Zadanie 15, matura czerwiec 2015, matematyka rozszerzona

6 pktobliczeniowetrudne (szac.)Czerwiec 2015

Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.

Zadanie

Polecenie

6 punktów

Funkcja f jest określona wzorem f(x)=m2+m−6m−5x2−(m−2)x+m−5f(x) = \frac{m^2+m-6}{m-5}x^2 - (m-2)x + m - 5 dla każdej liczby rzeczywistej x. Wyznacz całkowite wartości parametru m, dla których funkcja f przyjmuje wartość największą i ma dwa różne miejsca zerowe o jednakowych znakach.

Korepetytor

Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.

Wypróbuj za darmo

5 rozmów · bez karty · Zaloguj się

Sprawdź się

Jak poszło?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie

Odpowiedź z klucza CKE

Odpowiedź: m = −4.

Rozwiązanie

Założenie m ≠ 5.

Gdy m2+m−6m−5=0\frac{m^2+m-6}{m-5} = 0, czyli (m + 3)(m − 2) = 0, a więc dla m = −3 lub m = 2 funkcja jest liniowa i nie spełnia warunków zadania. Zatem m ≠ 5, m ≠ −3 i m ≠ 2.

Wówczas funkcja f jest kwadratowa oraz:

• przyjmuje wartość największą, gdy m2+m−6m−5<0\frac{m^2+m-6}{m-5} < 0,

• ma dwa różne miejsca zerowe wtedy i tylko wtedy, gdy Δ > 0,

• ma dwa miejsca zerowe o jednakowych znakach, gdy dodatkowo x1 ⋅ x2 > 0.

Rozwiązujemy nierówność m2+m−6m−5<0\frac{m^2+m-6}{m-5} < 0, otrzymując kolejno

(m+3)(m−2)m−5<0\frac{(m+3)(m-2)}{m-5} < 0,

(m + 3)(m − 2)(m − 5) < 0.

Zatem m∈(−∞,−3)∪(2,5)m \in (-\infty, -3) \cup (2, 5).

Rozwiązujemy nierówność Δ > 0, otrzymując kolejno

(−(m−2))2−4⋅m2+m−6m−5⋅(m−5)>0(-(m-2))^2 - 4 \cdot \frac{m^2+m-6}{m-5} \cdot (m-5) > 0,

(m − 2)2 − 4 ⋅ (m2 + m − 6) > 0,

(m − 2)2 − 4 ⋅ (m + 3)(m − 2) > 0,

(m − 2)((m − 2) − 4(m + 3)) > 0,

(m − 2)(m − 2 − 4m − 12) > 0,

(m − 2)(−3m − 14) > 0.

Zatem −143<m<2-\frac{14}{3} < m < 2.

Rozwiązujemy nierówność x1 ⋅ x2 > 0. Możemy wykorzystać wzór Viète’a na iloczyn pierwiastków trójmianu kwadratowego i wtedy nierówność ma postać

m−5m2+m−6m−5>0\frac{m-5}{\frac{m^2+m-6}{m-5}} > 0.

Rozwiązujemy tę nierówność, otrzymując kolejno

(m−5)2m2+m−6>0\frac{(m-5)^2}{m^2+m-6} > 0,

(m − 5)2(m − 2)(m + 3) > 0,

m∈(−∞,−3)∪(2,5)∪(5,+∞)m \in (-\infty, -3) \cup (2, 5) \cup (5, +\infty).

Otrzymaliśmy zatem m∈(−∞,−3)∪(2,5)m \in (-\infty, -3) \cup (2, 5) i m∈(−143,2)m \in \left(-\frac{14}{3}, 2\right) i m∈(−∞,−3)∪(2,5)∪(5,+∞)m \in (-\infty, -3) \cup (2, 5) \cup (5, +\infty).

Stąd m∈(−143,−3)m \in \left(-\frac{14}{3}, -3\right). Jedyną liczbą całkowitą z tego przedziału jest m = −4.

Schemat punktowania

Rozwiązanie zadania składa się z trzech etapów.

Pierwszy etap polega na zapisaniu warunku, przy którym funkcja f jest kwadratowa i ma dwa różne pierwiastki, a następnie rozwiązaniu nierówności (−(m−2))2−4⋅m2+m−6m−5⋅(m−5)>0(-(m-2))^2 - 4 \cdot \frac{m^2+m-6}{m-5} \cdot (m-5) > 0: −143<m<2-\frac{14}{3} < m < 2.

1 pkt

za poprawne rozwiązanie nierówności Δ > 0.

Uwaga: jeżeli zdający zapisze Δ ≥ 0, to za tę część otrzymuje 0 punktów.

Drugi etap polega na zapisaniu warunku, przy którym funkcja kwadratowa f przyjmuje wartość największą: m2+m−6m−5<0\frac{m^2+m-6}{m-5} < 0 oraz ma dwa różne miejsca zerowe o jednakowych znakach: m−5m2+m−6m−5>0\frac{m-5}{\frac{m^2+m-6}{m-5}} > 0.

Za tę część rozwiązania zdający może otrzymać 4 pkt. Podział punktów za drugi etap:

2 pkt

za rozwiązanie nierówności m2+m−6m−5<0\frac{m^2+m-6}{m-5} < 0: m∈(−∞,−3)∪(2,5)m \in (-\infty, -3) \cup (2, 5).

2 pkt

za rozwiązanie nierówności x1 ⋅ x2 > 0, przy czym w tej części:

• 1 pkt zdający otrzymuje za zapisanie wyrażenia x1 ⋅ x2 w postaci m−5m2+m−6m−5\frac{m-5}{\frac{m^2+m-6}{m-5}},

• 2 pkt zdający otrzymuje za rozwiązanie nierówności (m−5)2m2+m−6>0\frac{(m-5)^2}{m^2+m-6} > 0: m∈(−∞,−3)∪(2,5)∪(5,+∞)m \in (-\infty, -3) \cup (2, 5) \cup (5, +\infty).

Trzeci etap polega na wyznaczeniu części wspólnej rozwiązań nierówności z etapu pierwszego i drugiego oraz podaniu liczby całkowitej spełniającej warunki zadania: m = −4.

1 pkt

za tę część rozwiązania.

Uwaga: za ostatni etap 1 punkt przyznajemy jedynie wówczas, gdy zdający poprawnie wykona etap I, rozwiąże nierówność i popełnia błędy w rozwiązaniu nierówności z etapu II albo gdy popełnia błędy w etapie I i dobrze rozwiąże co najmniej jedną nierówność z etapu II i poda wszystkie całkowite wartości parametru m, dla których są spełnione warunki zadania.

6 pkt

rozwiązanie pełne (suma punktów za trzy etapy).

0 pkt

rozwiązanie, w którym nie ma istotnego postępu, albo brak rozwiązania.

Komentarz. Za ostatni etap 1 punkt przyznajemy, gdy zdający poprawnie wykona etap I i rozwiąże nierówność, ale popełnia błędy w etapie II, lub gdy popełnia błędy w etapie I i dobrze rozwiąże co najmniej jedną nierówność z etapu II.

Umiejętności w zadaniu

Pliki cookies

Zapisujemy na Twoim urządzeniu to, bez czego serwis nie działa, np. zalogowanie. Plików analitycznych użyjemy tylko za Twoją zgodą. Szczegóły w polityce prywatności.