Zadanie 8.2, matura maj 2023, fizyka rozszerzona

3 pktobliczenioweśrednie 48%Maj 2023

Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.

Zadanie

Wspólne informacje do wiązki zadań

Do produkcji włókien tradycyjnych żarówek wykorzystywano bardzo cienkie druty wolframowe. Gdy przez włókno wolframowe pewnej żarówki płynął prąd o niewielkim natężeniu, to włókno utrzymywało temperaturę T0 = 300 K, a jego opór wynosił R0 ≈ 65 Ω. Po podłączeniu tej żarówki do sieci o napięciu 230 V pobierała ona moc (znamionową) 60 W. Wówczas włókno rozgrzewało się do wysokiej temperatury, a jego opór był wielokrotnie większy od R0.

Na poniższym wykresie linią ciągłą przedstawiono zależność R/R0 od temperatury T, gdzie R oznacza opór włókna wolframowego o temperaturze T. W zakresie temperatur od 300 K do 1000 K ta zależność ma w przybliżeniu charakter liniowy (tzn. jej wykres pokrywa się częściowo z linią prostą narysowaną przerywaną kreską).

wykres na siatce milimetrowej; oś pozioma: T, K, od 0 do 3500; oś pionowa: R/R0, od 0 do 20; linia ciągła zaczyna się przy T = 300 K i rośnie; linia przerywana to prosta, która pokrywa się z linią ciągłą w zakresie niższych temperatur, a dalej biegnie poniżej niejPowiększ
wykres na siatce milimetrowej; oś pozioma: T, K, od 0 do 3500; oś pionowa: R/R0, od 0 do 20; linia ciągła zaczyna się przy T = 300 K i rośnie; linia przerywana to prosta, która pokrywa się z linią ciągłą w zakresie niższych temperatur, a dalej biegnie poniżej niej

Polecenie

3 punkty

Wyznacz temperaturę włókna wolframowego żarówki (opisanej w zadaniu 8.) o mocy znamionowej Pz = 60 W, zasilanej napięciem Uz = 230 V. Zapisz obliczenia.

Korepetytor

Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.

Wypróbuj za darmo

5 rozmów · bez karty · Zaloguj się

Sprawdź się

Jak poszło?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie

Odpowiedź z klucza CKE

T ≈ 2550 K (uznaje się wartości od 2500 K do 2650 K)

Moc wydzielona na oporniku i związek między oporem, natężeniem prądu i napięciem przy parametrach znamionowych:

1) Pz = UzIz oraz 2) Uz = IzR → 3) Pz=Uz2RP_z = \dfrac{U_z^2}{R}

4) R=Uz2Pz→R = \dfrac{U_z^2}{P_z} \quad\rightarrow\quad 5) R=(230 V)260 W≈882 ΩR = \dfrac{(230\ \mathrm{V})^2}{60\ \mathrm{W}} \approx 882\ \Omega

6) RR0≈882 Ω65 Ω≈13,6\dfrac{R}{R_0} \approx \dfrac{882\ \Omega}{65\ \Omega} \approx 13{,}6

Z wykresu odczytujemy temperaturę, dla której iloraz oporów ma wartość 13,6:

7) RR0≈13,6\dfrac{R}{R_0} \approx 13{,}6 dla T ≈ 2550 K (albo T ≈ 2570 K)

Schemat punktowania

3 pkt

poprawna metoda wyznaczenia temperatury włókna żarówki oraz podanie prawidłowej wartości liczbowej z jednostką, zawartej w przedziale od 2500 K do 2650 K.

2 pkt

poprawne obliczenie oporu włókna żarówki oraz podanie prawidłowej wartości ilorazu RR0\frac{R}{R_0} dla włókna żarówki, np. R=(230 V)260 W≈882 ΩR = \dfrac{(230\ \mathrm{V})^2}{60\ \mathrm{W}} \approx 882\ \Omega oraz RR0≈13,6\dfrac{R}{R_0} \approx 13{,}6

LUB

– poprawna metoda obliczenia oporu włókna żarówki (tzn. zastosowanie związku między mocą znamionową a napięciem znamionowym i oporem) z błędem rachunkowym w obliczeniach oraz poprawna metoda wyznaczenia temperatury włókna żarówki (tzn. poprawne odczytanie z wykresu temperatury dla wyznaczonego oporu), np. R=Uz2P≈[…] ΩR = \dfrac{U_z^2}{P} \approx [\ldots]\ \Omega oraz T = [poprawnie odczytane do wyznaczonego RR0\frac{R}{R_0}].

1 pkt

poprawna metoda obliczenia oporu włókna oraz doprowadzenie do wyrażenia pozwalającego obliczyć opór włókna, np. Pz = UzIz oraz Uz=IzR→R=Uz(PzUz)U_z = I_zR \rightarrow R = \dfrac{U_z}{\left(\dfrac{P_z}{U_z}\right)} albo (od razu w jednym zapisie) R=Uz2PzR = \dfrac{U_z^2}{P_z}

LUB

– strategia rozwiązania (wynikająca z zapisów albo opisana słownie) polegająca na dążeniu do obliczenia RR0\frac{R}{R_0} oraz wyznaczenia temperatury poprzez odczytanie z wykresu.

0 pkt

rozwiązanie, w którym zastosowano niepoprawną metodę, albo brak rozwiązania.

Umiejętności w zadaniu

Pliki cookies

Zapisujemy na Twoim urządzeniu to, bez czego serwis nie działa, np. zalogowanie. Plików analitycznych użyjemy tylko za Twoją zgodą. Szczegóły w polityce prywatności.