Zadanie 9, specimen 2023, matematyka rozszerzona
Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.
Zadanie
Polecenie
6 punktówW kartezjańskim układzie współrzędnych (x, y) punkt A = (9, 12) jest wierzchołkiem trójkąta ABC. Prosta k o równaniu zawiera dwusieczną kąta tego trójkąta. Okrąg o równaniu (x − 8)2 + (y − 4)2 = 16 jest wpisany w ten trójkąt.
Oblicz współrzędne punktu styczności prostej przechodzącej przez wierzchołki B i C tego trójkąta z okręgiem .
Zapisz obliczenia.
Korepetytor
Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.
5 rozmów · bez karty · Zaloguj się
Sprawdź się
Jak poszło?
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Odpowiedź z klucza CKE
Niech l będzie prostą przechodzącą przez A i B. Jest styczna do okręgu . Prosta x = 9 nie jest styczna, gdyż równanie (9 − 8)2 + (y − 4)2 = 16 ma dwa rozwiązania. Możemy więc zapisać l w postaci y = ax + b. Ponieważ A = (9, 12) leży na l, mamy b = 12 − 9a.
Okrąg ma środek S = (8, 4) i promień 4. Odległość S od prostej ax − y + 12 − 9a = 0 wynosi 4:
.
Przekształcamy równoważnie:
,
64 − 16a + a2 = 16a2 + 16,
15a2 + 16a − 48 = 0.
Stąd lub .
Dla mamy b = 0, czyli . Punkt B jest przecięciem l i , więc B = (0, 0). Okrąg jest styczny do osi Ox, która przechodzi przez B. Zatem drugą styczną, zawierającą bok BC, jest prosta y = 0, a punkt styczności to (8, 0).
Dla otrzymujemy i prostą . Wykluczamy tę możliwość. Prosta jest prostopadła do l i tworzy z osią Ox kąt ostry α, dla którego . Prosta k tworzy z osią Ox kąt ostry β spełniający . Z monotoniczności tangensa dla kątów ostrych mamy α < β.
Wynika stąd, że dla punktu kąt ABS byłby większy od 90°. Jest to niemożliwe, ponieważ BS leży na dwusiecznej kąta wewnętrznego trójkąta, więc .
Jedyna możliwość to B = (0, 0) i prosta BC : y = 0. Szukany punkt styczności ma współrzędne (8, 0).
Schemat punktowania
wyznaczenie równania prostej BC i obliczenie współrzędnych punktu styczności prostej BC z okręgiem : y = 0 i (8, 0).
uzasadnienie, że prosta nie przechodzi przez punkt B i obliczenie współrzędnych B = (0, 0).
obliczenie współrzędnych B = (0, 0) LUB uzasadnienie, że prosta nie przechodzi przez punkt B.
wyznaczenie równań prostych, które są styczne do okręgu i przechodzą przez A, np. i .
zastosowanie wzoru na odległość punktu od prostej i zapisanie równania z jedną niewiadomą, prowadzącego do wyznaczenia współczynników występujących w równaniu prostej, która jest styczna do okręgu i przechodzi przez A, np. .
zapisanie równania prostej, która jest styczna do okręgu i przechodzi przez A, w postaci kierunkowej (lub ogólnej), ze współczynnikami zależnymi od jednego parametru, np. y = ax + 12 − 9a.
rozwiązanie, w którym zastosowano niepoprawną metodę, albo brak rozwiązania.
Uwaga ogólna: Akceptowane są wszystkie rozwiązania merytorycznie poprawne i spełniające warunki zadania.
Komentarz. Zadanie wymaga analizy dwóch przypadków dla współczynnika kierunkowego. Przypadek a = -12/5 należy odrzucić ze względu na geometryczne ograniczenia (kąt ABC byłby rozwarty, co jest niemożliwe dla kąta wewnętrznego trójkąta).