Zadanie 6.3, matura czerwiec 2023, fizyka rozszerzona

3 pktobliczenioweśrednie (szac.)Czerwiec 2023

Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.

Zadanie

Wspólne informacje do wiązki zadań

W cylindrze szczelnie zamkniętym ruchomym tłokiem znajdowała się pewna ustalona masa powietrza. Tłok powoli przesuwano, w wyniku czego objętość powietrza wewnątrz cylindra się zmniejszała, a ciśnienie tego powietrza się zwiększało.

Podczas doświadczenia wykonano pięć pomiarów. W każdym z nich mierzono różnicę Δpi między ciśnieniem powietrza wewnątrz cylindra a ciśnieniem atmosferycznym, a także mierzono objętość Vi powietrza w cylindrze (i∈{1,2,3,4,5}i \in \{1, 2, 3, 4, 5\}).

Do obliczeń przyjmij następujące dane oraz założenia:

• powietrze w cylindrze potraktuj jako gaz doskonały

• podczas pomiarów ciśnienie atmosferyczne było równe pat = 1020 hPa

• temperatura powietrza w cylindrze w czasie pomiaru nr 5 wynosiła 22 °C

• średnia masa molowa powietrza wynosi μ = 29 g/mol.

Wyniki pomiarów przedstawiono w poniższej tabeli.

Nr pomiaru1.2.3.4.5.
Vi, cm360,050,040,030,020,0
Δpi, hPa10030060012002300

Polecenie

3 punkty

Oblicz gęstość powietrza w cylindrze podczas pomiaru nr 5. Wynik podaj zaokrąglony do trzech cyfr znaczących.

Korepetytor

Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.

Wypróbuj za darmo

5 rozmów · bez karty · Zaloguj się

Sprawdź się

Jak poszło?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie

Odpowiedź z klucza CKE

ρ ≈ 3,93 kg/m3

Zapisujemy równanie stanu gazu doskonałego:

1) pV = nRT

Z definicji masy molowej i gęstości wyprowadzamy związek między masą molową a gęstością:

2) μ=mn\mu = \dfrac{m}{n} oraz 3) ρ=mV→\rho = \dfrac{m}{V} \quad\rightarrow\quad 4) μρ=Vn\dfrac{\mu}{\rho} = \dfrac{V}{n}

Zależność 4) wykorzystujemy w równaniu 1):

5) pnμρ=nRT→pμρ=RT→pn\dfrac{\mu}{\rho} = nRT \quad\rightarrow\quad p\dfrac{\mu}{\rho} = RT \quad\rightarrow\quad 6) ρ=pμRT\rho = \dfrac{p\mu}{RT}

Do obliczeń wykorzystujemy dane z ostatniego (piątego) pomiaru (T5 = 295 K):

7) ρ=(pat+Δp5)μRT5=3320⋅102 Nm2⋅29 gmol8,31 N⋅mK⋅mol⋅295 K≈3930 gm3=3,93 kgm3\rho = \dfrac{(p_{at} + \Delta p_5)\mu}{RT_5} = \dfrac{3320\cdot 10^2\ \mathrm{\frac{N}{m^2}}\cdot 29\ \mathrm{\frac{g}{mol}}}{8{,}31\ \mathrm{\frac{N\cdot m}{K\cdot mol}}\cdot 295\ \mathrm{K}} \approx 3930\ \mathrm{\dfrac{g}{m^3}} = 3{,}93\ \mathrm{\dfrac{kg}{m^3}}

Schemat punktowania

3 pkt

poprawna metoda obliczenia gęstości powietrza oraz podanie prawidłowego wyniku liczbowego z jednostką.

2 pkt

poprawna metoda wyprowadzenia równania, z którego można bezpośrednio wyznaczyć gęstość powietrza za pomocą ciśnienia, temperatury, masy molowej i stałej gazowej (czyli skorzystanie z równania stanu gazu doskonałego, definicji masy molowej i definicji gęstości), np. zapisy równoważne poniższym: (pV = nRT oraz μρ=Vn)→ρ=pμRT\left.\dfrac{\mu}{\rho} = \dfrac{V}{n}\right) \rightarrow \rho = \dfrac{p\mu}{RT} albo pmρ=mμRT→ρ=pμRTp\dfrac{m}{\rho} = \dfrac{m}{\mu}RT \rightarrow \rho = \dfrac{p\mu}{RT}

1 pkt

zapisanie równania stanu gazu doskonałego oraz zapisanie/wykorzystanie związku między masą molową a masą i liczbą moli, np. zapisy równoważne poniższym: (pV = nRT oraz μ=mn)\left.\mu = \dfrac{m}{n}\right) albo pV=mμRTpV = \dfrac{m}{\mu}RT

LUB

– zapisanie równania stanu gazu doskonałego oraz zapisanie/wykorzystanie związku między gęstością a masą i objętością, np. zapisy równoważne poniższym: (pV = nRT oraz ρ=mV)\left.\rho = \dfrac{m}{V}\right) albo pmρ=nRTp\dfrac{m}{\rho} = nRT

0 pkt

rozwiązanie, w którym zastosowano niepoprawną metodę, albo brak rozwiązania.

Komentarz. Temperatura musi być przeliczona na skalę Kelvina. Ciśnienie dla pomiaru 5 wynosi p5 = 3320 hPa = 3, 32 × 105 Pa.

Umiejętności w zadaniu

Pliki cookies

Zapisujemy na Twoim urządzeniu to, bez czego serwis nie działa, np. zalogowanie. Plików analitycznych użyjemy tylko za Twoją zgodą. Szczegóły w polityce prywatności.