Zadanie 7.3, matura maj 2023, fizyka rozszerzona

3 pktobliczeniowetrudne 36%Maj 2023

Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.

Zadanie

Wspólne informacje do wiązki zadań

Proton poruszał się w próżni, w polu magnetycznym po torze, który składał się z półokręgów AF, FB, BE, EC, CD (zobacz rysunek). Na każdym z tych półokręgów wektor indukcji magnetycznej był prostopadły do płaszczyzny ruchu protonu i miał stałą wartość, ale dla różnych półokręgów wartości te były różne i wynosiły – odpowiednio – BAF, BFB, BBE, BEC, BCD.

W chwili początkowej tA = 0 proton znajdował się w punkcie A i miał prędkość v⃗\vec{v} (prostopadłą do wektora indukcji magnetycznej). Dalej proton poruszał się po opisanym torze i po pewnym czasie uderzył w tarczę znajdującą się w punkcie D. Wartość wektora indukcji magnetycznej na półokręgu AF wynosiła BAF = 0,2 T. Długości odcinków na poniższym rysunku spełniają równości:

∣AB∣ = ∣BC∣ = ∣CS∣ = ∣SD∣ = ∣DE∣ = ∣EF∣  oraz  ∣AD∣ = 1 m

Rysunek

na osi x kolejno punkty A, B, C, S, D, E, F; tor protonu z kolejnych półokręgów AF (górny), FB (dolny), BE (górny), EC (dolny) i CD (górny); w punkcie A wektor prędkości v skierowany pionowo w górę; pod osią zaznaczona odległość |AD| = 1 mPowiększ
na osi x kolejno punkty A, B, C, S, D, E, F; tor protonu z kolejnych półokręgów AF (górny), FB (dolny), BE (górny), EC (dolny) i CD (górny); w punkcie A wektor prędkości v skierowany pionowo w górę; pod osią zaznaczona odległość |AD| = 1 m

W zadaniach 7.1.–7.3. pomijamy siłę grawitacji działającą na proton.

Polecenie

3 punkty

Oblicz wartość BCD wektora indukcji pola magnetycznego działającego na proton, gdy poruszał się on po półokręgu CD. Zapisz obliczenia.

Wskazówka: Wartość prędkości protonu poruszającego się po torze AFBECD była stała.

Korepetytor

Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.

Wypróbuj za darmo

5 rozmów · bez karty · Zaloguj się

Sprawdź się

Jak poszło?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie

Odpowiedź z klucza CKE

BCD = 0,6 T

Siła Lorentza pełni rolę siły dośrodkowej:

1) mv2r=qvB→\dfrac{mv^2}{r} = qvB \quad\rightarrow\quad 2) v=qBrmv = \dfrac{qBr}{m}

Wartość prędkości protonu się nie zmienia, więc wartość prędkości podczas ruchu po półokręgu AF jest równa wartości prędkości podczas ruchu po półokręgu CD. Na mocy równania 2):

3) qBAFrAFm=qBCDrCDm\dfrac{qB_{AF}r_{AF}}{m} = \dfrac{qB_{CD}r_{CD}}{m}

4) BAFrAF = BCDrCD

Promienie półokręgów (z rysunku i treści):

5) rAF=34∣AD∣=34 mrCD=14∣AD∣=14 mr_{AF} = \frac{3}{4}|AD| = \frac{3}{4}\ \mathrm{m} \qquad r_{CD} = \frac{1}{4}|AD| = \frac{1}{4}\ \mathrm{m}

Podstawiamy do równania 4):

6) 0,2 T⋅34 m=BCD⋅14 m→BCD=0,6 T0{,}2\ \mathrm{T}\cdot\frac{3}{4}\ \mathrm{m} = B_{CD}\cdot\frac{1}{4}\ \mathrm{m} \quad\rightarrow\quad B_{CD} = 0{,}6\ \mathrm{T}

Schemat punktowania

3 pkt

poprawna metoda obliczenia wartości wektora indukcji magnetycznej podczas ruchu protonu po półokręgu CD oraz podanie prawidłowego wyniku liczbowego z jednostką.

2 pkt

poprawna metoda wyznaczenia prędkości w funkcji B i r oraz zapisanie równości wynikającej z przyrównania wartości prędkości protonu podczas ruchu po półokręgach AF i CD, np. zapisy (lub zapisy równoważne): mv2rAF=qvBAF→v=qBAFrAFm=qBCDrCDm\dfrac{mv^2}{r_{AF}} = qvB_{AF} \rightarrow v = \dfrac{qB_{AF}r_{AF}}{m} = \dfrac{qB_{CD}r_{CD}}{m} albo mv2rAF=qvBAF→BAFrAF=BCDrCD\dfrac{mv^2}{r_{AF}} = qvB_{AF} \rightarrow B_{AF}r_{AF} = B_{CD}r_{CD}.

1 pkt

zapisanie relacji identyfikującej siłę Lorentza jako siłę dośrodkową oraz uwzględnienie wzorów na te siły, np. zapisy (lub zapisy równoważne): mv2r=qvB\dfrac{mv^2}{r} = qvB.

0 pkt

rozwiązanie, w którym zastosowano niepoprawną metodę, albo brak rozwiązania.

Umiejętności w zadaniu

Pliki cookies

Zapisujemy na Twoim urządzeniu to, bez czego serwis nie działa, np. zalogowanie. Plików analitycznych użyjemy tylko za Twoją zgodą. Szczegóły w polityce prywatności.