, gdy źródło oddala się od niego z największą prędkością.
Sposób 2.
Ze wzorów Dopplera obliczymy wartość prędkości maksymalnej, z jaką źródło dźwięku zbliża się do mikrofonu, oraz wartość prędkości maksymalnej, z jaką źródło dźwięku oddala się od mikrofonu. Prędkość dźwięku oznaczymy jako vd.
Przypadek, gdy źródło dźwięku zbliża się do mikrofonu:
Przypadek, gdy źródło dźwięku oddala się od mikrofonu:
Obliczymy iloraz prędkości:
Schemat punktowania
poprawna metoda obliczenia oraz zapisanie prawidłowego wyniku, podanego w zaokrągleniu do trzech cyfr znaczących: .
poprawne wyprowadzenie na symbolach ilorazu oraz zapisanie wyniku równoważnego postaci: (np. podobnie jak w sposobie 1.) łącznie z poprawną identyfikacją wartości liczbowych: fzb = 520 Hz oraz fod = 480 Hz oraz f0 = 500 Hz
LUB
– poprawna metoda obliczenia maksymalnej wartości prędkości, z jaką głośnik oddala się od mikrofonu oraz poprawna metoda obliczenia maksymalnej wartości prędkości, z jaką głośnik zbliża się do mikrofonu oraz podanie prawidłowych wyników liczbowych (np. podobnie jak w sposobie 2.).
poprawne wyprowadzenie ze wzorów Dopplera wzoru na symbolach pozwalającego obliczyć (bezpośrednio) maksymalną prędkość, z jaką głośnik oddala się oraz zbliża się do mikrofonu (np. podobnie jak w sposobie 1.)
LUB
– poprawne obliczenie maksymalnej wartości prędkości, z jaką głośnik oddala się od mikrofonu (ok. 14,2 m/s) albo zbliża się do mikrofonu (ok. 13,1 m/s) (np. podobnie jak w sposobie 2.)
LUB
– podstawienie do dwóch wzorów Dopplera (na zbliżanie oraz na oddalanie) wartości liczbowych częstotliwości, prawidłowo zidentyfikowanych jako częstotliwość odbierana, gdy źródło się zbliża oraz gdy źródło się oddala.
brak spełnienia powyższych kryteriów.