Zadanie 5.3, matura maj 2023, fizyka rozszerzona
Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.
Zadanie
Wspólne informacje do wiązki zadań
Sagittarius A* (Sgr A*) to bardzo masywny obiekt znajdujący się w centrum naszej galaktyki. Gwiazda znana jako S2 obiega obiekt Sgr A* po wydłużonej orbicie eliptycznej. Parametry tego ruchu orbitalnego są następujące:
• okres obiegu S2 dookoła Sgr A* wynosi TS2 = 16 lat ziemskich
• najmniejsza odległość środka S2 od centrum Sgr A* jest równa rP = 120 au
• największa odległość środka S2 od centrum Sgr A* jest równa rA = 1820 au.
Przyjmij, że Sgr A* się nie porusza, oraz pomiń wpływ innych ciał na ruch S2.
Opisaną sytuację przedstawiono na rysunku 1. Ponadto oznaczono wektor prędkości środka S2 w przedstawionym położeniu na orbicie.
Rysunek 1.
PowiększPolecenie
2 punktyInformacja do zadań 5.3.–5.4.
Załóżmy, że ciało krąży po orbicie wokół centrum grawitacyjnego o masie M1, a ciało krąży po orbicie wokół centrum grawitacyjnego o masie M2. Zakładamy, że na każde z tych ciał działa jedynie siła pochodząca od centrum grawitacyjnego, dookoła którego dane ciało krąży. Stosunek mas M1 i M2 można obliczyć ze wzoru:
gdzie: T1 i T2 są okresami obiegu ciał po orbitach – odpowiednio – i , natomiast a1 i a2 zależą od rodzaju orbity:
• gdy orbity i są kołowe, to a1 i a2 są odpowiednio promieniami tych orbit
• gdy orbita jest eliptyczna, a orbita jest kołowa, to a1 jest długością półosi wielkiej orbity , natomiast a2 jest promieniem orbity .
Masę obiektu Sgr A* oznaczymy jako MSA, a masę Słońca oznaczymy jako MS.
Przyjmij, że Ziemia porusza się dookoła Słońca po orbicie kołowej o promieniu aZ = 1,0 au z okresem obiegu TZ = 1,0 rok. Długość półosi wielkiej orbity gwiazdy S2, poruszającej się wokół obiektu Sgr A*, zgodnie z oznaczeniami na rysunku 1. (strona 12), jest równa .
Oblicz iloraz . Zapisz obliczenia. Wynik podaj zaokrąglony do dwóch cyfr znaczących.
Korepetytor
Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.
5 rozmów · bez karty · Zaloguj się
Sprawdź się
Jak poszło?
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Odpowiedź z klucza CKE
Stosujemy wzór podany w informacji do zadań 5.3.–5.4. dla ruchu S2 po orbicie eliptycznej dookoła Sgr A* i ruchu Ziemi po orbicie kołowej dookoła Słońca:
Zgodnie z oznaczeniami na rysunku 1.:
Masa obiektu Sgr A* jest około 3,6 ⋅ 106 razy większa od masy Słońca.
Schemat punktowania
poprawna metoda obliczenia ilorazu oraz podanie prawidłowego wyniku liczbowego zaokrąglonego do dwóch cyfr znaczących.
zastosowanie wzoru podanego w informacji do zadań 5.3.–5.4. dla przypadku ruchu S2 po orbicie eliptycznej dookoła Sgr A* i ruchu Ziemi po orbicie kołowej dookoła Słońca oraz poprawne obliczenie długości półosi wielkiej orbity S2, np. oraz albo (z wykorzystaniem wartości dla ruchu orbitalnego Ziemi) oraz a = 970 au.
rozwiązanie, w którym zastosowano niepoprawną metodę, albo brak rozwiązania.