Zadanie 1.1, matura maj 2021, fizyka rozszerzona
Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.
Zadanie
Wspólne informacje do wiązki zadań
Z wysokości h1 = 5,0 m ponad punktem P rzucono kulkę K1. Kulka upadła na poziome podłoże w odległości d od punktu P i potoczyła się dalej. Następnie z wysokości h2 = 2,0 m ponad punktem P rzucono taką samą kulkę K2. Druga kulka upadła także w odległości d od punktu P. Prędkości początkowe i kulek w każdym rzucie miały kierunki poziome i leżały w tej samej płaszczyźnie. Na poniższym rysunku zilustrowano tory ruchu kulek w układzie współrzędnych (x, y) – bez skali na osi x. Punkt P jest początkiem tego układu współrzędnych.
PowiększW zadaniach 1.1.–1.2. pomiń opory ruchu oraz przyjmij do obliczeń, że przyśpieszenie ziemskie ma wartość g = 9,8 m/s2.
Polecenie
2 punktyOblicz iloraz – wartości prędkości początkowej kulki K1 i wartości prędkości początkowej kulki K2. Wynik liczbowy podaj zaokrąglony do dwóch cyfr znaczących.
Korepetytor
Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.
5 rozmów · bez karty · Zaloguj się
Sprawdź się
Jak poszło?
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Odpowiedź z klucza CKE
Przykładowe rozwiązanie
Rzut poziomy jest złożeniem ruchu jednostajnego prostoliniowego w poziomie i ruchu jednostajnie przyśpieszonego bez prędkości początkowej w pionie.
Sposób 1. (wykorzystanie wzoru na zasięg z wysokością)
Wyprowadzimy wzór na zasięg rzutu każdej z kulek:
Przyrównamy zasięgi obu rzutów, następnie wyznaczymy i obliczymy iloraz :
Sposób 2. (wykorzystanie wzoru na zasięg z czasem)
Przyrównamy zasięgi rzutu obu kulek oraz wykorzystamy wzór z czasem na zasięg:
z1 = z2 → v01t1 = v02t2
Obliczymy czasy trwania obu ruchów (czas trwania rzutu poziomego z wysokości h jest równy czasowi spadku swobodnego z tej wysokości):
Obliczymy iloraz wartości prędkości:
Sposób 3. (wykorzystanie wzoru na zasięg z prędkościami)
Wykorzystamy wzór na zasięg w rzucie poziomym – z poziomą składową prędkości vx oraz z pionową składową prędkości końcowej vky:
Przyrównamy zasięgi rzutów obu kulek:
Wyznaczymy pionowe składowe prędkości końcowych obu kulek. Zastosujemy zasadę zachowania energii ograniczoną do składowej pionowej ruchu kulki:
Zatem:
Schemat punktowania
poprawna metoda obliczenia ilorazu wartości prędkości oraz prawidłowy wynik podany w zaokrągleniu do dwóch cyfr znaczących: .
poprawne zapisanie lub wyprowadzenie wzoru na zasięg (z wyeliminowanym czasem) w rzucie poziomym oraz przyrównanie zasięgów obu rzutów (podobnie jak w sposobie 1.), np.:
LUB
– wykorzystanie równości zasięgów, np. zapisanie równania v01t1 = v02t2 (lub zapisy równoważne, np. z1 = z2 oraz zi = v0iti) oraz poprawne zapisanie (lub wyprowadzenie) wzorów na czasy trwania rzutów obu kulek K1 oraz K2 (np. podobnie / równoważnie jak w sposobie 2.)
LUB
– zapisanie równania v01t1 = v02t2 (lub zapisy równoważne, np. z1 = z2 oraz zi = v0iti) oraz poprawne obliczenie czasu trwania ruchu jednej z kulek (np. podobnie jak w sposobie 2.)
LUB
– wykorzystanie wzoru na zasięg w rzucie poziomym z prędkościami: oraz poprawna metoda obliczenia pionowych składowych prędkości końcowych obu kulek (np. podobnie jak w sposobie 3.)
brak spełnienia powyższych kryteriów.
Uwagi dodatkowe
1. Gdy zdający przyjmie do obliczeń g = 10 m/s2 (zamiast poleconej do obliczeń wartości 9,8 m/s2), zastosuje poprawną metodę i otrzyma wynik , to otrzymuje 2 pkt.
2. Gdy zdający zastosuje poprawną metodę obliczenia ilorazu wartości prędkości, ale zamiast ilorazu obliczy iloraz , to otrzymuje 1 pkt (nie są spełnione warunki określone w zasadach oceniania za 2 pkt).
3. Gdy zdający stosuje poprawną metodę obliczenia ilorazu wartości prędkości, nie popełnia błędu rachunkowego, ale wynik podaje niezgodnie z poleceniem, czyli ze zbyt dużą liczbą cyfr znaczących – np. 0,632 (trzy cyfry znaczące) – lub zbyt małą liczbą cyfr znaczących – np. 0,6 (jedna cyfra znacząca) – to otrzymuje 1 pkt.
Komentarz. Gdy zdający przyjmie g = 10 m/s² i otrzyma wynik 0,63, otrzymuje 2 pkt. Gdy oblicza iloraz zamiast , otrzymuje 1 pkt. Gdy wynik podany ze zbyt dużą lub zbyt małą liczbą cyfr znaczących, otrzymuje 1 pkt.