Zadanie 3, specimen 2023, matematyka rozszerzona

4 pktobliczeniowetrudne (szac.)Specimen 2023

Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.

Zadanie

Polecenie

4 punkty

Dany jest nieskończony ciąg geometryczny (an), określony dla każdej liczby naturalnej n ≥ 1. Suma trzech początkowych wyrazów ciągu (an) jest równa 7, a suma S wszystkich wyrazów tego ciągu jest równa 8.

Wyznacz wszystkie wartości n, dla których spełniona jest nierówność

∣S−SnSn∣<0,001\left|\frac{S - S_n}{S_n}\right| < 0{,}001

gdzie Sn oznacza sumę n początkowych wyrazów ciągu (an).

Zapisz obliczenia.

Korepetytor

Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.

Wypróbuj za darmo

5 rozmów · bez karty · Zaloguj się

Sprawdź się

Jak poszło?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie

Odpowiedź z klucza CKE

n > 9 (wszystkie liczby naturalne większe od 9)

Ponieważ suma wszystkich wyrazów ciągu istnieje i jest różna od zera, to a1 ≠ 0 i ∣q∣ < 1.

Korzystamy ze wzorów na sumę n początkowych wyrazów ciągu geometrycznego oraz na sumę wszystkich wyrazów ciągu geometrycznego i obliczamy iloraz q ciągu (an):

a1+a2+a3=a1⋅1−q31−q=S⋅(1−q3)a_1 + a_2 + a_3 = a_1 \cdot \frac{1-q^3}{1-q} = S \cdot (1-q^3)

7 = 8(1 − q3)

q=12q = \frac{1}{2}

Zatem S = 2a1 i Sn=2a1⋅[1−(12)n]S_n = 2a_1 \cdot [1 - (\frac{1}{2})^n].

S−SnSn=(12)n1−(12)n\frac{S - S_n}{S_n} = \frac{(\frac{1}{2})^n}{1 - (\frac{1}{2})^n}

Ponieważ q=12∈(0,1)q=\frac12\in(0,1) i n ≥ 1, mamy 1−(12)n>01-(\frac12)^n>0 oraz (12)n>0(\frac12)^n>0. Możemy opuścić wartość bezwzględną. Rozwiązujemy nierówność:

(12)n1−(12)n<0,001\frac{(\frac{1}{2})^n}{1 - (\frac{1}{2})^n} < 0{,}001

(12)n<0,001[1−(12)n](\frac{1}{2})^n < 0{,}001 [1 - (\frac{1}{2})^n]

1 < 0,001(2n − 1)

2n > 1001

Ponieważ 29 = 512 i 210 = 1024, to n > 9.

Schemat punktowania

4 pkt

poprawna metoda wyznaczenia ilorazu ciągu i poprawna metoda rozwiązania nierówności ∣S−SnSn∣<0,001\left|\frac{S-S_n}{S_n}\right|<0{,}001 w zbiorze liczb naturalnych dodatnich oraz poprawny wynik: n > 9.

3 pkt

zapisanie, że 1 − qn > 0 (albo 0 < 1 − qn < 1) i przekształcenie nierówności ∣S−SnSn∣<0,001\left|\frac{S-S_n}{S_n}\right|<0{,}001 do postaci nierówności wymiernej z niewiadomą t (t = qn), np. t1−t<0,001\frac{t}{1-t}<0{,}001 lub qn1−qn<0,001\frac{q^n}{1-q^n}<0{,}001, LUB przekształcenie tej nierówności do koniunkcji dwóch nierówności wymiernych z niewiadomą t (t = qn), np. t1−t>−0,001\frac{t}{1-t}>-0{,}001 i t1−t<0,001\frac{t}{1-t}<0{,}001 (albo qn1−qn<0,001\frac{q^n}{1-q^n}<0{,}001 i qn1−qn>−0,001\frac{q^n}{1-q^n}>-0{,}001), i zapisanie, że nierówność t1−t>−0,001\frac{t}{1-t}>-0{,}001 jest spełniona dla każdej liczby t∈(0,1)t\in(0,1) (analogicznie: zapisanie, że nierówność qn1−qn>−0,001\frac{q^n}{1-q^n}>-0{,}001 jest prawdziwa dla każdej liczby naturalnej dodatniej n).

2 pkt

obliczenie ilorazu q ciągu (an): q=12q=\frac12.

1 pkt

skorzystanie ze wzorów na sumę n początkowych wyrazów ciągu geometrycznego oraz sumę wszystkich wyrazów ciągu geometrycznego i zapisanie równania a1 + a2 + a3 = S(1 − q3), LUB zapisanie dwóch równań z niewiadomymi a1 oraz q, wynikających z treści zadania, np. a1(1 + q + q2) = 7 i 8=a11−q8=\frac{a_1}{1-q}.

0 pkt

rozwiązanie, w którym zastosowano niepoprawną metodę, albo brak rozwiązania.

Uwaga ogólna: Akceptowane są wszystkie rozwiązania merytorycznie poprawne i spełniające warunki zadania.

Komentarz. Akceptowane są wszystkie rozwiązania merytorycznie poprawne i spełniające warunki zadania.

Umiejętności w zadaniu

Pliki cookies

Zapisujemy na Twoim urządzeniu to, bez czego serwis nie działa, np. zalogowanie. Plików analitycznych użyjemy tylko za Twoją zgodą. Szczegóły w polityce prywatności.