Zadanie 8.1, matura maj 2023, fizyka rozszerzona
Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.
Zadanie
Wspólne informacje do wiązki zadań
Do produkcji włókien tradycyjnych żarówek wykorzystywano bardzo cienkie druty wolframowe. Gdy przez włókno wolframowe pewnej żarówki płynął prąd o niewielkim natężeniu, to włókno utrzymywało temperaturę T0 = 300 K, a jego opór wynosił R0 ≈ 65 Ω. Po podłączeniu tej żarówki do sieci o napięciu 230 V pobierała ona moc (znamionową) 60 W. Wówczas włókno rozgrzewało się do wysokiej temperatury, a jego opór był wielokrotnie większy od R0.
Na poniższym wykresie linią ciągłą przedstawiono zależność R/R0 od temperatury T, gdzie R oznacza opór włókna wolframowego o temperaturze T. W zakresie temperatur od 300 K do 1000 K ta zależność ma w przybliżeniu charakter liniowy (tzn. jej wykres pokrywa się częściowo z linią prostą narysowaną przerywaną kreską).
PowiększPolecenie
2 punktyOblicz α – wartość temperaturowego współczynnika oporu wolframu – dla przedziału temperatur 300 K < T < 1000 K. Zapisz obliczenia.
Wskazówka: Skorzystaj z Wybranych wzorów i stałych fizykochemicznych na egzamin maturalny z biologii, chemii i fizyki (strona 18 broszury).
Korepetytor
Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.
5 rozmów · bez karty · Zaloguj się
Sprawdź się
Jak poszło?
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Odpowiedź z klucza CKE
(wynik, który da się zaokrąglić do 5 ⋅ 10−3 1/K)
W zakresie temperatur od 300 K do 1000 K zależność oporu wolframu od temperatury ma w przybliżeniu charakter liniowy, więc w tym zakresie stosujemy wzór:
1) R = R0(1 + αΔT), gdzie R0 = R(T0), ΔT = T − T0, T0 = 300 K
Sposób 1. (odczyt wartości z wykresu )
2) 3)
Dla T = 900 K odczytujemy :
4)
Sposób 2. (odczyt wartości z wykresu, wzór z oporami)
2) , gdzie R0 ≈ 65 Ω, T0 = 300 K (wzór stosujemy do 1000 K)
Dla T = 1000 K odczytujemy , zatem R(1000 K) = 4,5 ⋅ 65 Ω = 292,5 Ω
3)
Sposób 3. (odczyt wartości z prostej)
Współczynnik α jest równy współczynnikowi kierunkowemu a prostej narysowanej przerywaną kreską. Z dowolnych punktów tej prostej, np. (300 K; 1) i (3200 K; 15):
Sposób 4. (odczyt wartości z prostej i wzór)
Wzór 1) można stosować także poza zakresem przybliżenia liniowego, jeśli jest rzędną punktu leżącego na prostej:
Dla T = 3200 K rzędna punktu na prostej wynosi :
Schemat punktowania
poprawna metoda obliczenia temperaturowego współczynnika oporu oraz podanie prawidłowego wyniku liczbowego z jednostką (za prawidłowy uznaje się wynik, który da się zaokrąglić do 5 ⋅ 10−3 1/K).
zapisanie współczynnika α jako ilorazu przyrostu stosunku oporów i przyrostu temperatury (np. jak w sposobie 1.) – w zakresie temperatur do 1000 K – oraz poprawne określenie , np. oraz np. dla T = 1000 K:
LUB
– zapisanie współczynnika α jako ilorazu przyrostu oporów i iloczynu przyrostu temperatury i R0 (np. jak w sposobie 2.) – w zakresie temperatur do 1000 K – oraz poprawne określenie R(T), np. oraz np. dla T = 1000 K: R(1000 K) = 65 Ω ⋅ 4,5
LUB
– zapisanie współczynnika α jako współczynnika kierunkowego prostej narysowanej przerywaną kreską (np. jak w sposobach 3. i 4.) – w dowolnym zakresie temperatur – oraz podstawienie prawidłowych współrzędnych punktów tej prostej do wzoru na współczynnik kierunkowy.
rozwiązanie, w którym zastosowano niepoprawną metodę, albo brak rozwiązania.