Zadanie 26, matura czerwiec 2017, matematyka podstawowa

2 pktobliczenioweśrednie (szac.)Czerwiec 2017

Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.

Zadanie

Polecenie

2 punkty

Rozwiąż nierówność (x−12)x>3(x−12)(x+13)\left(x-\frac{1}{2}\right)x > 3\left(x-\frac{1}{2}\right)\left(x+\frac{1}{3}\right).

Korepetytor

Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.

Wypróbuj za darmo

5 rozmów · bez karty · Zaloguj się

Sprawdź się

Jak poszło?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie

Odpowiedź z klucza CKE

Rozwiązanie nierówności kwadratowej składa się z dwóch etapów. Pierwszy etap polega na wyznaczeniu pierwiastków trójmianu kwadratowego. Drugi etap polega na zapisaniu zbioru rozwiązań nierówności.

Realizacja pierwszego etapu

I sposób

Zapisujemy nierówność w postaci równoważnej −2x2+12>0-2x^2+\frac{1}{2}>0.

Znajdujemy pierwiastki trójmianu kwadratowego −2x2+12-2x^2+\frac{1}{2}. Możemy to zrobić na kilka sposobów:

• obliczamy wyróżnik tego trójmianu: Δ=02−4⋅(−2)⋅12=4\Delta=0^2-4\cdot(-2)\cdot\frac{1}{2}=4 i stąd x1=0−2−4=12x_1=\frac{0-2}{-4}=\frac{1}{2} oraz x2=0+2−4=−12x_2=\frac{0+2}{-4}=-\frac{1}{2}

albo

• stosujemy wzory Viète’a: x1⋅x2=−14x_1\cdot x_2=-\frac{1}{4} oraz x1 + x2 = 0, stąd x1=−12x_1=-\frac{1}{2} oraz x2=12x_2=\frac{1}{2}

albo

• zapisujemy postać iloczynową trójmianu −2(x−12)(x+12)-2\left(x-\frac{1}{2}\right)\left(x+\frac{1}{2}\right), z której odczytujemy pierwiastki: x1=−12x_1=-\frac{1}{2}, x2=12x_2=\frac{1}{2}.

Uwaga

Postać iloczynową możemy też otrzymać, zauważając, że po obu stronach nierówności występuje ten sam czynnik (x−12)\left(x-\frac{1}{2}\right). Wtedy nierówność możemy przekształcić równoważnie

(x−12)[x−3(x+13)]>0\left(x-\frac{1}{2}\right)\left[x-3\left(x+\frac{1}{3}\right)\right]>0,

(x−12)(−2x−1)>0\left(x-\frac{1}{2}\right)(-2x-1)>0.

II sposób

Przekształcamy nierówność do postaci równoważnej x2<14x^2<\frac{1}{4}, a następnie korzystamy z własności wartości bezwzględnej, otrzymując ∣x∣<12|x|<\frac{1}{2}. Zaznaczamy na osi liczbowej te liczby x, które są oddalone od 0 o 12\frac{1}{2}: x1=−12x_1=-\frac{1}{2}, x2=12x_2=\frac{1}{2}.

Realizacja drugiego etapu

Zapisujemy zbiór rozwiązań nierówności: (−12,12)\left(-\frac{1}{2}, \frac{1}{2}\right) lub x∈(−12,12)x\in\left(-\frac{1}{2}, \frac{1}{2}\right) lub −12<x<12-\frac{1}{2}<x<\frac{1}{2}.

Schemat punktowania

2 pkt

gdy zdający:

• poda zbiór rozwiązań nierówności: (−12,12)\left(-\frac{1}{2}, \frac{1}{2}\right) lub x∈(−12,12)x\in\left(-\frac{1}{2}, \frac{1}{2}\right), lub (x>−12x>-\frac{1}{2} i x<12x<\frac{1}{2})

• sporządzi ilustrację geometryczną (oś liczbowa, wykres) i zapisze zbiór rozwiązań nierówności w postaci: x>−12x>-\frac{1}{2}, x<12x<\frac{1}{2}

albo

• poda zbiór rozwiązań nierówności w postaci graficznej z poprawnie zaznaczonymi końcami przedziałów (na osi liczbowej zaznaczony przedział od −12-\frac{1}{2} do 12\frac{1}{2} z niezamalowanymi końcami).

albo

1 pkt

gdy zdający:

• zrealizuje pierwszy etap rozwiązania, czyli obliczy lub poda pierwiastki trójmianu kwadratowego x1=−12x_1=-\frac{1}{2}, x2=12x_2=\frac{1}{2} i na tym poprzestanie lub błędnie zapisze zbiór rozwiązań nierówności

Uwaga

Akceptujemy sytuację, gdy zdający jedynie zaznaczy oba pierwiastki na osi liczbowej, np. na szkicu wykresu paraboli przecinającej oś Ox w punktach −12-\frac{1}{2} i 12\frac{1}{2} lub jako dwa niezamalowane punkty −12-\frac{1}{2} i 12\frac{1}{2} na osi liczbowej

albo

• realizując pierwszy etap popełni błędy (ale otrzyma dwa różne pierwiastki, a wyznaczony wyróżnik trójmianu kwadratowego jest dodatni) i konsekwentnie do tego rozwiąże nierówność, np.

– popełni błędy rachunkowe przy przekształcaniu nierówności, przy obliczaniu wyróżnika lub pierwiastków trójmianu kwadratowego i konsekwentnie do popełnionych błędów rozwiąże nierówność,

– błędnie zapisze równania wynikające ze wzorów Viète’a, np.: x1 + x2 = −2 i konsekwentnie do popełnionego błędu rozwiąże nierówność,

– błędnie zapisze nierówność, np. ∣x∣>12|x|>\frac{1}{2} i konsekwentnie do popełnionego błędu rozwiąże nierówność.

0 pkt

rozwiązanie, które nie spełnia kryteriów za 1 pkt, albo brak rozwiązania.

Uwaga

Jeżeli zdający poprawnie obliczy pierwiastki trójmianu x1=−12x_1=-\frac{1}{2}, x2=12x_2=\frac{1}{2} i zapisze, np. x∈(−2,12)x\in\left(-2, \frac{1}{2}\right), popełniając tym samym błąd przy przepisywaniu jednego z pierwiastków, to za takie rozwiązanie otrzymuje 2 punkty.

Uwaga ogólna:

Akceptowane są wszystkie odpowiedzi merytorycznie poprawne i spełniające warunki zadania.

Komentarz. Akceptujemy wszystkie postacie zapisu zbioru rozwiązań (przedział, warunek, ilustracja graficzna). Jeśli zdający poprawnie obliczy pierwiastki, ale błędnie zapisze przedział lub zapomni o jednym pierwiastku przy przepisywaniu, otrzymuje 2 punkty.

Umiejętności w zadaniu

Pliki cookies

Zapisujemy na Twoim urządzeniu to, bez czego serwis nie działa, np. zalogowanie. Plików analitycznych użyjemy tylko za Twoją zgodą. Szczegóły w polityce prywatności.