Zadanie 12, matura maj 2017, matematyka rozszerzona
Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.
Zadanie
Polecenie
5 punktówWyznacz wszystkie wartości parametru m, dla których równanie 4x2 − 6mx + (2m + 3)(m − 3) = 0 ma dwa różne rozwiązania rzeczywiste x1 i x2, przy czym x1 < x2, spełniające warunek (4x1 − 4x2 − 1)(4x1 − 4x2 + 1) < 0.
Korepetytor
Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.
5 rozmów · bez karty · Zaloguj się
Sprawdź się
Jak poszło?
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Odpowiedź z klucza CKE
Rozwiązanie (I sposób)
Zapisujemy układ warunków
Rozwiązujemy nierówność Δ > 0, czyli 36m2 − 16(2m2 − 3m − 9) > 0. Po uporządkowaniu otrzymujemy nierówność 4(m + 6)2 > 0, której rozwiązaniem są wszystkie liczby rzeczywiste oprócz m = −6.
Drugą nierówność przekształcamy równoważnie i otrzymujemy kolejno:
16(x1 − x2)2 − 1 < 0,
16(x12 − 2x1x2 + x22) − 1 < 0,
16[(x1 + x2)2 − 4x1x2] − 1 < 0.
Stosujemy wzory Viète’a i otrzymujemy: .
Przekształcamy nierówność równoważnie, otrzymujemy kolejno:
36m2 − 32m2 + 48m + 143 < 0,
4m2 + 48m + 143 < 0.
Rozwiązujemy tę nierówność.
Δ = 2304 − 2288 = 42,
, ,
.
Wyznaczamy część wspólną obu warunków: .
Rozwiązanie (II sposób)
Rozwiązujemy nierówność Δ > 0, czyli 36m2 − 16(2m2 − 3m − 9) > 0. Po uporządkowaniu otrzymujemy nierówność 4(m + 6)2 > 0, której rozwiązaniem są wszystkie liczby rzeczywiste oprócz m = −6.
Obliczamy pierwiastki równania, z zachowaniem warunku x1 < x2:
, .
Obliczamy wartość wyrażenia 4x1 − 4x2 w zależności od m:
.
Zapisujemy nierówność z treści zadania z wykorzystaniem wyznaczonych rozwiązań równania i przekształcamy ją równoważnie, otrzymując kolejno:
(−2∣m + 6∣ − 1)(−2∣m + 6∣ + 1) < 0,
−[1 − 4(m + 6)2] < 0,
4m2 + 48m + 143 < 0.
Dalsza część rozwiązania przebiega podobnie jak w I sposobie rozwiązania.
Schemat punktowania
Rozwiązanie zadania składa się z trzech etapów (punkty za etapy sumują się).
Etap I polega na rozwiązaniu nierówności Δ > 0.
za poprawne rozwiązanie tego etapu: 4(m + 6)2 > 0, czyli m ≠ −6.
Uwaga
Jeżeli zdający rozwiąże nierówność Δ ≥ 0 i nie odrzuci przypadku Δ = 0, to za ten etap otrzymuje 0 punktów.
Etap II polega na znalezieniu wartości m, dla których spełniona jest nierówność (4x1 − 4x2 − 1)(4x1 − 4x2 + 1) < 0. Za tę część rozwiązania zdający otrzymuje 3 punkty.
gdy zdający poprawnie rozwiąże nierówność: .
gdy zdający zapisze nierówność (4x1 − 4x2 − 1)(4x1 − 4x2 + 1) < 0 w postaci nierówności równoważnej z jedną niewiadomą, np.: lub 4m2 + 48m + 143 < 0 lub (−2∣m + 6∣ − 1)(−2∣m + 6∣ + 1) < 0.
gdy zdający
• zapisze nierówność (4x1 − 4x2 − 1)(4x1 − 4x2 + 1) < 0 w postaci równoważnej zawierającej jedynie sumę i iloczyn pierwiastków trójmianu kwadratowego 4x2 − 6mx + (2m + 3)(m − 3), np.: 16[(x1 + x2)2 − 4x1x2] − 1 < 0
• obliczy pierwiastki trójmianu: , .
albo
Etap III polega na wyznaczeniu części wspólnej zbiorów rozwiązań nierówności z etapów I i II oraz podaniu odpowiedzi: .
za poprawne rozwiązanie tego etapu.
Uwagi
1. W przypadku otrzymania na jednym z etapów (I lub II) zbioru pustego lub zbioru jako zbioru rozwiązań nierówności przyznajemy 0 punktów za III etap.
2. W przypadku otrzymania w II etapie zbioru rozwiązań, będącego podzbiorem zbioru rozwiązań z I etapu, przyznajemy 0 punktów za III etap.
3. W przypadku rozwiązania z błędami, nieprzekreślającymi poprawności rozumowania, za ostatni etap przyznajemy 1 punkt jedynie wówczas, gdy zdający poprawnie wykona etap I i popełnia błędy w rozwiązaniu nierówności z etapu II lub gdy popełnia błędy w etapie I i dobrze rozwiąże etap II (uwaga 3. ma zastosowanie, gdy nie zachodzą przypadki 1. i 2.).
4. Jeżeli zdający w wyniku błędów otrzyma w II etapie nierówność z niewiadomą m stopnia drugiego z ujemnym wyróżnikiem lub nierówność liniową, to może otrzymać co najwyżej 3 punkty.
5. W przypadku, gdy zdający przyjmuje błędnie Δ = 2(m + 6) i konsekwentnie rozwiąże zadanie do końca, może otrzymać maksymalnie 3 punkty.
Uwaga ogólna (klucz, s. 2):
Akceptowane są wszystkie odpowiedzi merytorycznie poprawne i spełniające warunki zadania.